.
ਤੁਹਾਡਾ ਆਪਣਾ ਪੰਨਾ

This is your own page

ਸਭਿਅਕ ਭਾਸ਼ਾ ਅਤੇ ਕਾਨੂੰਨੀ ਦਾਇਰੇ ਵਿੱਚ ਰਹਿੰਦੇ ਹੋਏ ਜਾਣਕਾਰੀ ਸਾਂਝੀ ਕਰੋ। ਨਿੱਜੀ/ਜਾਤੀ ਟਿੱਪਣੀਆਂ ਕਰਨ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ਼ ਕਰੋ ਇਹਨਾ ਹੱਦਾਂ ਨੂੰ ਪਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਤੇ ਬੈਨ/ਰੋਕ/ਬਲੌਕ ਕਰਨ ਵਾਲੀ ਕਾਰਵਾਈ ਹੋ ਸਕਦੀ ਹੈ। ਜੇ ਕਰ ਆਪਣੀ ਲਿਖਤ ਨੂੰ ਯੂਨੀਕੋਡ ਵਿੱਚ ਤਬਦੀਲ ਕਰਨਾ ਹੈ ਤਾਂ ਹੇਠ ਲਿਖੇ ਲਿੰਕ ਤੇ ਜਾਓ। ਸਹਿਯੋਗ ਲਈ ਸਾਰਿਆਂ ਦਾ ਧੰਨਵਾਦ-ਸੰਪਾਦਕ)

Comments (970)

Topic: Tuhada Apna
Sort
First < 2 3 4 5 6 > Last
Facebookdel.icio.usStumbleUponDiggGoogle+TwitterLinkedIn
Gravatar
Dr Dalvinder Singh Grewal (Ludhiana, India)
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲਾ ਜਪ ਲੈ ਨਾਮ
ਡਾ: ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰੇਵਾਲ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲਾ ਜਪ ਲੈ ਨਾਂ।
ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਹੈ ਚੁਪ ਚਾਂ।
ਜੰਗਲ ਪਾਣੀ ਕਰ ਇਸ਼ਨਾਨ।
ਮਾਰ ਚੌਕੜਾ ਲਾ ਲੈ ਧਿਆਨ।
ਮਨ ਚੋਂ ਸਾਰੇ ਕਢ ਵਿਕਾਰ।
ਛਡਦੇ ਸੋਚਾਂ, ਮਾਰ ਵਿਚਾਰ
ਉਸ ਸਚੇ ਨੂੰ ਦਿਲ ਵਿਚ ਧਾਰ।
ਸਤਿ ਕਰਤਾਰ ਸਤਿ ਕਰਤਾਰ।
ਉਸ ਦਾ ਸ਼ੁਕਰ ਗੁਜ਼ਾਰਨ ਦਿਲ ਤੋਂ,
ਨਾਮ ਨਾਂ ਕਦੇ ਵਿਸਾਰਨ ਦਿਲ ਤੋਂ।
ਚੌਵੀ ਘੰਟੇ ਜੁੜਣਾ ਸਿਖਣਾ,
ਮਾਇਆ ਕੋਲੋਂ ਮੁੜਣਾ ਸਿਖਣਾ।
ਜੋ ਜੀਵਨ ਹੈ ਨਾਮ ਸਹਾਰੇ।
ਉਸ ਦੇ ਹੁੰਦੇ ਪਾਰ ਉਤਾਰੇ।
ਨਾ ਫਿਰ ਊਰੀ ਵਾਂਗੂੰ ਘੁਕਦਾ।
ਆਉਣ ਜਾਣ ਦਾ ਚਕਰ ਮੁਕਦਾ।
ਅਮਨ ਚੈਨ ਮਨ ਸ਼ਾਂਤ ਹਮੇਸ਼,
ਜੋ ਜਪਦਾ ਏ ਨਾਮ ਹਮੇਸ਼।
ਉਸ ਨੂੰ ਕਿਧਰੇ ਥੋੜ ਨਾ ਪੈਂਦੀ।
ਮੰਗਣ ਦੀ ਵੀ ਲੋੜ ਨਾ ਪੈਂਦੀ।
ਹਰ ਨਾਂਹ ਵੀ ਹੋ ਜਾਂਦੀ ਏ ਹਾਂ
ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲੇ ਜਪੇ ਜੋ ਨਾਂ।
ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਕਰਦਾ ਚਲ।
ਤਰੰਗ ਸੰਗ ਅੰਦਰੋਂ ਜੁੜਦਾ ਚਲ।
ਅੰਦਰ ਗੂੰਜ, ਬਾਹਰ ਗੂੰਜ,
ਉਸ ਦੇ ਨਾਂ ਦੀ ਜਿਧਰ ਗੂੰਜ।
ਅੰਦਰ ਉਹ ਹੀ ਬਾਹਰ ਉਹ ਹੀ,
ਦੇਖਾਂ ਜਿਸ ਨੂੰ ਉਧਰ ਉਹ ਹੀ।
ਉਸ ਬਿਨ ਹੋਰ ਨਜ਼ਰ ਨਾ ਆਵੇ।
ਉਹ ਹੀ ਰਗ ਰਗ ਵਿਚ ਸਮਾਵੇ।
ਅਪਣਾ ਹੋਂਦ ਜਦੋਂ ਮਿਟ ਜਾਵੇ।
ਆਨੰਦ ਹੀ ਆਨੰਦ ਛਾ ਜਾਵੇ।
ਮਿਹਰ ਜਦੋਂ ਕਰਦਾ ਏ ਦਾਤਾ,
ਝੋਲੀ ਨਾਂ ਭਰਦਾ ਏ ਦਾਤਾ।
ਇਕ ਝਲਕ ਦਿਖਾ ਸਾਈਆਂ
ਡਾ: ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰੇਵਾਲ
ਇਕ ਝਲਕ ਦਿਖਾ ਸਾਈਆਂ, ਦਿਲ ਅੰਦਰ ਆ ਸਾਈਆਂ।
ਇਕ ਵਾਰੀ ਜੇ ਆਵੇਂ ਮੁੜ ਕੇ ਨਾ ਜਾ ਸਾਈਆਂ।
ਬਸ ‘ਤੂੰ ‘ ਹੀ ‘ਤੂੰ’ ਹੀ ਏਂ, ਮੇਰੀ ‘ਮੈਂ’ ਮੁਕ ਗਈ ਏ।
ਸੁਝਦਾ ਜੁਣ ਕੁਝ ਵੀ ਨਾ, ਬੁਧ ਮੇਰੀ ਰੁਕ ਗਈ ਏ।
ਮੈਂ ਸਦਕੇ ਜਾਂ ਤੇਰੇ, ਘਰ ਚਰਨ ਤਾਂ ਪਾ ਸਾਈਆਂ।
ਇਕ ਝਲਕ ਦਿਖਾ ਸਾਈਆਂ, ਦਿਲ ਅੰਦਰ ਆ ਸਾਈਆਂ।
ਰੂਹ ਤਾਂਘਾਂ ਕਰਦੀ ਏ, ਰਾਹ ਤੇਰਾ ਤਕਦੀ ਏ।
ਪਲ ਪਲ ਲੈ ਨਾਂ ਤੇਰਾ, ਨਾ ਅਕਦੀ ਥਕਦੀ ਏ।
ਘਰ ਅਪਣੇ ਆ ਸਾਈਆਂ, ਨਾ ਹੁਣ ਤੜਪਾ ਸਾਈਆਂ।
ਇਕ ਝਲਕ ਦਿਖਾ ਸਾਈਆਂ, ਦਿਲ ਅੰਦਰ ਆ ਸਾਈਆਂ।
ਅਸੀਂ ਅਪਣੇ ਜੀਵਨ ਵਿਚ ਰਖਿਆ ਤੈਨੂੰ ਮੁਖ ਸਾਈਂ
ਮਿਲ ਜਾਵੇਂ ਤੂੰ ਸਾਈ, ਤਾਂ ਦਿਲ ਨੂੰ ਸੁਖ ਸਾਈਂ।
ਮਿਲ ਕੇ ਹੀ ਚੈਨ ਮਿਲੇ, ਰਖ ਮਿਹਰ ਸਦਾ ਸਾਈਆਂ।
ਇਕ ਝਲਕ ਦਿਖਾ ਸਾਈਆਂ, ਦਿਲ ਅੰਦਰ ਆ ਸਾਈਆਂ।

ਵਖ ਰਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ
ਡਾ: ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰੇਵਾਲ
ਤੈਥੋਂ ਹੋ ਕੇ ਵਖ ਹੁਣ ਰਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ।
ਕਿਹੜਾ ਕਿਹੜਾ ਦੁਖ ਗਲੀਂ ਕਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ।
ਦੁਨੀਆਂ ਦੇ ਚਕਰਾਂ ਚ ਭਟਕਦੇ ਹਮੇਸ਼,
ਚੈਨ ਦੀ ਥਾਂ ਚਿਤ ਵਿਚ ਰਹਿੰਦਾ ਏ ਕਲੇਸ਼।
ਤੇਰਾ ਇਹ ਵਿਛੋੜਾ ਹੋਰ ਸਿਹਾ ਨਹੀਂ ਜਾਂਦਾ।
ਤੈਥੋਂ ਹੋ ਕੇ ਵਖ ਹੁਣ ਰਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ।
ਹੋਵੇਂ ਜੇ ਤੂੰ ਕੋਲ, ਆਵੇ ਚਿਤ ਨੂੰ ਟਿਕਾ,
ਤੇਰੇ ਪਿਆਰ ਭਿਜਿਆਂ ਹੀ ਬਣੇਗਾ ਸੁਭਾ,
ਕਰਮਾਂ ਦੀ ਮਾਰ ਥਲੇ ਡਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ।
ਤੈਥੋਂ ਹੋ ਕੇ ਵਖ ਹੁਣ ਰਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ।
ਜਾਣੀ ਜਾਣ ਤੂੰ ਏਂ ਕੀ ਮੈਂ ਤੈਨੂੰ ਸਮਝਾਵਾਂ।
ਅਰਜ਼ ਗੁਜ਼ਾਰਾ ਚਿਤ ਤੇਰੇ ਵਲ ਲਾਵਾਂ।
ਤੇਰੇ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਬਿਨ ਰਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ॥
ਤੈਥੋਂ ਹੋ ਕੇ ਵਖ ਹੁਣ ਰਿਹਾ ਨਹੀਓਂ ਜਾਂਦਾ।

ਇਕ ਅਰਜ਼ੋਈ
ਡਾ: ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰੇਵਾਲ
ਇਕ ਅਰਜ਼ੋਈ ਮੇਰੀ ਦਾਤਾ।
ਇਸ ਦਿਲ ਵਿਚ ਪਾ ਫੇਰੀ ਦਾਤਾ।
ਤੇਰੇ ਸੰਗ ਨ ਜੁੜਿਆ ਜਾਵੇ।
ਇਸ ਜਗ ਤੋਂ ਨਾ ਮੁੜਿਆ ਜਾਵੇ।
ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਵਲੋਂ ਕਸਰ ਨਹੀਂ ਹੈ,
ਫਿਰ ਵੀ ਮਨ ਤੇ ਅਸਰ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਮਨ ਭਟਕੇ ਬੰਦਰ ਦੀ ਨਿਆਈਂ।
ਇਸ ਨੂੰ ਦਿਸਦਾ ਹੈ ਨਾ ਸਾਈਂ।
ਲਗਦੈ, ਪੂਰੀ ਸਮਝ ਨ ਹਾਲੇ,
ਡੇਰੇ ਜਾ ਕੇ ਤੈਨੂੰ ਭਾਲੇ।
ਉਲਝਾਇਆ ਹਾਂ ਜਗ ਦੀਆਂ ਰਸਮਾਂ,
ਜੇ ਤੂੰ ਹੈਂ ਸਚ ਪਿਆਰ ਮੁਜਸਮਾ,
ਕੀਕੂੰ ਅਪਣਾ ਪਿਆਰ ਪ੍ਰਗਟਾਵਾਂ,
ਜਗ ਉਲਝਣ ਚੋਂ ਜਾਨ ਛੁਡਾਵਾਂ।
ਸਾਰੇ ਜਗ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਕਰਾਂ ਕਿੰਜ,
ਤੈਨੂੰ ਰਚਨਾ ਚੋਂ ਵੇਖਾਂ iੰਕੰਜ।
ਭੇਦ ਇਹੋ, ਰਬ ਜੀ ਸਮਝਾਦੇ,
ਜਗ ਚੋਂ ਕਢ ਅਪਣੇ ਸੰਗ ਲਾ ਦੇ।
ਮੁਢ ਵੀ ਤੂੰ ਆਖਰ ਵੀ ਤੂੰ ਹੀ,
ਕੁਦਰਤ ਵੀ ਤੂੰ ਕਾਦਰ ਵੀ ਤੂੰ ਹੀ।
ਤੇਰਾ ਕੀਤਾ ਸਭ ਕੁਝ ਹੋਣਾ।
ਛਡ ਫਿਰ ਮੈਨੂੰ ਬਹੁਤਾ ਜੋਹਣਾ।
ਅਪਣੇ ਨਾਲ ਮਿਲਾ ਲੈ ਦਾਤਾ।
ਪਾਇਆ ਫਰਕ ਮਿਟਾ ਲੈ ਦਾਤਾ।
ਜਲ ਵਿਚ ਜਲ ਦੇ ਵਾਂਗ ਸਮਾਵਾਂ।
ਖੁਦ ਨੂੰ ਭੁਲ ਤੂੰ ਹੀ ਹੋ ਜਾਵਾਂ।
ਅੰਦਰੋਂ ਤੂੰ ਹੀ ਬਾਹਰੋਂ ਤੂੰ ਹੀ।
ਜੋ ਦੇਖਾਂ, ਦੇਖਾਂ ਤੈਨੂੰ ਹੀ।
ਕਿਰਪਾ ਦ੍ਰਿਸ਼ਟ ਦਾਤਾ ਜੀ ਕਰਦੇ।
ਨਾ ਅਪਣਾ ਹਰ ਅੰਗ ਵਿਚ ਭਰਦੇ।
ਮੇਰੇ ਕੀਤੇ ਕੁਝ ਨਾ ਹੋਣਾ।
ਤੂੰ ਹੀ ਸਭ ਕਰੇਂ ਤਾਂ ਹੋਣਾ।
ਮੰਨ ਲੈ ਮੇਰੀ ਇਹ ਅਰਜ਼ੋਈ।
ਫਿਰ ਮੰਗਣ ਦੀ ਲੋੜ ਨਾ ਕੋਈ।
10th May 2018 7:36pm
Gravatar
Dr Dalvinder Singh Grewal (Ludhiana, India)
ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ
ਡਾ ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰੇਵਾਲ
ਆਉਣਾ ਜਾਣਾ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਦੇ ਵਸ ਦੋਸਤੋ, ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ।
ਜਗ ਦੇ ਨਿਭਾ ਦੇ ਲਈ ਨੇ ਸਾਰੇ ਰਿਸ਼ਤੇ, ਰਬ ਨਾਲ ਯਾਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ।
ਰੁਕਣਾ ਨਾ ਹੋਰ ਜਦੋਂ ਲੋੜ ਮੁਕ ਗਈ।ਗੁਡੀ ਉਡ ਜਾਂਦੀ ਜਦੋਂ ਡੋਰ ਟੁਟ ਗਈ।
ਖੱਟਿਆ ਕਮਾਇਆ ਪਿਛੇ ਛੁਟ ਜਾਣਾ ਹੈ, ਖਾਲੀ ਹਥ ਆਇਆ ਖਾਲੀ ਹਥ ਜਾਣਾ ਹੈ।
ਮੰਨਣਾ ਹਰਿਕ ਨੇ ਅਖੀਰੀ ਭਾਣਾ ਹੈ, ਸਚੀ ਦਿਲ ਧਾਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ।
ਆਉਣਾ ਜਾਣਾ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਦੇ ਵਸ ਦੋਸਤੋ, ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ।
ਮਾਇਆ ਮੋਹ ਦਾ ਰਿਸ਼ਤਾ ਤਾਂ ਧਾਗਾ ਕਚਾ ਹੈ।ਉਹਦੇ ਨਾਲ ਜੁੜਣਾ ਹੀ ਕੰਮ ਸਚਾ ਹੈ।
ਜਿਨਾ ਲੈ ਲਉ ਨਾਮ ਉਹ ਹੀ ਲਾਹੇਵੰਦਾ ਹੈ, ਜਾਣਦਾ ਇਹ ਸਚ ਵਡਾ-ਜਚਾ-ਬਚਾ ਹੈ।
ਹੁਕਮ ‘ਚ ਰਹਿਕੇ ਪਾਈਏ ਰਬ ਦੀ ਨਦਰ, ਨਦਰ ਪਿਆਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ।
ਆਉਣਾ ਜਾਣਾ ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਦੇ ਵਸ ਦੋਸਤੋ, ਬੰਦੇ ਨੂੰ ਤਿਆਰੀ ਤਾਂ ਜ਼ਰੂਰ ਚਾਹੀਦੀ।
04051918 ਸਮਾਂ 5 ਵਜੇ ਸਵੇਰ
3rd May 2018 5:10pm
Gravatar
Gurmit singh Barsal (Winnemucca, US)
ਚਿੱਤਰ/ਚਲ-ਚਿੱਤਰ
ਗੁਰ ਮੂਰਤ ਤਾਂ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ ਦਾ,
ਸ਼ਬਦੋਂ ਬਾਝ ਗਿਆਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਨਿਰਾਕਾਰ ਦੇ ਨਿਯਮ-ਰੂਪ ਨੂੰ,
ਮੰਨ ਲੈਣਾ ਅਪਮਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਗੁਰ-ਸ਼ਬਦਾਂ ਦੇ ਰਚਨਕਾਰਾਂ ਦੀ,
ਨਕਸ਼ੀਂ ਕੋਈ ਪਹਿਚਾਣ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਤਸਵੀਰਾਂ ਨਾਲ ਕਰਮ-ਕਾਂਡ ਕਰ,
ਸਿੱਖ ਦੀ ਬਣਦੀ ਸ਼ਾਨ ਨਹੀ ਹੈ ।
ਅੰਨ੍ਹੀ ਸ਼ਰਧਾ-ਵਸ,ਨਤਮਸਤਕ,
ਵਿਵਹਾਰਕ ਪੈਗਾਮ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਦੇਹ ਵਾਂਗਰ ਹੀ ਸ਼ਬਦ ਪੂਜਦਾ,
ਅੱਜ ਪੁਜਾਰੀ ਆਮ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਸਦੀਆਂ ਤੋਂ ਜੋ ਜਿਹਨ `ਚ ਉੱਕਰੀ,
ਢਾਹੁਣੀ ਰੀਲ਼ ਆਸਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਚਿੱਤਰ ਜਾਂ ਚਲ-ਚਿੱਤਰ ਕੋਈ,
ਗੁਰਮਤਿ ਵਿੱਚ ਪ੍ਰਵਾਨ ਨਹੀਂ ਹੈ ।
ਗੁਰਮੀਤ ਸਿੰਘ ਬਰਸਾਲ (USA)
18th April 2018 4:41pm
Gravatar
Sarbjit Singh (sacramrnto, US)
ਲੈ: ਕਰਨਲ ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ,
ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕਾ ਖਾਲਸਾ।
ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫ਼ਤਿਹ।

ਕਰਨਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਤੁਸੀਂ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, “ਇਹ ਸਾਰੇ ਬਿਕਰਮੀ ਕੈਲੰਡਰ ਦੇ ਹੀ ਹਿੱਸੇ ਪੁਰਜੇ ਹਨ ਕਿਸੇ ਦੂਸਰੇ ਕੈਲੰਡਰ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਲਏ ਗਏ ਇਸੇ ਲਈ ਇਹ ਮਰਸਡੀ ਕਾਰ ਰੂਪੀ ਕੈਲੰਡਰ ਪਿਛਲੇ 2000 ਸਾਲਾਂ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਵਿਘਨ ਤੋਂ ਚਲ ਰਿਹਾ ਹੈ”। ਇਹ ਤਾਂ ਮੈਂ ਪਿਛਲੇ ਪੱਤਰ ਵਿੱਚ ਹੀ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਕੈਲੰਡਰ ਦਾ 2075 ਸੰਮਤ ਹੈ। ਸਵਾਲ ਤਾਂ ਇਹ ਸੀ ਕਿ ਇਸ ਕੈਲੰਡਰ ਤੇ ਤੁਸੀਂ ਨਾਨਕਸ਼ਾਹੀ 550 ਕਿਵੇਂ ਲਿਖ ਸਕਦੇ ਹੋ? ਬਿਕ੍ਰਮੀ ਕੈਲੰਡਰ ਸਿਰਫ ਨਾਮ ਬਦਲਣ ਨਾਲ ਹੀ ਸਿੱਖ ਕੈਲੰਡਰ ਕਿਵੇਂ ਬਣ ਗਿਆ? ਇਹ ਕੈਲੰਡਰ ਤਾਂ ਆਪਣੇ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹੀ ਚਲੇਗਾ।
ਕਰਨਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਮੈਂ ਇਹ ਸਮਝਿਆ ਹਾਂ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਬਿਕ੍ਰਮੀ ਕੈਲੰਡਰ ਨੂੰ ਛੱਡਣਾ ਨਹੀ ਚਾਹੁੰਦੇ, ਪਰ ਤੁਹਾਡੇ ਵਿੱਚ ਸੱਚ ਲਿਖਣ ਦੀ ਸਮਰੱਥਾ ਨਹੀਂ ਹੈ। ਹੁਣ ਇਹ ਦੱਸੋ ਕਿ ਤੁਹਾਡੇ ਜਵਾਬ ਨੰਬਰ 27 ਦਾ ਕੀ ਕਰੀਏ?
ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਪਿਛਲੇ ਪੱਤਰ ਦਾ ਜਵਾਬ ਲਿਖ ਹੀ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਇਕ ਹੋਰ ਈ ਮੇਲ ਮਿਲੀ ਹੈ। ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, “ਤੁਹਾਡਾ ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰੀ ਬਿਆਨ ਮੇਰੇ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਬਿਲਕੁਲ ਝੂਠਾ ਹੈ”। ਕਰਨਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਤੁਹਾਡਾ ਇਹ ਬਿਆਨ 100% ਝੂਠ ਹੈ। ਜੇ ਤੂਹਾਨੂੰ ਯਾਦ ਹੋਵੇ ਤਾਂ ਇਸ ਸਬੰਧ ਵਿੱਚ ਮੈਂ ਤੁਹਾਡੇ ਸਮੇਤ ਹੋਰ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਸੱਜਣਾ ਨੂੰ 2 ਦਸੰਬਰ 2017 ਨੂੰ ਈ ਮੇਲ ਕੀਤੀ ਸੀ;
ਲੈ: ਕਰਨਲ ਸੁਰਜੀਤ ਸਿੰਘ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ,
ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕਾ ਖਾਲਸਾ, ਵਾਹਿਗੁਰੂ ਜੀ ਕੀ ਫਤਹਿ।
ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਜਿਵੇ ਕਿ ਆਪ ਜੀ ਜਾਣਦੇ ਹੀ ਹੋ, ਕਿ ਤੁਹਾਡੀ ਕਿਤਾਬ, “ਗੁਰਪੁਰਬ ਦਰਪਣ” ਦੇ ਪੰਨਾ 95 ਉੱਪਰ ਇਹ ਚੁਣੌਤੀ ਦਰਜ ਹੈ। ਮੈਂ ਇਹ ਚੁਣੌਤੀ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਦਾ ਹਾਂ। ਆਪਣੀ ਸਾਰੀ ਗੱਲਬਾਤ ਲਿਖਤੀ ਰੂਪ ਵਿਚ ਹੋਵੇਗੀ ਤਾਂ ਜੋ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਕੋਨੇ-ਕੋਨੇ ਵਿੱਚ ਬੈਠੀਆਂ ਸਿੱਖ ਸੰਗਤਾਂ, ਇਸ ਨੂੰ ਨਾਲੋਂ ਨਾਲ ਹੀ ਪੜ੍ਹ ਸਕਣ। ਮੈਂ ਆਪਣੇ ਵੱਲੋਂ, www.Sikhmarg.com ਪੇਸ਼ ਕਰਦ ਹਾਂ ਜਿਸ ਦਾ ਈ-ਮੇਲ ਪਤਾ ਹੈ, info@sikhmarg.com. ਜਿਹੜਾ ਮੰਚ ਆਪ ਜੀ ਨੂੰ ਪਸੰਦ ਹੋਵੇ, ਉਸ ਦਾ ਪਤਾ ਤੁਸੀਂ ਦੱਸ ਦਿਓ ਮੈਨੂੰ ਪ੍ਰਵਾਨ ਹੋਵੇਗਾ।
ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਜੇ ਕਰ ਆਪ ਜੀ ਇਸ ਚੁਣੌਤੀ ਨੂੰ ਵਾਪਸ ਲੈਣਾ ਚਾਹੋ ਤਾਂ, 9 ਦਸੰਬਰ 2017 ਈ: ਦਿਨ ਸ਼ਨਿਚਰਵਾਰ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾ-ਪਹਿਲਾ ਵਾਪਸ ਲੈਣ ਦਾ ਐਲਾਨ ਵੀ ਕਰ ਸਕਦੇ ਹੋ। ਨਹੀਂ ਤਾਂ 10 ਦਸੰਬਰ 2017 ਈ: ਦਿਨ ਐਤਵਾਰ ਤੋਂ ਆਪਾ ਵਿਚਾਰ ਚਰਚਾ ਆਰੰਭ ਕਰਾਂਗੇ।
ਸਤਿਕਾਰ ਸਹਿਤ
ਸਰਵਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੈਕਰਾਮੈਂਟੋ
12/2/2017
ਦੂਜੀ ਈ ਮੇਲ 10 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ, ਤੀਜੀ ਈ ਮੇਲ 17 ਦਸੰਬਰ, ਚੌਥੀ ਈ ਮੇਲ 24 ਦਸੰਬਰ, ਪੰਜਵੀਂ 30 ਦਸੰਬਰ 2017 ਅਤੇ ਛੇਵੀਂ 7 ਜਨਵਰੀ 2018 ਨੂੰ ਕੀਤੀ ਸੀ। ਇਸੇ ਸਮੇਂ ਦੌਰਾਨ 30 ਦਸੰਬਰ ਨੂੰ ਤੁਹਾਡੀ ਈ ਮੇਲ ਮਿਲੀ ਸੀ ਜਿਸ ਵਿੱਚ ਤੁਸੀਂ ਲਿਖਿਆ ਸੀ, “ਜੇ ਤੁਸੀਂ 23 ਪੋਹ ਬਿਕਰਮੀ ਅਤੇ 23 ਪੋਹ ਪੁਰੇਵਾਲ ਵਾਲੇ 2003 ਵਾਲੇ ਕੈਲੰਡਰ ਵਿਚ ਅਜੇ ਤੱਕ ਫਰਕ ਨਹੀਂ ਸਮਝ ਸਕੇ ਤਾਂ 1 ਲੱਖ ਇਨਾਮ ਲੈਣ ਲਈ ਤੁਹਾਨੂੰ ਹਾਲੇ ਬਹੁਤ ਮਿਹਣਤ ਕਰਨ ਦੀ ਲੋੜ ਹੈ”। ਅੱਜ ਤੁਸੀਂ ਲਿਖਿਆ ਹੈ, “ਤੁਹਾਡਾ ਇੱਕ ਅਖ਼ਬਾਰੀ ਬਿਆਨ ਮੇਰੇ ਧਿਆਨ ਵਿਚ ਲਿਆਂਦਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜੋ ਬਿਲਕੁਲ ਝੂਠਾ ਹੈ”।
ਕਰਨਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਅਨੁਰਾਗ ਸਿੰਘ ਵਾਂਗੂੰ ਤੁਸੀਂ ਵੀ ਝੂਠ ਲਿਖਣਾ ਆਰੰਭ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਹੈ?
ਮੇਰੇ ਪੱਤਰ ਅੱਜ ਵੀ ਸਿੱਖ ਮਾਰਗ ਤੇ ਪੜ੍ਹੇ ਜਾ ਸਕਦੇ ਹਨ।
http://www.sikhmarg.com/your-view/your-view138.html
http://www.sikhmarg.com/your-view/your-view139.html
ਕਰਨਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਜਦੋਂ ਤੁਸੀਂ ਕਿਤਾਬ ਲਿਖੀ ਸੀ ਉਦੋਂ ਨਹੀ ਸੀ ਸੋਚਿਆ ਕਿ ਸਵਾਲ ਵੀ ਆ ਸਕਦੇ ਹਨ? ਤੁਹਾਡੇ ਵੱਲੋਂ ਰੱਖੇ ਗਏ ਇਕ ਲੱਖ ਰੁਪਏ ਦੇ ਇਨਾਮ (ਪੰਨਾ 95) ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਦਾ ਯਤਨ ਕੀਤਾ ਤਾਂ ਤੁਸੀਂ ਕੋਈ ਲੜ-ਸਿਰਾ ਨਹੀਂ ਫੜਾਇਆ। ਹੁਣ ਕਿਤਾਬ ਵਿੱਚ ਪੰਨਾ 17 ਉੱਪਰ ਦਰਜ ਤੁਹਾਡੇ ਨਿਮਰਤਾ ਭਰੇ ਸ਼ਬਦਾਂ ਤੋਂ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਹੋ ਕੇ ਮੈਂ ਆਪ ਜੀ ਨਾਲ ਵਿਚਾਰ ਆਰੰਭ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਹੁਣ ਫੇਰ ਤੁਸੀਂ ਗਿਲਾ ਪੀਹਣ ਪਾ ਕੇ ਬੈਠ ਗਏ ਹੋ, ਹੁਣ ਤੁਹਾਡੀ ਨਿਮਰਤਾ ਕਫੂਰ ਕਿਉਂ ਹੋ ਗਈ ਹੈ? ਨਾ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਸਮਝਾਉਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ, ਨਾ ਤੁਸੀਂ ਕੁਝ ਮੰਨਣ ਨੂੰ ਤਿਆਰ ਹੋ। ਲੱਗ ਭੱਗ ਮਹੀਨਾ ਹੋ ਗਿਆ ਪੱਤਰ ਲਿਖਦਿਆਂ ਨੂੰ, ਅਜੇ ਤਾਈਂ ਇਕ ਸਵਾਲ (27) ਦਾ ਫੈਸਲਾ ਨਹੀ ਹੋ ਸਕਿਆ। ਹੋਰ ਕਈ ਸਵਾਲ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਤੇ ਵਿਚਾਰ ਕੀਤੀ ਜਾਣੀ ਜਰੂਰੀ ਹੈ। ਕਰਨਲ ਨਿਸ਼ਾਨ ਜੀ, ਨਿਮਰਤਾ ਸਹਿਤ ਬੇਨਤੀ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਵਿਚਾਰ ਚਰਚਾ ਕਰਨ ਦੇ ਸਮਰੱਥ ਨਹੀਂ ਹੋ ਤਾਂ “ਦੋ ਸ਼ਬਦਾਂ” ਵਿੱਚ ਗੱਲ ਨਿਬੇੜ ਦਿਓ।
ਸਪੱਸ਼ਟ ਹੁੰਗਾਰੇ ਦੀ ਉਡੀਕ ਵਿੱਚ
ਸਰਵਜੀਤ ਸਿੰਘ ਸੈਕਰਾਮੈਂਟੋ
4/17/2018
17th April 2018 8:29pm
Gravatar
NARENDRA PAL SINGH SALUJA (raipur c g, India)
-
ਸ਼ਬਦਾਵਲੀ
ਹੁਕਮ - ਸਾਰਿਆਂ ਵਾਸਤੇ ਏਕ ਜੈਸਾ ਹੁਕਮ (common)
ਹੁਕਮੁ - ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹੁਕਮ ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਵਿਚ ਮੇਰਾ ਵਿਯਕਤੀਗਤ ਅਲਗ ਹੁਕਮ। ਜੋ ਕੀ ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਵਾਸਤੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹੋਵੇਗਾ । ਇਸ ਲਿਏ ਇਸੇ ਵਿਆਪਕ ਕਹਾ ਗਯਾ ਹੈ।
ਸਾਰੇ ਵਖ ਵਖ ਬਂਦਿਆ ਵਾਸਤੇ ਵਖਰਾ ਵਖਰਾ ਹੁਕਮ (ਹੁਕਮੁ) ਵਿਆਪਕ ਹੈ ਵਿਚ ਮੇਰਾ ਵਯਤੀਗਤ (ਮੇਰਾ ਤੇ ਸਿਰਫ ਮੇਰੇ ਵਾਸਤੇ ਹੁਕਮ) ਜੋ ਕੀ ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਵਾਸਤੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹੋਵੇਗਾ ।
ਹੁਕਮਿ- ਸਾਰੇ ਵਖ ਵਖ ਬਂਦੇ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹੁਕਮ (ਹੁਕਮੁ )ਦਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਪਾਲਨ ਕਰਦੇ ਹਨ ਤਾਂ ੳਨਾ ਵਾਸਤੇ ਸ਼ਬਦ ਹੁਕਮਿ ਵਰਤਿਆ ਗਿਆ ਹੈ।ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਵਖ ਵਖ ਹੁਕਮ(ਹੁਕਮੁ) ਵਿਚ।
ਹੁਕਮੀ - ਹੁਕਮੁ ਤੇ ਹੁਕਮ ਕੇ ਦੁਆਰਾ
ਹੁਕਮੇ - ਹੁਕਮ ਦਾ ਬਹੁਵਚਨ
ਹੁਕਮੈ - ਹੁਕਮੁ ਦਾ ਬਹੁਵਚਨ
ਹੁਕਮੈ ਅੰਦਰਿ ਸਭੁ ਕੋ ਬਾਹਰਿ ਹੁਕਮ ਨ ਕੋਇ ॥
ਯਹੀ ਵਹ ਗਣਿਤ ਦਾ ਸੁਤ੍ਰ ਹੈ ਜਿਸਦੇ ਦੁਆਰਾ ਸਾਨੂ ਔਕੜ( ੁ) ਤੇ ਸਿਹਾਰੀ ( ਿ) ਜੋ ਕਿ ਸਬਦ ਦੇ ਆਖਰੀ ਅਖਰ ਨਾਲ ਲਗੇ ਹੋਦੇਂ ਹਣ ਵਾਲੇ ਸਬਦ ਕਾ ਅਰਥ ਨਿਕਾਲਨਾ ਹੈ।
ਯਹ ਸੁਤ੍ਰ ਗੁਰਬਾਨੀ ਦੀ ਹਰ ਪਂਕਤੀ ਵਿਚ ਸਹੀ ੳਤਰੇਗਾ।
ਇਸੀ ਤਰਹ
ਗੁਰ - ਸਭੀ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ ਜੈਸਾ ਗੁਰ ( common )
ਗੁਰੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਹਰ ਕਿਸੀ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਗੁਰ
ਗੁਰੂ - ਗੁਰ ਔਰ ਗੁਰੁ ਕੇ( ਪਾਲਨ )ਦੁਆਰਾ
ਗੁਰਿ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਗੁਰੁ ਵਿਚ( ਯਾ) ਨੇ
ਗੁਰਾ - ( combination ) ਵਾਲਾ ਗੁਰੁ ਅਲਗ ਅਲਗ ਗੁਰ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਤਨ ਕਾ ਮੇਲ ( ਨੇ )
ਸਬਦ - ਸਭੀ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ ਜੈਸਾ ਸਬਦ ( common )
ਸਬਦੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਹਰ ਕਿਸੀ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ (ਅਲਗ ਅਲਗ) ਵਯਕਤੀਗਤ ਸਬਦ
ਸਬਦਿ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਹਰ ਕਿਸੀ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ (ਅਲਗ ਅਲਗ) ਵਯਕਤੀਗਤ ਸਬਦ ਵਿਚ
ਸਬਦੀ - ਸਬਦ ਤੇ ਸਬਦੁ ਕੇ ਦੁਆਰਾ
ਸਬਦੈ - ਸਬਦੁ ਕਾ ਬਅਹੁ ਵਚਨ
ਸਬਦੇ - ਸਬਦ ਕਾ ਬਹੁਵਚਨ
ਸਬਦੋ - ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਬਦ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਯਕਤੀ ਕੇ ਸਾਥ ਮੇਲ ( combination )
ਨਾਨਕ - ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ
ਨਾਨਕੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਨਾਨਕ ਸਬਦ ਕਾ ਅਰਥ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਹੳਮੈ ਕੋ ਛੋੜਨੇ ਵਾਲੇ
ਨਾਨਕਿ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਨਾਨਕ ਸਬਦ ਕਾ ਅਰਥ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਹੳਮੇ ਕੋ ਛੋੜਨੇ ਵਿਚ
ਨਾਨਕਾ - ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਦਾ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਹਉਮੇ ਛੋੜਨ ਦਾ ਮੇਲ
ਰਾਮ - ਜਿਸਨੇ ਹੁਕਮ ਕੋ ਬੁਝ ਕਰ ਮਂਜਿਲ ਕੋ ਪ੍ਰਾਪਤ ਕਰ ਲਿਯਾ ਜੋ ਭਉ ਸੇ ਰਹਿਤ ਹੋ ਗਯਾ ।
ਰਾਮੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹੁਕਮੁ ਕੋ ਬੁਝਿ ਲਿਯਾ
ਰਾਮਾ - ਹਰ ਅਲਗ ਵਣਕਤੀ ਦਾ ਹਰ ਅਲਗ ਹੁਕਮ ਦਾ ਮੇਲ
ਹਰਨਾਖਸ - ਹਰਨਾਖਸ ਕੇ ਅਵਗੁਣ ( common )
ਹਰਨਾਖਸੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਹਰਨਾਖਸ ਵਾਲੇ ਅਵਗੁਣ
ਪ੍ਰਹਲਾਦ - ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਸਬਦ ਕਾ ਅਰਥ ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਕੇ ਗੁਣ ( common )
ਪ੍ਰਹਲਾਦੁ - ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਕੇ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਗੁਣ
ਪ੍ਰਹਲਾਦਿ - ਪ੍ਰਹਲਾਦ ਕੇ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਗੁਣ ਵਿਚ

ਕਬੀਰ - ਕਬੀਰ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਨਾਮ ( common )
ਕਬੀਰੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਕਬੀਰ ਵਾਲੇ ਗੁਣ ਕਬੀਰ ਸਬਦ ਕਾ ਅਰਥ
ਸਤਿਗੁਰ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਅਸਤਿਤਵ ਕਾ ਏਕ ਜੈਸਾ ਗੁਰ ( common )
ਸਤਿਗੁਰੁ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਅਸਤਿਤਵ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਗੁਰ
ਸਤਿਗੁਰੂ - ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਲਗ ਅਲਗ ਅਸਤਿਤਵ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਗੁਰ ਤੇ ਗੁਰੁ ਕੇ ਪਾਲਨ ਕੇ ਦੁਆਰਾ
ਸਤਗੁਰ – ਸਭੀ ਅਸਤਿਤਵ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ ਜੈਸਾ ਗੁਰ( common )
ਸਤਗੁਰੁ – ਸਭੀ ਅਸਤਿਤਵ ਕਾ ਮੇਰਾ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤਿਗਤ (ਅਲਗ) ਗੁਰੁ
ਸਤਗੁਰੂ – ਅਸਤਿਤਵ ਕੇ ਗੁਰ ਔਰ ਗੁਰੁ ਕੇ( ਪਾਲਨ )ਦੁਆਰਾ
ਸਤਿਗੁਰਾ – ਹਰ ਅਸਤਿਤਵ ਦਾ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਗੁਰ (ਗੁਰੁ) ਦਾ ਮੇਲ
ਸਤ – ਅਸਤਿਤਵ
ਸਤਿ – ਹਰ ਅਲਗ ਅਸਤਿਤਵ ਕੋ
ਸੰਤ – ਅਸਤਿਤਵ ਕੋ ਜਿਸਨੇ ਪਹਚਾਨ ਲਿਯਾ
ਸੰਤੁ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਅਸਤਿਤਵ ਕੋ ਅਲਗ ਅਲਗ ਪਹਚਾਨ ਲਿਯਾ ਹੈ
ਵਿਚਾਰ – ਸਭੀ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ ਜੈਸੇ ਵਿਚਾਰ
ਵਿਚਾਰੁ – ਸਭੀ ਕੇ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਚਾਰ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਵਿਚਾਰ
ਵਿਚਾਰਿ – ਸਭੀ ਕੇ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਚਾਰ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਵਿਚ
ਸਰੀਰ – ਏਕ ਜੈਸਾ ਸਰੀਰ
ਸਰੀਰੁ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਰੀਰ
ਸਰੀਰਿ – ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਰੀਰ ਵਿਚ
ਪ੍ਰਸਾਦ – ਏਕ ਜੈਸਾ ਪ੍ਰਸਾਦ
ਪ੍ਰਸਾਦਿ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਪ੍ਰਸਾਦ ਵਿਚ
ਪ੍ਰਸਾਦੀ – ਪ੍ਰਸਾਦੁ ਤੇ ਪ੍ਰਸਾਦ ਕੇ ਦੁਆਰਾ
ਜਪ – ਏਕ ਜੈਸਾ ਜਪ
ਜਪੁ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਬਦ(ਸਬਦੁ) ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਜਪ (ਜਪੁ)
ਜਪਿ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਬਦ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਜਪ ਵਿਚ
ਸਚ – ਸਭੀ ਕਾ ਏਕ ਜੈਸਾ ਸਚ
ਸਚੁ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਚ ਕੋ ਸਚੁ ਕਹਤੇ ਹੈ
ਸਚਿ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਸਚ ਵਿਚ
ਹਰਿ – ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ( ਏਕੁ ਸਬਦੁ/ਕੁਛ ਭੀ) ਵਿਚ
ਹਰੀ – ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ( ਏਕੁ ਸਬਦੁ/ਕੁਛ ਭੀ) ਹਰ ਕੇ ਪਾਲਨ ਕੇ ਦੁਆਰਾ
ਮਨ – ਏਕ ਜੈਸਾ ਮਨ (common)
ਮਨੁ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਮਨ
ਮਨਿ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਅਲਗ ਅਲਗ ਮਨ ਵਿਚ
ਮੰਨਿ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਮਨ ਕੋ ਜਿਸਨੇ ਪਹਚਾਨ ਲਿਯਾ ੳਸ ਵਿਚ
ਮੰਨ – ਜਿਸਨੇ ਮਨ ਕੋ ਜਾਨ ਲਿਯਾ ਹੈ
ਧਰਮ – ਸਭੀ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ ਜੈਸਾ ਧਰਮ
ਧਰਮੁ – ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਪਨਾ ਅਪਨਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਧਰਮ
ਏਕ – ਸਭੀ ਵਯਕਤੀ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ
ਏਕੁ – ਹਰ ਅਲਗ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਲਗ ਅਲਗ ਏਕ
ਇਕਿ – ਹਰ ਅਲਗ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਅਲਗ ਅਲਗ ਏਕ ਵਿਚ
ਏਕੋ – ਹਰ ਅਲਗ ਕਾ ਅਲਗ ਏਕ ਕੇ ਸਾਥ ਮੇਲ(combination) ਕੋ
ਗੁਰੁ ਪਰਮੇਸਰੁ ਏਕੋ ਜਾਣੁ ॥{ਪੰਨਾ 864}
ਏਕੈ – ਏਕੁ ਦਾ ਬਹੁ ਵਚਨ

ਏਕਾ – ਹਰ ਅਲਗ ਏਕ ਕਾ ਅਲਗ ਏਕ ਕੇ ਸਾਥ ਮੇਲ(combination)
ਜਮ – ਹੁਕਮ ਕੋ ਨ ਮਾਨਨੇ ਵਾਲਾ
ਜਮੁ – ਹਰ ਅਲਗ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਹੁਕਮ (ਹੁਕਮੁ) ਕੋ ਨ ਮਾਨਨੇ ਵਾਲੇ
ਨਾਮ – ਸਭੀ ਕੇ ਲਿਯੇ ਏਕ ਜੈਸਾ ਨਾਮ
ਨਾਮੁ – ਹਰ ਅਲਗ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਨਾਮ
ਨਾਮਿ – ਹਰ ਅਲਗ ਵਯਕਤੀ ਕਾ ਅਲਗ ਅਲਗ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਨਾਮ ਵਿਚ
ਨਾਮੋ – ਹਰ ਅਲਗ ਨਾਮ ਕਾ ਅਲਗ ਏਕ ਕੇ ਸਾਥ ਮੇਲ(combination) ਕੋ
ਨਾਮਾ – ਹਰ ਅਲਗ ਨਾਮ ਕਾ ਅਲਗ ਏਕ ਕੇ ਸਾਥ ਮੇਲ(combination)
15th April 2018 8:33am
Gravatar
Makhan Singh Purewal (Quesnel, Canada)
ਸ: ਮਨਦੀਪ ਸਿੰਘ ਜੀ ਅਤੇ ਤਰਨਜੀਤ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਲੇਖ ਬਾਰੇ ਵਿਚਾਰ ਦੇਣ ਲਈ ਸ਼ਕਰੀਆ। ਜਗਮੀਤ ਸਿੰਘ ਜੇ ਕਰ ਇੱਕ ਦਮ ਵੱਡੀ ਛਲਾਂਗ ਮਾਰਨ ਦੀ ਬਿਜਾਏ ਹੌਲੀ-ਹੌਲੀ ਅੱਗੇ ਵਧਦਾ ਤਾਂ ਸ਼ਾਇਦ ਠੀਕ ਰਹਿੰਦਾ। ਪਹਿਲਾਂ ਉਸ ਨੂੰ ਸੁਬਾਈ ਸਰਕਾਰ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਫੈਡਰਲ ਸਰਕਾਰ ਤੱਕ ਐਮ ਪੀ ਬਣ ਕੇ ਕਨੇਡਾ ਦੀ ਪਾਰਲੀਮੈਂਟ ਵਿੱਚ ਜਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਕਾਰਗੁਜਾਰੀ ਕਨੇਡਾ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਦਿਖਾਉਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਸੀ। ਜੇ ਕਰ ਉਹ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਪ੍ਰਭਾਵਤ ਕਰ ਲੈਂਦਾ ਤਾਂ ਆਪੇ ਹੀ ਲੋਕਾਂ ਨੇ, ਲੀਡਰ ਚੁਣ ਲੈਣਾ ਸੀ। ਸਾਡੇ ਲੋਕਾਂ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕਰ ਸਖਤ ਮਿਹਨਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਦਾਨ ਦੇਣ ਦੇ ਕੁੱਝ ਚੰਗੇ ਗੁਣ ਹਨ ਤਾਂ ਉਥੇ ਕਈ ਮਾੜੇ ਵੀ ਹਨ ਜਿਹਨਾ ਕਰਕੇ ਸਾਰੇ ਲੋਕਾਂ ਨੂੰ ਸ਼ਰਮਸ਼ਾਰ ਹੋਣਾ ਪੈਂਦਾ ਹੈ। ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਵਿੱਚ ਜੇ ਕਰ ਕਿਸੇ ਪੱਗ ਵਾਲੇ ਸਿੱਖ ਨੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੀ ਸ਼ਾਨ ਵਧਾਈ ਹੈ ਤਾਂ ਉਹ ਸਿਰਫ ਮਨਮੋਹਨ ਸਿੰਘ ਸੀ। ਜਿਸ ਦੀ ਸਿਫਤ ਦੁਨੀਆ ਦੇ ਸਭ ਤੋਂ ਸ਼ਕਤੀਸ਼ਾਲੀ ਦੇਸ਼ ਦਾ ਪ੍ਰੈਜ਼ੀਡੈਂਟ ਉਬਾਮਾ ਵੀ ਕਰਦਾ ਸੀ। ਪਰ ਝੂਠ ਬੋਲਣ ਵਾਲੇ ਲੋਕ ਉਸ ਦੀ ਮੁਖਾਲਫਤ ਕਰਦੇ ਸਨ ਅਤੇ ਉਸ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਮੁਜ਼ਾਹਰੇ ਵੀ ਕਰਦੇ ਸਨ। ਅਖੇ ਉਹ ਤਾਂ ਸੋਨੀਆਂ ਗਾਂਧੀ ਦੀ ਇੱਕ ਕਠਪੁਤਲੀ ਹੈ।
14th April 2018 4:48am
Gravatar
Taranjit Parmar (Nanaimo, Canada)
ਪੁਰੇਵਾਲ ਸਾਹਿਬ,ਜਦੋਂ ਜਗਮੀਤ ਸਿਘੰ ਚਾਰੇ ਪਾਸੇ ਤੌਂ ਘਿਰ ਗਿਅਾ ਤਾਂ ੳੁਸ ਨੂੰ ਬੋਲਣਾ ਪਿਅਾ,ਓੁਹ ਭਿਡਰਾਂਵਾਲੇ ਅਤੇ ੲੇਅਰ ੲਿਡੀਂਅਾ ਵਾਰੇ ਖੁਲ਼ ਕਿ ੲਿਸ ਲੲੀ ਨਹੀਂ ਬੋਲਦਾ ਕਿੳੁਂ ਕਿ ੳੁਨਾਂ ਦੇ ਸਮਰਥਕਾਂ ਨੇ ੳੁਸ ਦੀ ਲੀਡਰਸ਼ਿਪ ਜਿਤਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਕੀਤੀ ਸੀ!ਕਿਸ ਤਰਾਂ ਜਗਮੀਤ ਸਿਘੰ ਜਾਂ ਹੋਰ ਲੋਕ ਸਿਸਟਮ ਨੂੰ ਹਾੲੀਜੈਕ ਕਰਕੇ ਥੌਕ ਵਿਚ ਮੈਂਬਰ ਬਣਾਂਕੇ ਨੋਮੀਨੇਸ਼ਨ ਜਿਤਦੇਂ ਹਨ,ੲਿਹ ਸਭ ਜਾਣਦੇ ਹਨ!ਥੋਕ ਦੀ ਮੈਂਬਰਸ਼ਿਪ ਵਾਲੀ ਬਿਮਾਰੀ ਅਜੇ ਛੌਟੇ ਸ਼ਹਿਰਾਂ ਵਿਚ ੲਿਨੀ ਜਿਅਾਦਾ ਨਹੀ ਫੈਲੀ,ਸ਼ਾੲਿਦ ੲਿਸ ਦਾ ਕਾਰਣ ਪੰਜਾਬੀਅਾਂ ਦਾ ੳੁਥੇ ਕੲੀ ਦਹਾਕਿਅਾਂ ਤੌਂ ਬੇਠੈ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ੳੁਨੵਾ ਦੀ ਸੋਚ ਕਨੈਡੀਅਨ ਲੋਕਾ ਵਰਗੀ ਹੋਣਾ ਕਰਕੇ ਹੋਵੇ!ਜੇ ਕਰ ਨਿਰਪਖ ਹੋ ਕੇ ਦੇਖਿਅਾ ਜਾਵੈ ਤਾਂ ਕੁਝ ੲਿਕ ਨੂੰ ਛਡ ਕੇ ਕੋੲੀ ਵੀ ਡਿਜਰਵ ਨਹੀਂ ਕਰਦਾ!
10th April 2018 9:42pm
Gravatar
MANDEEP SINGH (VERNON, Canada)
ਅਰਸ਼ ਤੋਂ ਫਰਸ਼ ਵੱਲ ਜਾ ਰਹੇ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਸੱਚ ਬੋਲਣ ਲਈ ਮਜਬੂਰ ਹੋਣਾ ਪਿਆ................ ਸ. ਮੱਖਣ ਸਿੰਘ ਜੀ ਬਿਲਕੁਲ ਸੱਚੋ-ਸੱਚ ਹੈ । ਮੇਰਾ ਆਪਣਾ ਨਿੱਜੀ ਵਿਚਾਰ ਹੈ ਕਿ ਜੇ ਸਾਡੇ ਬਹੁਤੇ ਲੋਕ ਕੈਨੇਡਾ ਦੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਤੋਂ ਬਾਹਰ ਹੀ ਰਹਿਣ ਤਾਂ ਬਹੁਤ ਚੰਗੀ ਗੱਲ ਹੈ । ਅਸੀਂ ਨਗਰ ਕੀਰਤਨਾਂ ਜਾਂ ਗੁਰਦੁਵਾਰਿੳ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਪਣੀ ਉਸਤਤ ਕਰ-ਕਰਕੇ ਬੱਸ ਹਵਾਈ ਕਿਲੇ ਉਸਾਰਦੇ ਹਾਂ । ਟਰੂਡੋ ਦਾ ਇੰਡੀਆ ਫੇਰਾ ਤੇ ਕੈਨੇਡਾ ਦੇ ਸਿੱਖ ਮੰਤਰੀ ਸਿਰਫ ਰਾਜਨੀਤੀ ਹੈ ਤੇ ਉਹ ਵੀ ਪੰਜਾਬੀ ਸਟਾਈਲ। ਹਰ ਸ਼ਹਿਰ ਵਿੱਚ ਪੰਜਾਬੀ ਵੋਟਰ ਬਿਨਾਂ ਕਿਸੇ ਸੂਝ -ਬੂਝ ਦੇ ਪੱਗਾਂ ਤੇ ਪੰਜਾਬੀ ਦੇਖਕੇ ਉਮੀਦਵਾਰ ਚੁਣਦੇ ਹਨ ਤੇ ਉਹੀ ਰਾਜਨੀਤੀ ਵੀ ਚੱਲਦੀ ਹੈ ।
8th April 2018 10:33pm
Gravatar
Dr Dalvinder singh grewal (Ludhiana, India)
ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਗੁਰਡਾਂਗਮਾਰ ਦੀ ਮਰਿਆਦਾ ਬਹਾਲੀ ਤੇ ਯਾਤਰਾ ਤੇ ਸਵਾਲ
Dr Dalvinder Singh Grewal
ਲੇਖਕ 27 ਮਾਰਚ ਤੋਂ ਤੀਹ ਮਾਰਚ ਤਕ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਦੇ ਕੇਸ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਵਲੋਂ ਸਿਕਿਮ ਗਿਆ ਸੀ। ਉਸਨੂੰ ਗੰਗਟੌਕ ਤੋਂ ਚੁੰਗਥਾਂਗ ਜਾਣ ਦੀ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਤਾਂ ਮਿਲ ਗਈ ਪਰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਨਾ ਜਾ ਸਕੇ। ਮੰਗਨ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਲੈਣ ਭੇਜੇ ਯੁਵਕ ਨੇ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੂਆਂ ਨੂੰ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਦੇਣ ਵਿਚ ਜਾਣ ਬੁਝ ਕੇ ਦੇਰੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ ਤੇ ਇਕ ਦਫਤਰ ਤੋਂ ਦੂਜੇ ਦਫਤਰ ਤਕ ਖਾਹਮਖਾਹ ਭਟਕਾਇਆਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਿਸ ਵਿਚ 5-6 ਘੰਟੇ ਤਾਂ ਆਮ ਜਿਹੀ ਗੱਲ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਕ ਦਿਨ ਤਾਂ ਖਰਾਬ ਹੋ ਹੀ ਜਾਂਦਾ ਹੈ।ਆਮ ਯਾਤਰੂ ਨੂੰ ਇਹ ਮਨਜ਼ੂਰੀ ਅੱਧੇ ਘੰਟੇ ਤੋਂ ਵੀ ਘੱਟ ਸਮੇਂ ਵਿਚ ਮਿਲ ਜਾਂਦੀ ਹੈ। ਇਕ ਦਿਨ ਖਰਾਬ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਸਾਡਾ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਦਾ ਪ੍ਰੋਗ੍ਰਾਮ ਰਹਿ ਗਿਆ ਕਿਉਂਕਿ ਅਸੀਂ ਅਗਲੇ ਦਿਨ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਵਿਚ ਵੀ ਜਾਣਾ ਸੀ।ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਗਏ ਯਾਤਰੂਆਂ ਨਾਲ ਤੇ ਡਰਾਈਵਰਾਂ ਨਾਲ ਚੁਗੰਥਾਂਗ ਵਿਚ ਗੱਲਬਾਤ ਕੀਤੀ ਤਾਂ ਉਨ੍ਹਾ ਦੱਸਿਆ ਕਿ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਲਾਚਿਨ ਇਕ ਹੋਟਲ ਵਿਚ ਰਾਤ ਰਹਿਣ ਲਈ ਬੁਕਿੰਗ ਕਰਵਾਈ ਸੀ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਲਾਚਿਨ ਨਹੀਂ ਰਹਿਣ ਦਿਤਾ ਗਿਆ। ਡਰਾਈਵਰ ਨੇ ਦਸਿਆ ਕਿ ਉਸ ਨੂੰ ਲਾਚਿਨ ਵਾਲਿਆਂ ਨੇ ਧਮਕਾਇਆ ਕਿ ਜੇ ਉਹ ਮੁੜ ਕੇ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੀ ਲੈ ਕੇ ਆਵੇਗਾ ਤਾਂ ਉਸ ਦੀ ਖੈਰ ਨਹੀਂ। ਪੁਲਿਸ ਬਾਰੇ ਵੀ ਹਰ ਡਰਾਈਵਰ ਨੂੰ ਕਹਿੰਦੇ ਹਨ ਕਿ ਉਹ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੀਆਂ ਨੁੰ ਲਾਚਿਨ ਤੇ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਨਾ ਲੈ ਕੇ ਆਉਣ।ਲੇਖਕ ਕੋਲ ਇਸ ਬਾਰੇ ਡਰਾਈਵਰ ਤੇ ਯਾਤਰੂਆਂ ਸਿਖਾਂ ਦੀਆਂ ਰਿਕਰਡਡ ਵਿਡੀਓ ਹਨ।
ਇਸ ਤੋਂ ਪਹਿਲਾਂ ਜਦ ਪੈਟੀਸ਼ਨਰ ਵਕੀਲ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੇ ਹੁਕਮ ਲੈ ਕੇ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਦੀ ਯਾਤਰਾ ਲਈ ਲਾਚਿਨ ਵਿਚੋਂ ਦੀ ਲੰਘ ਰਹੇ ਸਨ ਤਾਂ ਡਰਾਈਵਰ ਦੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਕੁੱਟ ਮਾਰ ਕੀਤੀ ਗਈ ਸੀ ਤੇ ਗੁਰਪ੍ਰੀਤ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਨੂੰ ਵੀ ਬੁਰੀ ਤਰ੍ਹਾਂ ਧਮਕਇਆ ਗਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਬਾਰੇ ਉਸ ਨੇ ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਦੀ ਸੁਣਵਾਈ ਸਮੇਂ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਨੂੰ ਇਸ ਲੇਖਕ ਸਾਹਮਣੇ ਦੱਸਿਆ ਸੀ ਜਿਸ ਪਿਛੋਂ ਚੀਫ ਜਸਟਿਸ ਨੇ ਸਿਕਿਮ ਸਰਕਾਰ ਨੂੰ ਕਰੜੀ ਹਿਦਾਇਤ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੂਆਂ ਦਾ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਜਾਣਾ ਸੁਰਖਿਅਤ ਤੇ ਸੁਖੈਨ ਬਣਾੳੇਣ ਪਰ ਹੋਇਆ ਇਸ ਦੇ ਉਲਟ ਹੀ।
ਇਸ ਬਾਰੇ ਪੱਛਮੀ ਬੰਗਾਲ ਤੋਂ ਛਪਦੇ ਅਖਬਾਰ ਪਰਭਾਤ ਵਿਚ 4 ਅਪ੍ਰੈਲ 2018 ਨੂੰ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਟੂਰ ਅਪਰੇਟਰਾਂ ਦੇ ਸੰਗਠਨ ਏਤਵਾ ਦਾ ਬਿਆਨ ਛਪਿਆ ਹੈ ਕਿ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਰਾਹੀਂ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ, ਲਾਚਿਨ ਤੇ ਲਾਚੁੰਗ ਤਕਰੀਬਨ ਡੇਢ ਤੋਂ ਦੋ ਲੱਖ ਯਾਤਰੂ ਜਾਂਦੇ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚੋਂ ਘੱਟੋ ਘੱਟ 30,000 ਦੇ ਕਰੀਬ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੀ ਹੁੰਦੇ ਹਨ।ਪਰ ਸਿਕਿਮ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੀਆਂ ਦੇ ਜਾਣ ਤੇ ਅਘੋਸ਼ਿਤ ਰੋਕ ਲਗਾ ਰੱਖੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਸਿੱਖ ਯਾਤਰੀ ਬਹੁਤ ਪ੍ਰੇਸ਼ਾਨ ਹਨ ਤੇ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਟੂਰ ਅਪਰੇਟਰਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਵੱਡਾ ਘਾਟਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਪਿਛਲੇ ਸਾਲ ਇਸ ਲੇਖਕ ਨੇ ਗੁਰੂੀਡਾਂਗਮਾਰ ਲਈ ਇਕ ਐਸ ਯੂ ਵੀ 11000/- ਰੁਪੈ ਵਿਚ ਭਾੜੇ ਤੇ ਲਈ ਸੀ ਪਰ ਇਸ ਵਾਰ ਇਸ ਦਾ ਰੇਟ 21000/- ਕਰ ਦਿਤਾ ਗਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਇਸ ਲੇਖਕ ਦੇ ਸਾਹਮਣੇ 30-03-2017 ਨੂੰ ਦੋ ਜੱਥੇ ਗੁਰੂਡਾਂਗਮਾਰ ਨਹੀਂ ਜਾ ਸਕੇ। ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਤਾਂ ਮੱਧਵਰਗੀ ਪਰਿਵਾਰ ਤੋਂ ਹਨ ਤੇ ਇਤਨਾ ਖਰਚਾ ਨਹੀਂ ਝੱਲ ਸਕਦੇ। ਦੂਜਾ ਹੁਣ ਸਿਕਿਮ ਵਿਚ ਸਿਖ ਸੁਰਖਿਅਤ ਨਹੀਂ ਹਨ ਇਸ ਲਈ ਉਹ ਬਚਿਆਂ ਨਾਲ ਉਥੇ ਜਾਣ ਦਾ ਖਤਰਾ ਮੁੱਲ ਨਹੀਂ ਲੈ ਸਕਦੇ। ਉਧਰ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਟੂਰ ਅਪਰੇਟਰਾਂ ਦਾ ਕਹਿਣਾ ਹੈ ਕਿ ਖਤਰੇ ਵਿਚ ਸਫਰ ਕਰਨ ਲਈ ਡਰਾੲਵਿਰ ਤਿਆਰ ਨਹੀਂ ਹੁੰਦੇ ਇਸ ਲਈ ਜ਼ਿਆਦਾ ਭਾੜਾ ਉਗਰਾਹੁੰਦੇ ਹਨ।
ਹਾਈ ਕੋਰਟ ਜਾ ਕੇ ਹੀ ਪਤਾ ਲਗਿਆ ਕਿ 29 ਮਾਰਚ ਦੀ ਛੁੱਟੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ ਤੇ ਨਵੀਂ ਤਰੀਕ ਬਾਦ ਵਿਚ ਮਿਲੇਗੀ।ਕੋਰਟ ਵਿਚ ਤਰੀਕਾਂ ਤੇ ਤਰੀਕਾਂ ਪੈਣ ਕਰਕੇ ਇਸ ਸਾਫ ਕੇਸ ਵਿਚ ਲਗਾਤਾਰ ਦੇਰੀ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ।ਇਸ ਪਿਛੇ ਕੀ ਕਾਰਨ ਹਨ ਇਸ ਦਾ ਪਤਾ ਨਹੀਂ ਸ਼ਾਇਦ ਸਿਆਸੀ ਹੋਣ ਜਾਂ ਸਿਕਿਮ ਸਰਕਾਰ ਦਾ ਲਗਾਤਾਰ ਦਬਾ ਹੋਵੇ। ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਰਕਾਰ ਨੇ ਅਪਣੇ ਵੱਡੇ ਤੋਂ ਵੱਡੇ ਵਕੀਲ ਇਸ ਕੇਸ ਵਿਚ ਲਾ ਰੱਖੇ ਹਨ ਇਸ ਤੋਂ ਸਾਫ ਜ਼ਾਹਿਰ ਹੈ ਕਿ ਸਰਕਾਰ ਕੁਝ ਲਾਮਾ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰਭਾਵ ਥਲੇ ਇਸ ਕੇਸ ਨੂੰ ਕਿਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਵੀ ਹਾਰਿਆ ਹੋਇਆ ਨਹੀਂ ਦੇਖਣਾ ਚਾਹੁੰਦੀ।ਹੈਰਾਨੀ ਦੀ ਗੱਲ ਤਾਂ ਇਹ ਹੈ ਕਿ ਸਿਕਿਮ ਸਰਕਾਰ ਸਿੱਖਾਂ ਦਾ ਪੱਖ ਜਾਨਣਾ ਹੀ ਨਹੀ ਚਾਹੁੰਦੀ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਸ਼੍ਰੋਮਣੀ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਪ੍ਰਬੰਧਕ ਕਮੇਟੀ ਵਲੋਂ ਭੇਜੇ ਸਿੱਖਾਂ ਦੇ ਤਿੰਨ ਡੈਲੀਗੇਸ਼ਨਾਂ ਨੂੰ ਮੁਖ ਮੰਤ੍ਰੀ ਜਾਂ ਮੁਖ ਸਕਤਰ ਨੇ ਮਿਲਣ ਤਕ ਦਾ ਸਮਾਂ ਨਹੀਂ ਦਿਤਾ ਤੇ ਨਾਂ ਹੀ ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ ਗਲ ਬਾਤ ਕਰਨ ਲਈ ਤਿਆਰ ਹੋਏ।। ਸ: ਅਹਲੂਵਾਲੀਆ ਜੋ ਬੀਜੇਪੀ ਸਰਕਾਰ ਵਿਚ ਮਨਿਸਟਰ ਹਨ ਤੇ ਦਾਰਜੀਲਿੰਗ ਤੋਂ ਐਮ ਪੀ ਹਨ ਨੂੰ ਇਸ ਲੇਖਕ ਤੇ ਪ੍ਰਧਾਨ ਸਿਲੀਗੁੜੀ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਸਿੰਘ ਸਭਾ ਨੇ ਅਪੀਲ ਕੀਤੀ ਸੀ ਕਿ ਉਹ ਇਸ ਮਾਮਲੇ ਨੂੰ ਸੁਲਝਾਉਣ ਵਿਚ ਮਦਦ ਦੇਣ ਪਰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਉਤਰ ਵੀ ਨਕਾਰਾਤਮਕ ਰਿਹਾ।
ਲੇਖਕ ਨੇ ਸਿਕਿਮ ਦੇ ਲੋਕਲ ਲੋਕਾਂ ਦਾ ਪੱਖ ਵੀ ਜਾਨਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਜਿਸ ਪਿਛੋਂ ਪਤਾ ਲੱਗਿਆ ਕਿ ਇਸ ਗੱਲ ਨੂੰ ਚੁਕਣ ਵਾਲਿਆਂ ਵਿਚ ਥੋੜੇ ਹੀ ਲੋਕ ਹਨ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਵਿਚ ਚੁੰਗਥਾਂਗ ਦਾ ਐਸ ਡੀ ਐਮ, ਅਲੌਂਗ ਦਾ ਡੀ ਸੀ ਤੇ ਲਾਚਿਨ ਦਾ ਨਵਾਂ ਮੁਖ ਲਾਮਾ ਪ੍ਰਮੁਖ ਹਨ ਜੋ ਇਸ ਬਾਰੇ ਕੋਰਟ ਕੇਸ ਵਿਚ ਪਾਰਟੀ ਹਨ।ਇਸ ਤੋਂ ਬਿਨਾ ਇਥੋਂ ਦੇ ਐਸ ਡੀ ਐਫ ਪਾਰਟੀ ਦੇ ਰਾਜ ਸਭਾ ਵਿਚ ਐਮ ਪੀ ਤੇ ਤਿੰਨ ਲੋਕਲ ਮਨਿਸਟਰ ਵੀ ਸਿੱਧੇ ਜਾਂ ਅਸਿਧੇ ਤੌਰ ਤੇ ਸ਼ਾਮਿਲ ਹਨ। ਐਸ ਡੀ ਐਫ ਪਾਰਟੀ ਦਾ ਰਾਜ ਹੈ ਜਿਸ ਦੀ ਮਦਦ ਤੇ ਬੀ ਜੇ ਪੀ ਹੈ ਜਿਸ ਕਰਕੇ ਕੇਂਦਰੀ ਸਰਕਾਰ ਵੀ ਕੋਈ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁੱਕ ਰਹੀਂ ।ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਇਸ ਇਲਾਕੇ ਵਿਚ ਸਿਖਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਬਾਉਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ।
ਦੋਨਾਂ ਪੱਖਾਂ ਵਿਚਕਾਰ ਕੋਈ ਸਾਰਥਕ ਗਲ ਨਾ ਹੋਣ ਕਰਕੇ ਮਾਮਲਾ ਉਲਝਦਾ ਹੀ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਤੇ ਦੋ ਕੌਮਾਂ ਵਿਚ ਤਨਾਉ ਵੀ ਲਗਾਤਾਰ ਵਧਦਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਨਾਂ ਹੀ ਦਲਾਈ ਲਾਮਾ ਤੇ ਨਾ ਹੀ ਸਿਕਿਮ ਸਰਕਾਰ ਕੁਝ ਕਰਨ ਦੀ ਉਤਸੁਕ ਲਗਦੀ ਹੈ। ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਵਲੋਂ ਵੀ ਕੋਈ ਯੋਗ ਕਦਮ ਨਹੀਂ ਚੁਕਿਆ ਗਿਆ ਜਦ ਕਿ ਦਿਲ਼ੀ ਸਿੱਖ ਗੁਰਦਵਾਰਾ ਬੋਰਡ ਦੈ ਪ੍ਰਧਾਨ ਤੇ ਸਕਤਰ ਸਮੇਤ ਕਈ ਡੈਲੀਗੇਸ਼ਨ ਪੀ ਐਮ ਓ ਵਿਚ ਵਜ਼ੀਰ ਸ੍ਰੀ ਜਤਿੰਦਰ ਸਿੰਘ, ਹੋਮ ਮਨਿਸਟਰ ਤੇ ਰਾਸ਼ਟਰਪਤੀ ਨੂੰ ਵੀ ਮਿਲ ਚੁੱਕੇ ਹਨ । ਕੀ ਕੋਈ ਅਣਸੁਖਾਵੀਂ ਗੱਲ ਵਾਪਰਨ ਤਕ ਕੇਂਦਰ ਸਰਕਾਰ ਉਡੀਕ ਕਰਦੀ ਰਹੇਗੀ?
7th April 2018 5:53pm
Gravatar
Dr Dalvinder singh grewal (Ludhiana, India)
ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੇ ਸਿੱਖ ਕੌੰਮ
ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਹੈ ਕੀ?
ਟੀਵੀ, ਰੇਡੀਓ, ਕੰਪਿਊਟਰ ਅਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਰਾਹੀਂ ਇੰਟਰਨੈਟ, ਫੇਸਬੁਕ, ਟਵਿਟਰ, ਮਾਈਸਪੇਸ, ਸਕਾਈਪ, ਵਾਈਬਰ, ਲਿੰਕਡਇਨ, ਫਲਿਕਰ, ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ, ਯੂਟਿਊਬ, ਵਟਸਐਪ ਰਾਹੀਂ ਵਿਚਾਰਾਂ ਦਾ ਆਦਾਨ ਪਰਦਾਨ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਹੈ।
ਇਸ ਦਾ ਫੈਲਾ:
ਲਗ ਭਗ ਸਾਰੀ ਦੁਨੀਆ ਹੀ ਟੀ ਵੀ ਤੇ ਮੋਬਾਈਲ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਤੇ 70% ਤੋਂ ਉਪਰ ਇੰਟਰਨੈਟ ਤੇ ਹੋਰ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਜੁੜੇ ਹੋਏ ਹਨ
ਮੀਡੀਆ ਵਰਤੋਂ ਮੀਡੀਆ ਵਰਤੋਂ
ਫੇਸਬੁਕ 28 ਕ੍ਰੋੜ ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ 15 ਕ੍ਰੋੜ
ਲਿੰਕਡਇਨ 20 ਕ੍ਰੋੜ ਟਵਿਟਰ 9 ਕ੍ਰੋੜ
ਮਾਈਸਪੇਸ 10 ਕ੍ਰੋੜ ਸਕਾਈਪ 7 ਕ੍ਰੋੜ
ਵਾਈਬਰ 5 ਕ੍ਰੋੜ ਫਲਿਕਰ 6 ਕ੍ਰੋੜ
ਯੂ ਟਿਊਬ ? ਵਟਜ਼ਐਪ ?

ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਕਰ ਕੀ ਰਿਹਾ ਹੈ?
ਪਿਛਲੇ ਕੁਝ ਵਰਿ੍ਹਆਂ ਤੋਂ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਜਿਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਸਮੁਚੇ ਸਮਾਜ ਦੇ ਦਿਮਾਗ ਤੇ ਛਾ ਗਿਆ ਹੈ ਉਹ ਆਸ਼ਚਰਜਨਕ ਤਾਂ ਹੈ ਹੀ ਪਰ ਚਿੰਤਾਪੂਰਵਕ ਵੀ ਹੈ।ਜਿਸਤਰ੍ਹਾਂ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਮਾਹਿਰਾਂ ਨੇ ਮੋਦੀ, ਨਿਤੀਸ਼ ਤੇ ਕੈਪਟਨ ਨੂੰ ਜਿਤ ਦਿਵਾਈ ਇਹ ਕੋਈ ਛਿਪੀ ਗੱਲ ਨਹੀਂ। ਵਿਸ਼ਵ ਵਿਚ ਤਾਨਾਸ਼ਾਹ ਟ੍ਰੰਪ, ਪੁਤਿਨ, ਕਜ਼ੀ, ਕਿਮ ਆਦਿ ਨੇ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਅਪਣੇ ਦੇਸ਼ਾਂ ਉਪਰ ਮਜ਼ਬੂਤ ਪਕੜ ਬਣਾਈ ਹੋਈ ਹੈ।ਨਿਜੀ ਤੇ ਸਾਮੂਹਿਕ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਬਦਲਣ ਵਿਚ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਅੱਜ ਕੱਲ੍ਹ ਪ੍ਰਮੁੱਖ ਭੂਮਿਕਾ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।ਫੇਸਬੁਕ, ਟਵਿਟਰ, ਮਾਈਸਪੇਸ, ਸਕਾਈਪ, ਵਾਈਬਰ, ਲਿੰਕਡਇਨ, ਫਲਿਕਰ, ਇੰਸਟਾਗ੍ਰਾਮ, ਯੂਟਿਊਬ, ਵਟਸਐਪ ਆਦਿ ਨੂੰ ਜਿਸਤਰ੍ਹਾਂ ਸੰਘ ਪਰਿਵਾਰ ਨੇ ਦੇਸ਼ ਨੂੰ ਹਿੰਦੂ ਰਾਸ਼ਟਰ ਬਣਾਉਣ ਲਈ ਜੰਗੀ ਪੱਧਰ ਤੇ ਸੰਗਠਿਤ ਤੇ ਯੋਜਨਾਬੱਧ ਤਰੀਕੇ ਨਾਲ ਹਥਿਆਰ ਬਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਉਹ ਅਪਣੇ ਆਪ ਵਿਚ ਇਕ ਮਿਸਾਲ ਹੈ।
ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਤੋਂ ਸਾਨੂੰ ਕੀ ਖਤਰਾ?
ਅਪਣੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਫੈਲਾਉਣ ਅਤੇ ਘਟ-ਗਣਤੀ ਕੌੰਮਾਂ ਦੀ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਦੂਸ਼ਿਤ ਕਰਨ ਅਤੇ ਸਮਾਜ ਵਿਚ ਨਫਰਤ ਫੈਲਾਉਣ ਦੀ ਮੰਦਭਾਵਨਾ ਨਾਲ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਕਰਨਾ ਸਿਖਾਂ ਦੇ ਭਵਿਖ ਲਈ ਖਤਰੇ ਦੀ ਘੰਟੀ ਹੈ ਜਿਸ ਲਈ ਸਿਖ ਕੌਮ ਨੂੰ ਸਾਵਧਾਨ ਕਰਨਾ ਤੇ ਤੱਥਾਂ ਤੇ ਆਧਾਰਿਤ ਅਸਲੀਅਤ ਦਸਣਾ ਅਤਿ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੈ ਜੋ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਹੀ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ਕਿਉਂਕਿ ਅਜ ਕਲ ਅਖਬਾਰ, ਰਿਸਾਲੇ, ਕਿਤਾਬਾਂ ਤੇ ਗ੍ਰੰਥ ਪੜ੍ਹਣ ਵਾਲੇ ਤਾਂ ਵਿਰਲੇ ਹੀ ਹਨ।ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨੂੰ ਟਾਈਮ ਪਾਸ, ਮਨੋਰੰਜਨ ਜਾਂ ਮਾਨਸਿਕ ਅਯਾਸ਼ੀ ਵਜੋਂ ਵਰਤਣਾ ਛੱਡਕੇ ਅਪਣੇ ਧਰਮ ਨੂੰ ਪੁਖਤਾ ਕਰਨ, ਤੇ ਧਰਮ ਵਿਰੁਧ ਸ਼ਾਜਿਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਘਾੜਣ ਲਈ ਇਸਤੇਮਾਲ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ ਹੈ ।ਅਪਣੇ ਧਰਮ ਦੀ ਜਾਣਕਾਰੀ, ਧਾਰਮਿਕ ਤੇ ਇਤਿਹਾਸਕ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਤੇ ਪੁਸਤਕਾਂ ਦਾ ਵਿਚਾਰ ਵਟਾਂਦਰਾ ਤੇ ਸਿਖ ਇਤਿਹਾਸ ਦਾ ਪ੍ਰਚਾਰ ਪ੍ਰਸਾਰ ਕਰਨ ਲੲੌ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਦੀ ਵਰਤੋਂ ਹੁਣ ਅਤਿਅੰਤ ਜ਼ਰੂਰੀ ਹੋ ਗਈ ਹੈ।
ਕੀਤਾ ਕੀ ਜਾਵੇ?
72% ਜੰਤਾ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਨਾਲ ਜੁੜੀ ਹੋਈ ਹੈ ਜਿਸ ਨੂੰ ਸਫਰ ਵਿਚ, ਵਿਆਹ ਸ਼ਾਦੀ ਵਿਚ, ਸਿਖਿਆ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਵਿਚ, ਡਿਉਟੀ ਤੇ ਤੈਨਾਤੀ ਦੌਰਾਨ, ਸੈਮੀਨਾਰਾਂ ਵਿਚ ਗਲ ਕੀ ਹਰ ਥਾਂ ਸੰਬੋਧਿਤ ਕੀਤਾ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ।ਮਿਸ਼ਨਰੀ ਸੰਸਥਾਵਾਂ ਨੂੰ ਇਸ ਕਾਰਜ ਵਿਚ ਜੋੜ ਕੇ ਇਸ ਦਾ ਘੇਰਾ ਗਲੋਬਲ ਬਣਾਇਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।ਝੂਠੀਆਂ ਖਬਰਾਂ ਤੇ ਅਫਵਾਹਾਂ ਜੋ ਸ਼ੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆਂ ਦਾ ਆਮ ਅੰਗ ਹੋ ਗਈਆਂ ਹਨ, ਜਾਂ ਜੋ ਕੁਝ ਟੀਵੀ ਤੇ ਅਖਬਾਰਾਂ ਜ਼ਰੀਏ ਇਕ ਪਾਸੜ ਪ੍ਰਚਾਰ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਜਾਂ ਝੂਠ ਫੈਲਾਇਆ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ ਉਸ ਨੂੰ ਵੀ ਸੋਸ਼ਲ ਮੀਡੀਆ ਰਾਹੀਂ ਸੱਚ ਨਾਲ ਜੋੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ। ਕਈ ਵਾਰ ਪਹਿਲਾ ਪੰਨਾ ਹੋਰ ਤੇ ਵਿਚ ਕੁਝ ਹੋਰ ਹੁੰਦਾ ਹੈ ਇਸ ਦਾ ਸੱਚ-ਕੱਚ ਵੀ ਉਘਾੜਿਆ ਜਾ ਸਕਦਾ ਹੈ ।
ਕੀ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ ਚਾਹੀਦਾ?
ਵਹਿਮ-ਭਰਮ, ਝੂਠ, ਦੁਸ਼ਪ੍ਰਚਾਰ, ਵਿਚ ਨਹੀਂ ਫਸਣਾ। ਟਾਈਮ ਪਾਸ, ਸਮਾਂ ਗੁਆਉਣ ਵਾਲੀਆ ਤੇ ਹਾਸਾ ਮਖੌਲ ਤੇ ਅਸ਼ਲੀਲ ਪ੍ਰਚਾਰ ਤੋਂ ਬਚਣਾ ਭਾਵ ਧਿਆਨ ਦੇ ਕੇ ਸਮਾਂ ਬਰਬਾਦ ਨਹੀਂ ਕਰਨਾ।
ਢਾਂਚਾ:
ਇਸ ਕੰਮ ਲਈ ਸਿੱਖ ਕੌਮ ਨੂੰ ਇੱਕ ਸਾਈਬਰ ਮੀਡੀਆ ਦੇ ਤਜਰਬੇਕਾਰਾਂ, ਵੈਬ ਡਿਜ਼ਾਈਨਰਾਂ, ਕਲਾਊਡ ਕੰਪਿਊਟਿੰਗ, ਵਿਡੀਓ ਸਾਫਟਵੇਅਰ ਤੇ ਫੋਟੋਸ਼ਾਪ ਮਾਹਿਰਾਂ, ਵਿਡੀਓ ਕਨਵਰਟਰ, ਵੀਡੀਓ ਐਡੀਟਰ, ਵਿਡੀਓ ਕੰਪ੍ਰੈਸ਼ਰਜ਼ ਦੀ ਇਕ ਮੀਡੀਆ ਸੈਲ ਤਿਆਰ ਕਰਨ ਦੀ ਬੜੀ ਜ਼ਰੂਰਤ ਜੋ ਕਿਸੇ ਮਾਹਿਰ ਦੇ ਅਧੀਨ ਹੀ ਹੋਣੀ ਚਾਹੀਦੀ ਹੈ। ਇਸ ਸੈਲ ਵਿਚ ਹਾਲਾਤ ਤੇ ਅੱਖ ਰੱਖਣ ਵਾਲੇ ਵਿਚਾਰਧਾਰਕ, ਬੁਧੀਜੀਵੀ ਤੇ ਦੂਰਦਰਸ਼ੀ ਯੋਜਨਾਕਾਰ ਵੀ ਜੋੜੇ ਜਾਣ ਜੋ ਸਹੀ ਦਿਸ਼ਾ ਤੇ ਸੇਧ ਦੇ ਸਕਣ।ਇਸ ਸੰਗਠਨ ਨੂੰ ਮਾਹਿਰਾਂ ਅਧੀਨ ਉਚ ਪਧਰੀ ਸਿਖਲਾਈ ਦਿਤੀ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਕਿ ਉਹ ਬਹੁਗਿਣਤੀ ਵਲੋਂ ਕੀਤੇ ਦੁਸ਼ ਪ੍ਰਚਾਰ ਦਾ ਪ੍ਰਭਾਵ ਸ਼ਾਲੀ ਜਵਾਬ ਦੇਣ ਦੇ ਸਮਰਥ ਹੋਣ।
5th April 2018 5:49am
Gravatar
Eng Darshan Singh Khalsa (Sydney, Australia)
** ਅੰਤਰਮੁਖੀ ਹੋ ਕੇ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਸੁਨਣਾ ਹੀ ‘ਅਕਾਲ-ਪੁਰਖ’ ਨਾਲ ਇੱਕ-ਮੁਕਤਾ ਹੈ।

** ਆਤਮ ਗਿਆਨ ਦੀ ਆਵਾਜ਼ ਤੁਹਾਡੇ ਆਪਣੇ ਨਿਜ਼ੀ ਤਾਜ਼ੁਰਬੇ ਵਿਚ ਛੁਪੀ ਹੋਈ ਹੈ।
ਤੁਹਾਡੇ ਕੰਮਾਂ ਵਿਚ ਹੈ,
ਤੁਹਾਡੇ ਲੇਖਾਂ ਵਿਚ ਹੈ।
ਲੋੜ ਹੈ ਤਾਂ ਉਸਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਦੀ। ਉਸਨੂੰ ਪੜ੍ਹਨ ਲਈ ਆਪਣੀ ਅੰਤਰ-ਆਤਮੇ ਦੀ ਸਲੇਟ ਉੱਪਰ ਲਿੱਖੀ ਇਬਾਰਤ ਵੱਲ ਝਾਤੀ ਮਾਰੋਗੇ ਤਾਂ ਇਹ ਲਿਖਤ ਤੁਹਾਡੀ ਆਪਣੀ ਆਵਾਜ਼ ਵਿਚ ਤੁਹਾਡੇ ਨਾਲ ਗੱਲਾਂ ਕਰੇਗੀ।

** ਇਸ ਇਬਾਰਤ ਵਿਚ ਬਹੁਤ ਸਾਰੇ ਵਿਸ਼ੇ ਹੋਣਗੇ,
ਤੁਹਾਡੇ ਮਨ ਭਾਉਂਦੇ।
ਤੁਹਾਨੂੰ ਨਜ਼ਰ ਆਉਣਗੇ ਕਿ ਤੁਸੀਂ ਕੀ ਪਸੰਦ ਕਰਦੇ ਹੋ ??

ਸਾਕਾਰਤਿਮਿੱਕ (ਪੌਜ਼ੇਟਿੱਵ)
ਜਾਂ
ਨਾਕਾਰਤਿਮਿੱਕ (ਨੈਗੇਟਿੱਵ)

**ਤੁਹਾਡੀ ‘ਪਸੰਦ’ ਹੀ ‘ਤੁਸੀਂ’ ਹੋ।
** ਇਹ ਜੀਵਨ ਦੀ ਦੌੜ ਆਪਣੇ-ਆਪ ਦੇ ਗਿਆਨ ਤੋਂ ਬਿਨਾਂ ਕਦੇ ਨਾ ਖਤਮ ਹੋਣ ਵਾਲੀ ਹੈ।

“ਜਨ ਨਾਨਕ ਬਿਨੁ ਆਪਾ ਚੀਨੈ ਮਿਟੈ ਨ ਭ੍ਰਮ ਕੀ ਕਾਈ ॥2॥1॥ਮ 9॥ਪੰ 684॥

** ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਜਾਨਣਾ ਕਰਨਾ ਹੀ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰਾਪਤੀ ਹੈ।
26th March 2018 9:30pm
Gravatar
Baldev singh toronto (brampton ont, Canada)

ਆਮ ਬਨਾਮ ਖਾਸ

ਜਦੋਂ ਤੋਂ ਮਾਨਵਤਾ ਹੌਂਦ ਵਿੱਚ ਆਈ ਹੈ ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਮਾਨਵਤਾ ਅੰਦਰ ਆਮ ਬਨਾਮ ਖਾਸ ਵਿਤਕਰਾ ਚਲਦਾ ਆਇਆ ਹੈ। ਸਾਤਰ ਕਿਸਮ ਦੇ ਮਨੁੱਖ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਸ ਬਣਾਕੇ ਲੋਕਾਈ ਦਾ ਸੋਸਣ ਕਰਦੇ ਆਏ ਹਨ ਅਤੇ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਕਰੀ ਜਾ ਰਹੇ ਹਨ। ਇਸ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਸ ਬਣਾਕੇ ਪੇਸ਼ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆ ਦੀ ਸ੍ਰੇਣੀ ਵਿੱਚੋਂ ਹੀ ਇੱਕ ਹੋਰ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸ੍ਰੇਣੀ ਪੈਦਾ ਹੁੰਦੀ ਹੈ, ਜੋ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੇ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਦੂਤ ਬਣਾਕੇ, ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵਲੋਂ ਵਰੋਸੋਏ ਹੋਇ ਸਾਬਤ ਕਰਦੇ ਹਨ। ਜਿਹੜੇ ਤਖੱਲਸ ਇਕੁ ਕਰਤੇ ਨੂੰ ਸੋਭਦੇ ਹਨ ਉਨ੍ਹਾਂ ਵੱਡੇ ਵੱਡੇ ਤਖੱਲਸਾਂ ਨਾਲ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਨਿਵਾਜਦੇ ਹੋਇ ਸਾਰੇ ਹੱਕ ਹਕੂਕ ਆਪਣੇ ਰਾਖਵੇਂ ਸਮਝਦੇ ਹਨ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ: - “ਅਚੁਤ ਪਾਰਬ੍ਰਹਮ ਪਰਮੇਸਰ ਅੰਤਰਜਾਮੀ ਮਧਸੂਦਨ ਦਮੋਦਰ ਸੁਆਮੀ॥” ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਜਿਹੀ ਪੁਜਾਰੀ ਸ੍ਰੇਣੀ ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਫਿਰ ਧਰਮ ਰੰਗ ਨਸਲ ਜਾਤ ਪਾਤ ਲਿੰਗ ਭੇਦ ਦੁਆਰਾ ਵੰਡਦੀ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਵੰਡਦੀ ਆ ਰਹੀ ਹੈ, ਉਦੋਂ ਤੋਂ ਹੀ ਅਜਿਹੀ ਸ੍ਰੇਣੀ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਵਲੋਂ ਬਿਮਾਰ ਮਾਨਸਕਤਾ ਵਾਲੀ ਖਾਸ ਕਹੀ ਜਾਂਦੀ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਦੁਰਕਾਰਿਆ ਵੀ ਜਾਂਦਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਇਸ ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਸ੍ਰੇਣੀ ਨੂੰ ਦੁਰਕਾਰਨ ਵਾਲਿਆ ਦੀ ਗੁਰਮਤਿ ਸਿਧਾਂਤ ਅਨੁਸਾਰ ਕਤਾਰ ਵੀ ਬੜੀ ਲੰਬੀ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਸੁਦਾਮਾ, ਬਿਦਰ, ਦ੍ਰੋਪਤੀ, ਕੁਬਜਾ, ਅਜਾਮਲ, ਅਬਰੀਕ, ਉਦੋ, ਅਕੂਰ, ਉਗਰਸੈਨ, ਗਜ, ਨਾਰਦ, ਧ੍ਰੂ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ, ਬਾਲਮੀਕ ਆਦਿ ਇਨਕਲਾਬੀ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੇ ਬਿਪਰਵਾਦੀ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਆਮ ਬਨਾਮ ਖਾਸ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਡਟ ਕੇ ਲੜੀ, ਪਰ ਸਾਤਰ ਸਰੇਣੀ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਪਿਆਰ ਨਾਲ ਗਲਵਕੜੀ ਵਿੱਚ ਲੈਕੇ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਲੋਕਾਂ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਲੜੀ, ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੀ ਪੁਜਾਰੀ ਦਰਸਾਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਜੀਵਣ ਨਾਲ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੀਆਂ ਕਰਮਕਾਂਡੀ ਸੁਆਦਲੀਆ ਕਹਾਣੀਆਂ ਜੋੜਕੇ ਗਲਵੱਕੜੀ ਵਿੱਚ ਹੀ ਘੁੱਟਕੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਖਤਮ ਕਰਨ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤੀ ਪਰ ਗੁਰਬਾਣੀ ਰਚਣਹਾਰਿਆ ਨੇ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਸ੍ਰੋਤ ਜੀਵਣ ਦਾ ਸੱਚ ਹਵਾਲਿਆ ਸਮੇਤ ਲੋਕਾਈ ਸਾਹਮਣੇ ਰੱਖਕੇ ਲੋਕਾਈ ਨੂੰ ਵੀ ਇਨ੍ਹਾਂ ਵਰਗਾ ਜੀਵਣ ਅਪਣਾਉਣ ਲਈ ਪ੍ਰੇਰਿਆ।
ਜਿਸਦਾ ਹਵਾਲਾ ਵੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚੋਂ ਵੀ ਮਿਲਦਾ ਹੈ।
ਜਿਵੇਂ: - “ਰਾਮ ਜਪਉ ਜੀਅ ਐਸੇ ਐਸੇ॥ ਧ੍ਰ¨ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜਪਿਓ ਹਰਿ ਜੈਸੇ॥ 1॥” ਧ੍ਰੂ ਅਤੇ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜੀ ਵਰਗਾ ਜੀਵਣ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਪ੍ਰੇਰਣਾ ਹੈ ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਬਿਪਰਵਾਦੀ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਅਨੁਸਾਰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਮ ਤੋਂ ਖਾਸ ਬਣਾਕੇ ਪੇਸ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਲੜੀ। ਬਿਪਰਵਾਦੀ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜੀ ਵਲੋਂ ਦੁਰਕਾਰਨ ਦੀ ਮਹਲੇ ਤੀਜੇ ਵਲੋਂ ਕੀਤੀ ਪ੍ਰੋੜਤਾ ਦਾ ਗੁਰਬਾਣੀ ਹਵਾਲਾ: - “ਦੈਤ ਪੁਤ੍ਰੁ ਪ੍ਰਹਲਾਦੁ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਤਰਪਣੁ ਕਿਛੂ ਨ ਜਾਣੈ ਸਬਦੇ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਇਆ॥ 1॥” ਜਿਸ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜੀ ਨੂੰ ਬਿਪਰ ਵਲੋਂ ਦੈਤ ਪੁਤ੍ਰ ਕਿਹਾ ਗਿਆ ਉਸਦਾ ਕੀ ਕਾਰਣ ਸੀ, ਮਹਲੇ ਤੀਜੇ ਜੀ ਨੇ ਸਪਸਟ ਕੀਤਾ ਹੈ ਕਿ ਪ੍ਰਹਿਲਾਦ ਜੀ ਨੇ ਗਾਇਤ੍ਰੀ ਮੰਤ੍ਰ ਅਤੇ ਤਰਪਣ, ਪਿਤਰਾ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਸੂਰਜ ਨੂੰ ਪਾਣੀ ਦੇ ਝੱਟੇ ਮਾਰਨੇ, “ਕਿਛੂ ਨਾ ਜਾਣੈ” ਭਾਵ ਸਾਰਾ ਕੁੱਝ ਰੱਦ ਕਰ ਦਿੱਤਾ ਸੀ, ਕਿਉਂ ਰੱਦ ਕੀਤਾ, ਕਹਿੰਦੇ “ਸਬਦੇ ਮੇਲਿ ਮਿਲਾਇਆ॥” ਭਾਵ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਆਤਮਿਕ ਗਿਆਨ ਹੋ ਚੁੱਕਾ ਸੀ, ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੀ ਜਮੀਰ ਜਾਗ ਚੁੱਕੀ ਸੀ, ਉਸਨੇ ਕਿਹਾ ਕਿ ਗਾਂ ਦਾ ਮੰਤ੍ਰ ਪੜਨ ਨਾਲ ਕੁੱਝ ਨਹੀਂ ਹੋਣ ਵਾਲਾ ਅਤੇ ਸੂਰਜ ਕ੍ਰੋੜਾ ਮੀਲ ਦੂਰ ਹੈ ਤੁਹਾਡਾ ਪਾਣੀ ਉਥੇ ਨਹੀਂ ਅਪੜਨਾ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਸ ਅਖਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆ ਦੀ ਗਿਆਨਹੀਣ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਇਨਕਲਾਬੀ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੇ ਦੁਰਕਾਰਿਆ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਫਰੀਦ ਜੀ ਕਬੀਰ ਜੀ ਨਾਮਦੇਵ ਜੀ ਤ੍ਰਿਲੋਚਨ ਜੀ ਸਧਨਾ ਜੀ ਬੇਣੀ ਜੀ ਸੈਣ ਜੀ ਨਾਨਕ ਜੀ ਗੱਲ ਕੀ ਹੋਰ ਅਨੇਕਾਂ ਭਗਤਾਂ/ਇਨਕਲਾਬੀ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਭੱਟ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੇ ਇਸ ਆਮ ਬਨਾਮ ਖਾਸ ਬਿਪਰਵਾਦੀ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਵਿਰੁੱਧ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਲੜਾਈ ਲੜੀ ਅਤੇ ਇਸ ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਨਿਖਿਧ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨੂੰ ਭੰਡਿਆ।
ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਭਗਤ ਕਬੀਰ ਜੀ ਨੇ: -
ਜੌ ਤੂੰ ਬ੍ਰਾਹਮਣੁ ਬ੍ਰਹਮਣੀ ਜਾਇਆ॥
ਤਉ ਆਨ ਬਾਟ ਕਾਹੇ ਨਹੀ ਆਇਆ॥ 2॥
ਤੁਮ ਕਤ ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਹਮ ਕਤ ਸੂਦ॥
ਹਮ ਕਤ ਲੋਹੂ ਤੁਮ ਕਤ ਦੂਧ॥ 3॥

ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਸ ਅਖਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆ ਲਈ ਲਾਹਨਤ ਹੈ। ਜੇ ਤੂੰ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਖਾਸ (ਸੁਧ) ਬ੍ਰਾਹਮਣ ਬ੍ਰਾਹਮਣੀ ਜਾਇਆ ਅਖਵਾਉਦਾ ਹੈ ਤੂੰ ਫਿਰ ਕਿਸੇ ਹੋਰ ਰਸਤੇ ਕਿਉਂ ਨਹੀਂ ਆਇਆ ਜੇਕਰ ਤੂੰ (ਖਾਸ) ਬ੍ਰਹਮਣ ਹੈਂ ਅਤੇ ਮੈਂ ਸ਼ੂਦਰ ਹਾਂ ਤਾਂ ਜੇ ਮੇਰੇ ਅੰਦਰ ਲਹੂ ਹੈ ਤਾਂ ਤੇਰੇ ਅੰਦਰ ਕਿਹੜਾ ਦੁੱਧ ਹੈ।
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਲੋਕਾਂ ਦੇ ਵਿਰੁੱਧ ਲੜਾਈ ਲੜਨ ਵਾਲਿਆ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਮ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਚਹਿਰੀ ਵਿੱਚ ਖਾਸ ਬਣਾਕੇ ਨਹੀਂ, ਆਮ ਬਣਾਕੇ ਹੀ ਪੇਸ਼ ਕੀਤਾ। ਜਿਸਦਾ ਹਵਾਲਾ ਗੁਰਬਾਣੀ ਸੰਸਾਰ ਵਿੱਚੋ ਮਿਲਦਾ ਹੈ ਜਿਵੇਂ: - ਨੀਚਾ ਅੰਦਰਿ ਨੀਚ ਜਾਤਿ ਨੀਚੀ ਹੂ ਅਤਿ ਨੀਚੁ॥ ਨਾਨਕੁ ਤਿਨ ਕੈ ਸੰਗਿ ਸਾਥਿ ਵਡਿਆ ਸਿਉ ਕਿਆ ਰੀਸ॥ ਜਿਥੈ ਨੀਚ ਸਮਾਲੀਅਨਿ ਤਿਥੈ ਨਦਰਿ ਤੇਰੀ ਬਖਸੀਸ॥ 4॥ 3॥
ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਸ੍ਰੇਣੀ ਅਖਵਾਉਣ ਵਾਲਿਆ ਦੇ ਵੱਡਪੁਣੇ ਨੂੰ ਦੁਰਕਾਰਿਆ ਹੈ ਅਤੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਆਮ ਨਿਮਾਣੇ ਲੋਕਾਂ ਦੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਰੱਖਕੇ ਵੱਡਪੁਣੇ ਦੀ ਰੀਸ ਨਾ ਕਰਨ ਅਤੇ ਆਮ ਲੋਕਾਈ ਦਾ ਸਾਥ ਦੇਣ ਦੀ ਪ੍ਰੋੜਤਾ ਕੀਤੀ।
ਹਮ ਆਦਮੀ ਹਾਂ ਇੱਕ ਦਮੀ ਮੁਹਲਤਿ ਮੁਹਤੁ ਨ ਜਾਣਾ॥ ਨਾਨਕੁ ਬਿਨਵੈ ਤਿਸੈ ਸਰੇਵਹੁ ਜਾ ਕੇ ਜੀਅ ਪਰਾਣਾ॥ 1॥
ਪਰ ਇਕਵੀ ਸਦੀ ਅੰਦਰ ਵੀ ਅਖੌਤੀ ਵੱਡਪੁਣੇ ਨੂੰ ਦੁਰਕਾਰਕ ਵਾਲਿਆ ਇਨਕਲਾਬੀ ਪੁਰਸ਼ਾਂ ਨੂੰ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਸਿਰਜੇ ਸਿਧਾਂਤ ਵਿੱਰੁਧ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੂੰ ਵੀ ਅਖੌਤੀ ਵੱਡਪੁਣੇ ਦੀ ਕਤਾਰ ਵਿੱਚ ਖੜਿਆ ਕਰਨ ਦਾ ਸਿਰਤੋੜ ਯਤਨ ਹੋ ਰਹੇ ਹਨ।

ਸਾਰੀ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅੰਦਰ ਇਕਸਾਰਤਾ ਹੈ, ਪਰ ਪਰਚਲਤ ਵਿਆਖਿਆ ਅੰਦਰ ਕਈ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਉਤਰਾਅ ਚੜਾਅ ਵਿਆਖਿਆ ਕਰਨ ਵਾਲਿਆ ਵਲੋਂ ਜਰੂਰ ਪੈਦਾ ਕਰ ਦਿੱਤੇ ਗਏ ਹਨ। ਜਿਸ ਨੂੰ ਲੈ ਕਰਕੇ ਆਮ ਖਾਸ ਦੇ ਨਾਮ ਉੱਪਰ ਗਰੁੱਪਬਾਜੀ ਉਭਰਕੇ ਸਾਹਮਣੇ ਆ ਰਹੀ ਹੈ ਅਤੇ ਗਰੁਬਾਣੀ ਸੱਚ ਨੂੰ ਅੱਖੋ ਪਰੋਖਿਆ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ। ਜਿਵੇਂ ਕਿ ਅੱਗੇ ਦਿੱਤੇ ਪ੍ਰਮਾਣ ਨੂੰ ਲੈ ਕਰਕੇ ਵਾਦ ਵਿਵਾਦ ਕੀਤਾ ਜਾ ਰਿਹਾ ਹੈ।
ਸਭ ਤੇ ਵਡਾ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਜਿਨਿ ਕਲ ਰਾਖੀ ਮੇਰੀ॥ 4॥ 10॥ 57॥
ਇਨ੍ਹਾਂ ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀਆਂ ਪੰਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਲੈ ਕਰਕੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦਾ ਵਾਦ ਵਿਵਾਦ ਖੜਾ ਹੋ ਰਿਹਾ ਹੈ ਕਿ ਨਾਨਕ ਪਾਤਸਾਹ ਸਾਰਿਆ ਨਾਲੋ ਵੱਡੇ ਹਨ ਪਰ ਉਹ ਤਾਂ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹਨ ਕਿ ਹੇ ਭਾਈ ਜਿਸਦੇ ਸੱਚ ਨੂੰ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਨਾਨਕ ਪਰਣਾਇਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਉਹ ਸੱਚ ਸੱਭ ਤੋਂ ਵੱਡਾ ਹੈ। ਇੱਕ ਸੱਜਣ ਦੀ ਦਾਸ ਨਾਲ ਵੀ ਇਸ ਵਿਸੇ ਤੇ ਗੱਲਬਾਤ ਹੋ ਰਹੀ ਸੀ, ਤੇ ਉਹ ਕਹਿ ਰਿਹਾ ਸੀ ਕੇ ਮਹਲਾ ਪੰਜਵਾਂ ਨੇ ਮਹਲੇ ਪਹਿਲੇ ਜੀ ਦੇ ਸਤਿਕਾਰ ਵਿੱਚ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਕਹੇ ਹਨ। ਜੇਕਰ ਉਸ ਸੱਜਣ ਦੀ ਇਸ ਦਲੀਲ ਨਾਲ ਸਹਿਮਤ ਹੋਇਆ ਜਾਏ ਤਾਂ ਫਿਰ ਅੱਗੇ ਦਿੱਤੀਆ ਪੰਗਤੀਆਂ ਵੀ ਜੋ ਮਹਲਾ ਪੰਜਵਾਂ ਵਲੋ ਹੀ ਉਚਾਰਨ ਹਨ, ਨੂੰ ਕਿਸ ਨਜਰੀਏ ਨਾਲ ਦੇਖਿਆ ਜਾਏ। ਕੀ ਫਿਰ ਇਨ੍ਹਾਂ ਪੰਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਸਤਿਕਾਰ ਦੇ ਉੱਲਟ ਸਮਝਿਆ ਜਾਏ? ਨਹੀਂ ਰਹਗਜ ਨਹੀਂ।

ਨਾਨਕੁ ਗਰੀਬੁ ਬੰਦਾ ਜਨੁ ਤੇਰਾ॥
ਰਾਖਿ ਲੇਇ ਸਾਹਿਬੁ ਪ੍ਰਭੁ ਮੇਰਾ॥ 4॥ 1॥ 22॥
ਹੁਣ ਆਪਾ ਇਨ੍ਹਾਂ ਦੋਨਾਂ ਪੰਗਤੀਆਂ ਨੂੰ ਜੇਕਰ ਆਪਣੇ ਆਪਣੇ ਨਜਰੀਏ ਨਾਲ ਦੇਖੀਏ ਤਾਂ ਵਿਰੋਧਾ ਭਾਸ ਲਗਦਾ ਹੈ ਪਰ ਜੇਕਰ ਗੁਰਮਤਿ ਦੇ ਨਜਰੀਏ ਨਾਲ ਜੋ ਨਾਨਕ ਜੀ ਨੇ ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ, ਗਿਆਨ ਦਾ ਚਸ਼ਮਾ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਕੀਤਾ ਹੈ, ਉਹ ਲਾ ਕਰਕੇ ਦੇਖਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ਼ ਕਰੀਏ ਤਾਂ ਕੋਈ ਵਿਰੋਧਾ ਭਾਸ ਨਹੀਂ ਹੈ।
ਉਪਰਲੀਆਂ ਪੰਗਤੀਆਂ ਵਿੱਚ ਮਹਲਾ ਪੰਜਵਾਂ ਨੇ ਸਭ ਤੇ ਵਡਾ ਸਤਿਗੁਰੁ-ਸਦੀਵੀ ਸਥਿਰ ਰਹਿਣ ਵਾਲੇ ਕਰਤੇ ਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਮੰਨਿਆ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਮੈਨੂੰ ਨਾਨਕ ਨੂੰ ਕਲ ਤੋਂ ਰੱਖ ਲਿਆ ਹੈ ਭਾਵ ਬਚਾ ਲਿਆ ਹੈ। ਭਾਵ ਇਥੇ ਮਹਲਾ ਪੰਜਵਾਂ, ਪੰਜਵੇ ਨਾਨਕ ਕਰਤੇ ਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼, ਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰੌੜਤਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ। ਕਿ ਹੇ ਭਾਈ! ਉਸਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਗਿਆਨ ਵੱਡਾ ਹੈ ਨਾ ਕਿ ਇਨਸਾਨ। ਇਸ ਸਬਦ ਦੀ ਪਹਿਲੀ ਪੰਗਤੀ ਜੋ ਅੱਗੇ ਦਿੱਤੀ ਹੈ ਉਸ ਤੋਂ ਆਪਣੇ ਆਪ ਹੀ ਸਪਸਟ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਕਿ ਇਹ ਸ਼ਬਦ ਮਹਲਾ ਪੰਜਵਾਂ ਵਲੋਂ ਨਾਨਕ ਜੀ ਪ੍ਰਥਾਇ ਉਚਾਰਣ ਹੈ ਜਾ ਮਹਲੇ ਪੰਜਵੇ, ਪੰਜਵੇ ਨਾਨਕ ਜੀ ਵਲੋਂ ਕਰਤੇ ਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਗਿਆਨ ਦੀ ਪ੍ਰਥਾਇ ਹੈ: - ਜਿਸ ਕੇ ਸਿਰ ਊਪਰਿ ਤੂੰ ਸੁਆਮੀ ਸੋ ਦੁਖੁ ਕੈਸਾ ਪਾਵੈ॥ ਮੂਲ ਮੰਤ੍ਰ ਨੂੰ ਮੁਖ ਰਖਕੇ ਸਮਝਣਾ ਪਵੇਗਾ ਕਿ ਨਾਨਕ ਬਾਣੀ ਦਾ ਸੁਆਮੀ ਸਤਿਗੁਰ ਕੌਣ ਹੈ, ਜੂਨੀ ਹੈ ਜਾ ਅਜੂੰਨੀ।
ਹੁਣ ਜੋ ਦੂਸਰੀ ਪੰਗਤੀ ਹੈ “ਨਾਨਕੁ ਗਰੀਬੁ ਬੰਦਾ ਜਨੁ ਤੇਰਾ ਰਾਖਿ ਲੇਇ ਸਾਹਿਬੁ ਪ੍ਰਭੁ ਮੇਰਾ॥” ਇਹ ਪੰਗਤੀ ਵੀ ਉੱਪਰਲੀ ਪੰਗਤੀ ਸਤਿਗੁਰ ਸਾਹਿਬ ਪ੍ਰਭੂ ਪ੍ਰਥਾਇ ਹੀ ਹੈ ਕਿ ਨਾਨਕ ਨਿਮਾਣੇ ਨੇ ਆਪਣੇ ਆਪ ਨੂੰ ਤੇਰਾ ਬੰਦਾ ਤੇਰਾ ਜਨ ਮੰਨ ਲਿਆ ਹੈ ਹੁਣ ਤੂੰ ਹੀ ਮੇਰਾ ਨਾਨਕ ਦਾ ਰਾਖਾ, ਨਾਨਕ ਨੂੰ ਆਪਣੇ ਅਕੀਦੇ ਤੋਂ ਡੋਲਣ ਤੋਂ ਰੱਖਣ, ਬਚਾ ਲੈਣ ਵਾਲਾ ਸਾਹਿਬ ਹੈ।
ਕੁੱਝ ਲੋਕ ਭੱਟ ਸਵਈਯਾ ਦਾ ਹਵਾਲਾ ਦੇ ਕਰਕੇ ਇਹ ਆਖਦੇ ਹਨ ਨਾਨਕ ਪਾਤਸਾਹ ਜੀ ਨੂੰ ਨਾਰਾਇਣ ਕਹਿਕੇ ਭੱਟ ਸਾਹਿਬਾਨ ਨੇ ਨਿਵਜਿਆ ਹੈ: -
ਆਪਿ ਨਰਾਇਣੁ ਕਲਾ ਧਾਰਿ ਜਗ ਮਹਿ ਪਰਵਰਿਯਉ॥
ਨਿਰੰਕਾਰਿ ਆਕਾਰੁ ਜੋਤਿ ਜਗ ਮੰਡਲਿ ਕਰਿਯਉ॥
ਜਹ ਕਹ ਤਹ ਭਰਪੂਰੁ ਸਬਦੁ ਦੀਪਕਿ ਦੀਪਾਯਉ॥
ਜਿਹ ਸਿਖਹ ਸੰਗ੍ਰਹਿਓ ਤਤੁ ਹਰਿ ਚਰਣ ਮਿਲਾਯਉ॥
ਨਾਨਕ ਕੁਲਿ ਨਿੰਮਲੁ ਅਵਤਰਿ੍ਯ੍ਯਉ ਅੰਗਦ ਲਹਣੇ ਸੰਗਿ ਹੁਅ॥
ਗੁਰ ਅਮਰਦਾਸ ਤਾਰਣ ਤਰਣ ਜਨਮ ਜਨਮ ਪਾ ਸਰਣਿ ਤੁਅ॥ 2॥ 16॥

ਪਦ ਅਰਥ:- ਆਪਿ ਨਰਾਇਣੁ ਕਲਾ ਧਾਰਿ – ਨਰਾਇਣ ਆਪ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਵਰਤਾ ਕੇ। ਕਲਾ ਧਾਰਿ – ਕਲਾ ਵਰਤਾ ਕੇ। ਜਗ ਮਹਿ ਪਰਵਰਿਯਉ – ਜਗਤ ਵਿੱਚ ਰੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਪਰਵਰਿਯਉ – ਪ੍ਰਵਿਰਤ ਹੋਇਆ, ਰੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ। ਨਿਰੰਕਾਰਿ ਅਕਾਰੁ ਜੋਤਿ – ਉਹ ਨਿਰੰਕਾਰਿ ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤ ਆਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ, ਨਿਰੰਕਾਰਿ ਹੈ। ਜਗ ਮੰਡਲਿ – ਜਗਤ ਮੰਡਲਿ, ਸੰਸਾਰ ਰਚਨਾ। ਜਹ – ਜਹਾਨ, ਜਗਤ। ਕਹ ਤਹ – ਜਿੱਥੇ ਕਿੱਥੇ, ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ। ਭਰਪੂਰੁ – ਵਿਆਪਕ, ਹਾਜ਼ਰ-ਨਾਜ਼ਰ। ਸਬਦੁ – ਬਖਸ਼ਿਸ਼। ਸਬਦੁ ਦੀਪਕਿ – ਉਸ ਅਕਾਲ ਪੁਰਖ ਦੀ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਦੇ ਦੀਪਕ। ਦੀਪਾਯਉ – ਜਗਾਇਆ। ਜਿਹ ਸਿਖਹ ਸੰਗ੍ਰਹਿਓ ਤਤੁ – ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਤਤੁ ਗਿਆਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੀ। ਹਰਿ ਚਰਣ ਮਿਲਾਯਉ – ਉਹ ਨਿਰੰਕਾਰ ਹਰੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ ਭਾਵ ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਏ ਭਾਵ ਜੁੜ ਗਏ। ਨਾਨਕ ਕੁਲਿ ਨਿੰਮਲੁ – ਨਾਨਕ ਦੀ ਨਿਰਮਲ ਵਿਚਾਰਧਾਰਾ। ਕੁਲਿ – ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ (ਨੋਟ:- ਨਾਨਕ ਕੁਲਿ ਤੋਂ ਭਾਵ ਨਾਨਕ ਜੀ ਦੀ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਅਪਣਾਉਣ ਤੋਂ ਹੈ)। ਅਵਤਰਿ੍ਯ੍ਯਉ – ਜਨਮ ਹੋਇਆ। ਸੰਗਿ – ਜੁੜਨ ਨਾਲ, ਸੰਗ ਕਰਨ ਨਾਲ। ਹੁਅ – ਹੋਇਆ। ਅੰਗਦ – ਪੂਰਨ ਤੌਰ `ਤੇ ਨਾਨਕ ਕੁਲਿ-ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਕਰਕੇ। ਗੁਰ – ਗਿਆਨ। ਤਾਰਣ ਤਰਣ – ਡੁੱਬਣ ਤੋਂ ਬਚਣ-ਤਰਨ ਲਈ ਸਾਰਥਿਕ। ਜਨਮ - ਜੀਵਨ, ਜ਼ਿੰਦਗੀ, ਉਤਪਤੀ, ਪੈਦਾਇਸ਼। ਜਨਮ ਜਨਮ – ਜੀਵਨ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਵੀਚਾਰਧਾਰਕ ਜੀਵਨ। ਪਾ – ਪ੍ਰੇਰਨਾ। ਤੁਅ – ਰਹੇ ਹਨ। ਤੁਅ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਅਰਥ:- ਹੇ ਭਾਈ! ਉਹ ਨਿਰੰਕਾਰ ਜਿਸ ਦੀ ਜੋਤਿ ਆਕਾਰ ਤੋਂ ਰਹਿਤ ਹੈ ਜਿਸ ਨੇ ਜਗਤ ਮੰਡਲ ਦੀ ਸਿਰਜਣਾ ਕੀਤੀ ਹੈ, ਉਹ ਆਪਣੀ ਕਲਾ ਆਪ ਵਰਤਾ ਕੇ ਆਪ ਆਪਣੀ ਜਗਤ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਹੀ ਰੰਮਿਆ ਹੋਇਆ ਹੈ ਭਾਵ ਆਪਣੀ ਜਗਤ ਰਚਨਾ ਵਿੱਚ ਬਖਸ਼ਿਸ਼ ਰੂਪ ਵਿੱਚ ਹਰ ਜਗ੍ਹਾ ਵਿਆਪਕ ਹੈ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਉਸ ਨਿਰੰਕਾਰਿ ਨੂੰ ਸਰਬ ਵਿਆਪਕ ਜਾਣਿਆਂ ਉਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਸ ਗਿਆਨ ਦੇ ਦੀਪਕ ਨੂੰ ਅੱਗੇ ਤੋਂ ਅੱਗੇ ਜਗਾਇਆ। ਜਿਨ੍ਹਾਂ ਨੇ ਇਹ ਤੱਤ ਗਿਆਨ ਦੀ ਸਿੱਖਿਆ ਗ੍ਰਹਿਣ ਕੀਤੀ ਉਹ ਨਿਰੰਕਾਰ ਹਰੀ ਦੇ ਚਰਨਾਂ-ਗਿਆਨ ਨਾਲ ਮਿਲ ਗਏ ਭਾਵ ਜੁੜ ਗਏ। ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਨਾਨਕ ਕੁਲ ਦੀ ਨਿਰਮਲ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਲਹਣਾ ਜੀ ਦੇ ਅੰਦਰ ਇਸ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਕਰਕੇ ਹੋਇਆ। ਭਾਵ ਲਹਣਾ ਜੀ, ਪੂਰਨ ਤੌਰ `ਤੇ ਇਸ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਨਾਲ ਜੁੜਨ ਕਰਕੇ, ਨਾਨਕ ਕੁਲ/ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਅੰਦਰ ਲਹਣਾ ਜੀ ਤੋਂ ਅੰਗਦ ਅਖਵਾਏ। ਹੇ ਭਾਈ! ਇਸੇ ਤਰ੍ਹਾਂ ਹੀ ਉਸੇ ਗਿਆਨ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਜੋ (ਕਮਰਕਾਂਡੀ) ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਵਿੱਚ ਡੁੱਬਣ ਤੋਂ ਬਚਣ ਲਈ ਸਾਰਥਿਕ-ਤਾਰਨ ਤਰਨ ਹੈ, ਉਸੇ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਗਿਆਨ ਗੁਰੂ ਦੀ ਕੁਲਿ-ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਦਾ ਜਨਮ ਅਮਰਦਾਸ ਜੀ ਦੇ ਜੀਵਨ ਵਿੱਚ ਵੀ ਹੋਇਆ ਅਤੇ ਉਸ ਵੀਚਾਰਧਾਰਾ ਗਿਆਨ ਗੁਰੂ ਦੀ ਸ਼ਰਨ ਪੈਣ-ਆਉਣ ਲਈ ਹੀ ਅੱਗੇ ਪ੍ਰੇਰਨਾ ਕਰ ਰਹੇ ਹਨ।
ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਗੁਰਬਾਣੀ ਰਚਣਹਾਰਿਆ ਨੇ ਕਿਤੇ ਆਪਣੇ ਨੂੰ ਸਤਿਗੁਰ ਜਾਂ ਸਤਿਗੁਰ ਦੇ ਬਰਾਬਰ ਆਖ ਜਾ ਅਖਵਾਕੇ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਸੋਸਣ ਨਹੀਂ ਕੀਤਾ ਅਤੇ ਨਾ ਹੀ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਆਪਣੇ ਨਾਮ ਤੇ ਸੋਸਣ ਕਰਨ ਦੀ ਇਜਾਜਤ ਹੀ ਦਿੱਤੀ ਹੈ। ਪਰ ਅਖੌਤੀ ਖਾਸ ਕਿਸਮ ਦੀ ਸ੍ਰੇਣੀ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਦਿੱਤੇ ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਛੁਪਾਕੇ ਉਨ੍ਹਾਂ ਦੇ ਨਾਮ ਤੇ ਮਾਨਵਤਾ ਦਾ ਸ਼ੋਸ਼ਣ ਕਰਨ ਤੋਂ ਗੁਰੇਜ ਕਰਨ ਤੋਂ ਨਹੀਂ ਰੁਕਦੀ।
ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਟੌਰਾਂਟੋ।

20th March 2018 8:47pm
Gravatar
NARENDRA PAL SINGH SALUJA (raipur c g, India)
ਸਭ ਤੇ ਵਡਾ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਜਿਨਿ ਕਲ ਰਾਖੀ ਮੇਰੀ ॥੪॥੧੦॥੫੭॥ {ਪੰਨਾ 749-75
ੳਪਰੋਕਤ ਪਂਕਤੀ ਦਾ ਸਾਧਰਣ ਸਬਦਾਂ ਵਿਚ ਅਰਥ ਯਹ ਨਿਕਲਦਾ ਹੈ ਕਿ ਗੁਰੁ ਨਾਨਕ ਦੇਵ ਜੀ ਸਭ ਤੋ ਵਡੇ ਸਤਿਗੁਰੁ ਹਨ ਜਿਨਾ ਦੇ ਦੁਵਾਰਾ ਮੇਰੀ ਰਾਖੀ ਕੀਤੀ ਜਾਂਦੀ ਹੈ । ਹੁਨ ਸਵਾਲ ਯਹ ੳਠਦਾ ਹੈ ਕਿ ਅਂਗਰੇਜ ਫਰੇਚਂ ਰਸਿਯਾ ਚੀਨੀ ਯਾ ਸਾਰੇ ਦੁਸਰੇ ਧਰਮ ਵਾਲੇ ਯਹ ਮਾਨਨੇ ਕੋ ਰਾਜੀ ਨਹੀਂ ਹੋਂਗੇ ।ਸਭੀ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਧਰਮ ਗੁਰੂ ਕੋ ਬੜਾ ਕਹੇਂਗੇਂ ।
ਚੁਂਕਿ ਸਬਦੁ ਹਮਾਰਾ ਗੁਰੂ ਹੈ ।
ਨਾਨਕ ਸਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਜਾਨਨੇ ਕੇ ਲਿਯੇ ਨੀਚੇ ਲਿਖੀ ਗਯੀ ਪਂਕਤਿਯੋ ਪਰ ਧਿਯਾਨ ਦੀਜਿਯੇ
• ਹੋਰਿ ਕੇਤੇ ਗਾਵਨਿ ਸੇ ਮੈ ਚਿਤਿ ਨ ਆਵਨਿ ਨਾਨਕੁ ਕਿਆ ਵੀਚਾਰੇ ॥ pMnw 6
• ਹੋਰਿ ਕੇਤੇ ਤੁਧਨੋ ਗਾਵਨਿ ਸੇ ਮੈ ਚਿਤਿ ਨ ਆਵਨਿ ਨਾਨਕੁ ਕਿਆ ਬੀਚਾਰੇ ॥ {ਪੰਨਾ 9}
• ਨਾਨਕ ਨਾਮਿ ਲਗੇ ਸੇ ਉਬਰੇ ਹਉਮੈ ਸਬਦਿ ਗਵਾਇ ॥੪॥੧੮॥੫੧॥ {ਪੰਨਾ 33}
• ਨਾਨਕ ਸਬਦਿ ਪਛਾਣੀਐ ਹਉਮੈ ਕਰੈ ਨ ਕੋਇ ॥੮॥੮॥ {ਪੰਨਾ 58}
• ਨਾ ਹਉ ਨਾ ਮੈ ਨਾ ਹਉ ਹੋਵਾ ਨਾਨਕ ਸਬਦੁ ਵੀਚਾਰਿ ॥੧॥ {ਪੰਨਾ 139}
• ਨਾਨਕ ਹਉਮੈ ਮਾਰਿ ਮਿਲਾਇਆ ॥੪॥੯॥ {ਪੰਨਾ 153}
• ਜਨ ਨਾਨਕ ਹਉਮੈ ਮਾਰਿ ਸਮਾਇਆ ॥੪॥ {ਪੰਨਾ 175-176}
• ਗੁਰਮੁਖਿ ਹਉਮੈ ਵਿਚਹੁ ਖੋਵੈ ਤਉ ਨਾਨਕ ਸਹਜਿ ਸਮਾਵੈ ॥੬੪॥ {ਪੰਨਾ 945}
• ਉਕਤਿ ਸਿਆਨਪ ਸਗਲ ਤਿਆਗਿ ਨਾਨਕ ਲਏ ਸਮਾਇ ॥੧॥ pNnw 260
• ਨਾਨਕ ਵਿਚਹੁ ਆਪੁ ਗਵਾਏ ॥੪॥੧੩॥ {ਪੰਨਾ 352}
• ਨਾਨਕ ਸਤਿਗੁਰੁ ਤਦ ਹੀ ਪਾਏ ਜਾਂ ਵਿਚਹੁ ਆਪੁ ਗਵਾਏ ॥੨॥ {ਪੰਨਾ 549-550}
• ਨਾਨਕ ਨਾਮੁ ਵਸੈ ਮਨ ਅੰਤਰਿ ਵਿਚਹੁ ਆਪੁ ਗਵਾਈਐ ॥੪॥੬॥{ਪੰਨਾ 601-602}
• ਪਾਇਓ ਰੇ ਪਰਮ ਨਿਧਾਨੁ ਮਿਟਿਓ ਹੈ ਅਭਿਮਾਨੁ ਏਕੈ ਨਿਰੰਕਾਰ ਨਾਨਕ ਮਨੁ ਲਗਨਾ ॥੨॥੨॥੩੦॥ {ਪੰਨਾ678}
• ਨਾਨਕ ਹਉਮੈ ਮੇਟਿ ਸਮਾਇ ॥੧੫॥ pNnw 939
ਨਾਨਕ ਸਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੋਤਾ ਹੈ
• ਜਿਸਮੇ ਹੳਮੈ ਨਹੀਂ ਹੈ ਵਹ ਨਾਨਕ ਹੈ ਯਹ ਨਾਨਕ ਸਬਦ ਦਾ ਅਰਥ ਹੈ।
• ਹੳਮੈ ਛੋੜਨੇ ਦਾ ਗੁਰ ਗੁਰਨਾਨਕ ਹੈ।
• ਸਬਦ ਨਾਨਕ ਹੀ ਹਮਾਰਾ ਗੁਰੂ ਹੈ।
ਜਬ ਹਮ ਯਹਾਂ ਪਰ ਨਾਨਕ ਸਬਦ ਕਾ ਅਰਥ ਲਿਖਤੇ ਹੈ ਤੋ ੳਪਰੋਕਤ ਪਂਕਤੀ ਕਾ ਅਰਥ ਹੀ ਸਾਰਵਭੌਮਿਕ ਹੋ ਜਾਤਾ ਹੈ ਜਿਸਸੇ ਕੋ ਭੀ ਵਯਕਤੀ ਧਰਮ ਸਮਾਜ ਦੇਸ ਇਸਸੇ ਅਲਗ (enkari) ਨਹੀਂ ਹੋ ਸਕਤਾ ।ਹਰ ਵਯਕਤੀ ਕੇ ਦੁਆਰਾ ਅਪਨੇ ਅਪਨੇ ਹੳਮੈ ਕੋ ਛੋੜਨੇ ਕਾ ਗੁਰ ਹੀ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ਹੈ ਜੋ ਕਿ ਸਂਸਾਰ ਮੇ ਸਬਸੇ ਬੜਾ ਹੈ ਜਿਸਕੇ ਦੁਆਰਾ ਮੇਰੀ ਰਖਿਆ ਹੋਤੀ ਹੈ। ਚੁਂਕਿ ਯਹਾਂ ਸਤਿਗੁਰੁ ਨਾਨਕੁ ( u ) ਔਰ ਜਿਨਿ ਸਬਦ ਕਾ ਪ੍ਰਯੋਗ ਹੁਆ ਹੈ ਜੋ ਕੀ ਵਿਆਪਕ ਤੇ ਵਯਕਤੀਗਤ ਹੈ। ਯਹਾਂ ਪਰ ਨਾਨਕ ਵਯਕਤੀ ਕੀ ਬਾਤ ਨਹੀਂ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ਬਲਕੀ ਸਬਦ ਨਾਨਕੁ ਕੀ ਬਾਤ ਹੋ ਰਹੀ ਹੈ ।
21st March 2018 3:40am
Gravatar
Taranjit Parmar (Nanaimo BC, Canada)
ਸ.ਬਲਦੇਵ ਸਿੰਘ ਜੀ ਬਹੁਤ ਵਧੀਅਾ,ਗੁਰਬਾਣੀ ਦੀ ਸਹੀ ਵਿਅਾਖਿਅਾ!ਧੰਨਵਾਦ
21st March 2018 8:15pm
Gravatar
Gursharn Singh Dhillon (Ajax, Canada)
ੲਿੰਜ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ ਜੀ, ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ।
ਆਪ ਜੀ ਵੱਲੋਂ ਲਿਖਿਆ ਲੇਖ ਧਰਮ ਅਤੇ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਚੰਗਾ ਲੱਗਾ । ਆਸ ਹੈ ਕਿ ਇਸ ਤਰ੍ਹਾਂ ਦੇ ਹੋਰ ਲੇਖ ਵੀ ਪੜ੍ਹਨ ਨੂੰ ਮਿਲਣਗੇ ।
6th March 2018 10:34am
Gravatar
Eng Darshan Singh Khalsa (Sydney, Australia)
** ਵੀਰ ਗੁਰਸ਼ਰਨ ਸਿੰਘ ਢਿਲੋਂ ਜੀ। ਗੁਰ ਫਤਹਿ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਨਾ ਜੀ।

** ਵੀਰ ਜੀਉ ! ਧੰਨਵਾਧ।

ਜਦ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਅੰਦਰ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਦਾ ਦੀਵਾ ਨਹੀਂ ਜਗਦਾ,
ਤੱਦ ਤੱਕ ਮਨੁੱਖ ਦੇ ਬਣਾਏ ‘ਧਰਮ’,
ਮਨੁੱਖਤਾ ਵਿਚ ਨਫ਼ਰਤ ਦਾ ਬੀਜ ਬੀਜਦੇ ਰਹਿਣਗੇ।

“ਗੁਰਬਾਣੀ” ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਦਾ ਭੰਡਾਰ ਹੈ।
ਇਸ ਆਤਮ-ਗਿਆਨ ਨੂੰ ਵੀ ਧਰਮ ਦੇ ਨਾਮ ਥੱਲੇ ਸਿੱਖ-ਸਮਾਜ ਨੇ ਵੀ ਬਾਕੀ ਮੱਤਾਂ/ਧਰਮਾਂ ਵਾਂਗ ਵਿਸਾਰ ਛੱਡਿਆ ਹੈ। ਅਣਗੋਲਿਆ ਕੀਤਾ ਹੈ।

ਵੀਰ ਜੀਉ, “ਗੁਰਬਾਣੀ” ਦੇ ਅਨੁਸਾਰੀ ਬਨਣ ਦੀ ਕੋਸ਼ਿਸ ਜਾਰੀ ਹੈ।

“ ਸਤਿਗੁਰ ਕੀ ਬਾਣੀ ਸਤਿ ਸਰੂਪ ਹੈ ਗੁਰਬਾਣੀ ਬਣੀਐ”॥ ਮ4॥ਪੰ 304॥


ਧੰਨਵਾਧ।
ਇੰਜ ਦਰਸ਼ਨ ਸਿੰਘ ਖਾਲਸਾ
(ਅਸਟਰੇਲੀਆ)
6th March 2018 11:01pm
Gravatar
Dr Dalvinder singh grewal (Ludhiana, India)
ਬੁਢਾਪਾ
ਡਾ: ਦਲਵਿੰਦਰ ਸਿੰਘ ਗ੍ਰੇਵਾਲ
ਸੱਤਰਾਂ ਤੋਂ ਉੱਤੇ ਟੱਪ ਜਾਵੇ ਜੇ ਉਮਰ।
ਅੰਗ ਪੈਣ ਢਿੱਲੇ, ਝੁਕ ਜਾਂਦੀ ਏ ਕਮਰ।
ਰਹਿੰਦਾ ਏ ਪਜਾਮਾ ਹੋਇਆ ਪਲੇ ਪਲੇ ਢਿਲਾ।
ਬਾਥਰੂਮ ਜਾਵੇ ਤਾਂ ਹੋ ਜਾਂਦਾ ਸਾਰਾ ਗਿੱਲਾ।
ਕਰੇ ਜੋ ਬੁਰੱਸ਼, ਖਿੰਡ ਜਾਂਦੀ ਟੁੱਥ-ਪੇਸਟ।
ਵਰਤਦਾ ਏ ਘੱਟ, ਬਹੁਤਾ ਕਰੇ ਜਲ ਵੇਸਟ।
ਖਾਣ ਲੱਗੇ ਕੁੜਤੇ ਤੇ ਡਿੱਗ ਪੈਂਦੀ ਦਾਲ।
ਧੋਵੇ ਪਾਣੀ ਨਾਲ, ਦਾਗ ਪੈਂਦੇ ਪੀਲੇ ਲਾਲ।
ਰੱਖੀ ਚੀਜ਼ ਆਪ, ਖੁਦ ਦਿੰਦਾ ਹੈ ਗੁਆ।
ਕੰਨਾਂ ਉਤੇ ਐਨਕਾਂ ਨੂੰ, ਲੱਭਦਾ ਬੇਵਾਹ।
ਜਾਂਦਾ ਜਾਂਦਾ ਸਿੱਧੇ ਰਾਹ ਵੀ ਠੇਡੇ ਖਾਈ ਜਾਵੇ।
‘ਚਲਿਆ ਸੀ ਕਿਉਂ’ ਵਾਰ ਵਾਰ ਦੁਹਰਾਵੇ।
ਸ਼ੂਗਰ ਬਿਮਾਰੀ, ਖਾਣਾ ਮਿੱਠਾ ਨਹੀਓਂ ਹਟੇ,
ਦਹੀ ਦੁੱਧ-ਘਿਓ ਖਾਂਦਾ, ਬੀ.ਪੀ. ਕਿਵੇਂ ਘਟੇ।
ਛਕਕੇ ਪਰਾਠੇ ਕਦੋਂ ਆਉਂਦੇ ਨੇ ਡਕਾਰ।
ਗੈਸ ਭਰੀ ਪੇਟ ਦਿਤਾ ਸਾਰਾ ਘਰ ਸਾੜ।
ਏਹੋ ਏ ਬੁਢਾਪਾ ਹਾਲ ਬਾਲਾਂ ਤੋਂ ਵੀ ਮਾੜਾ।
ਗਲਤੀ ਹੈ ਆਪਦੀ ਤੇ ਹੋਰਨਾਂ ਤੇ ਸਾੜਾ।
ਟੋਕਾ-ਟਾਕੀ ਕਰਨੀ ਪੁਗਾੳਣੀ ਸਦਾ ਜ਼ਿਦ।
ਜਿੱਥੋਂ ਕੋਈ ਰੋਕੇ, ਊਹੋ ਕਰੇ ਵਿਦ ਵਿਦ।
ਘਰ ਦੇ ਨੇ ਤੰਗ, ਇਹਨੂੰ ਨਾ ਕੋਈ ਪਰਵਾਹ।
ਮੰਨੇ ਨਾਂ ਕੋਈ ਗੱਲ, ਦਿੰਦਾ ਸ਼ੋਰ ਇਹ ਮਚਾ।
ਆਪੇ ਉਤੇ ਕਾਬੂ ਹੈ ਨਾ, ਬਣਿਆ ਸਿਆਣਾ।
ਜ਼ਿਦ ਨਾਲ ਗੱਲ ਸਿਖ ਗਿਆ ਹੈ ਮਨਾਣਾ।
ਹੱਡ ਕੁਜੇ ਘਿਉ ਦੇ, ਪੱਕੇ ਧਰਤੀ ਤੇ ਗੱਡੇ।
ਘਰ ਵਾਲੇ ਕਹਿੰਦੇ ‘ਕਦ ਮਰੇ, ਮੰਜਾ ਛੱਡੇ’।
ਰੱਬਾ ਦੇ ਸੁਮੱਤ, ਏਹਨੂੰ ਏਨੀ ਸੋਝੀ ਆਵੇ।
ਵੇਲੇ ਨਾਲ ਬਦਲੇ ਤੇ ਸਹਿਣਾ ਸਿੱਖ ਜਾਵੇ।
ਇਹਦੇ ਹੱਥੋਂ ਡੋਰ ਛੁੱਟੀ ਜਾਵੇ ਤੇਜ਼ੀ ਨਾਲ ।
ਲੱਤਾਂ ਬਾਹਾਂ ਮਾਰੇ ਕਿਉਂ, ਜੋ ਹੋਣ ਨਾ ਸੰਭਾਲ।
ਜਪਣ ਦੀ ਆਯੂ ਨਾਮ ਰੱਬ ਦਾ ਉਹ ਲਵੇ,
ਸੁੱਖ-ਚੈਨ ਮਿਲੂ, ਲੜ ਲਗਕੇ ਜੇ ਰਵੇ।
ਉਹਦੇ ਨਾਮ ਬਿਨਾ ਨਹੀਓ ਹੋਣੀ ਇਹਦੀ ਗਤ।
ਰੱਬ ਹੀ ਤਾਂ ਸਾਂਭਦਾ ਏ ਸਭਨਾਂ ਦੀ ਪੱਤ।
ਹੋਰ ਨਾ ਕੋਈ ਕੰਮ, ਉਹਦਾ ਨਾਮ ਲਈ ਜਾਵੇ।
ਵਾਹਿਗੁਰੂ, ਵਾਹਿਗੁਰੂ, ਮੂਹੋਂ ਕਹੀ ਜਾਵੇ।
ਜਿਸਨੇ ਬਣਾਇਆ ਜੱਗ, ਉਸੇ ਨੂੰ ਧਿਆਵੇ,
ਜੱਗ ਦੀਆਂ ਖਿੱਚਾਂ ਕੋਲੋਂ ਮਨ ਨੂੰ ਹਟਾਵੇ।
ਰੱਖੇ ਸਦਾ ਉਸ ਵਲ ਜੋੜ ਕੇ ਧਿਆਨ।
ਆਪੇ ਬੇੜਾ ਬੰਨੇ ਲਾਊ ਉਹ ਹੈ ਜਾਣ-ਜਾਣ ।
28th February 2018 6:30am
Gravatar
NARENDRA PAL SINGH SALUJA (raipur c g, India)
BAHUT VADHIAA
2nd March 2018 4:28am
Gravatar
Amrik Singh (Rajpura, US)
Gursharan Singh
ਵੀਰ ਜੀ ,ਫਤਹਿ ਪ੍ਰਵਾਨ ਕਰਨੀ ਜੀ।
ਵੀਰ ਜੀ ਤੁਸੀਂ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹੋ ਕੇ ਜੇ ਤਸਵੀਰ ਨੂੰ ਪੂਜਣਾ ਜਾ ਘਰ ਵਿਚ ਲਗਾਉਣੀਆਂ ਗਲਤ ਹਨ ਤਾ ਕੀ ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਅਰਦਾਸ ਵਿਚ ਲੈਣੇ ਕਿਵੇਂ ਜਾਇਜ਼ ਹਨ ? ਤੁਸੀ ਠੀਕ ਕਹਿ ਰਹੇ ਹੋ -- ਗੁਰੂਆਂ ਦੇ ਨਾਮ ਲੈ ਕੇ ਗਰੰਥ ਸਾਹਿਬ ਜੋ ਸ਼ਬਦ ਗੁਰੂ (ਗਿਆਨ ਗੁਰੂ ) ਹੈ ਉਸਨੂੰ ਉਹਨਾਂ ਗੁਰੂਆਂ ਦੀ ਦੇਹ ਤੱਕ ਕਹਿ ਦਿੱਤਾ ਜਾਂਦਾ ਹੈ ਜਦੋਂ ਕੇ ਇਹ ਸੰਪੂਰਨ ਗਿਆਨ ਗੁਰੂ 35 ਮਹਾਂਪੁਰਖਾਂ ਦੀ ਅਲਾਹੀ ਬਾਣੀ ਦਾ ਸੰਗ੍ਰਹਿ ਹੈ। ਸਚਾਈ ਇਹ ਹੈ ਕੇ ਰਹਿਤ ਮਰਯਾਦਾ ਦਾ ਖਰੜਾ ਐਨੇ ਸਾਲ ਇਸੇ ਕਰਕੇ ਫਾਈਨਲ ਨਹੀਂ ਸੀ ਹੋ ਸਕਿਆ ਕੇ ਉਸ ਵਿਚ ਵਿਚਾਰ ਕਰਨ ਵਾਲੇ ਕੁਝ ਸਨਾਤਨੀ ਸਨ ਜਿਹਨਾਂ ਦੀ ਸਮਝ ਵਿਚ ਗੁਰਬਾਣੀ ਘੱਟ ਤੇ ਅਨਮਤੀ ਖ਼ਯਾਲ ਜਿਆਦਾ ਭਰੇ ਪਏ ਸਨ ਤੇ ਉਸ ਵਕਤ ਕੋਈ ਗੱਲ ਸਿਰੇ ਨਾ ਚੜਦੀ ਦੇਖਕੇ 45-46 ਵਿਚ ਇਹ ਸਭ ਕੁਝ ਸਿਖਾਂ ਦੇ ਗਲ ਪੈ ਗਿਆ ਜਿਸ ਤੇ ਕਦੇ ਦੁਬਾਰਾ ਵਿਚਾਰ ਨਹੀਂ ਹੋਈ ਤੇ ਵਿਰੋਧੀ ਧਿਰਾਂ ਨੇ ਹਰ ਮਨਮੱਤ ਪ੍ਰਿੰਟ ਕਰਵਾ ਕਰਵਾ ਕੇ ਵੰਡ ਦਿੱਤੀ ਜੋ ਲੋਕਾਂ ਨੇ, ਸੱਚ ਸਮਝ ਸਵੀਕਾਰ ਲਈ। ਅੱਜ ਅਸੀ ਜੋ ਵੀ ਗੱਲ ਕਰਾਂਗੇ ਅਜੀਬ ਜਾਪੇਗੀ। ਬੁਧੀਜੀਵੀਆਂ ਦਾ ਸੰਸਾਰ ਪੱਧਰ ਤੇ ਪੈਨਲ ਬਣਾ ਕੇ ਸਿੱਖੀ ਸਿਧਾਂਤ ਗੁਰਬਾਣੀ ਅਨੁਕੂਲ ਬਣਾਉਣ ਦੀ ਸਖਤ ਜਰੂਰਤ ਹੈ। ਪ੍ਰਚਾਰਕ ਵੀ ਕੋਈ ਸੱਚ ਬੋਲ ਕੇ ਰਾਜੀ ਨਹੀਂ। ਪ੍ਰਚਾਰਕਾਂ ਨੂੰ ਜਦੋਂ ਪੁੱਛਿਆ ਜਾਂਦਾ ਕੇ ਤੁਹਾਡਾ ਗੁਰੂ ਕੀ ਅਧੂਰਾ ਹੈ ? ਕਿਓਂ ਸਾਨੂੰ ਹੋਰ ਗ੍ਰੰਥਾਂ ਚੋ ਨਿਤਨੇਮ ਕਰਨਾ ਪੈ ਰਿਹਾ ? ਇਹ ਉੱਪਰ ਉਹ ਚੁੱਪ ਕਰ ਜਾਂਦੇ ਹਨ - ਇਹੋ ਕਾਰਨ ਕੇ ਲੋਕ ਹੁਣ ਪਾਣੀ ਵਾਲਾ ਦੁੱਧ ਪੀਣ ਦੇ ਆਦੀ ਹੋ ਗਏ ਹਨ ਤੇ ਸਚਾਈ ਜਾਂ ਖਾਲਸ ਦੁੱਧ ਪਚੇਗਾ ਨਹੀਂ। ਬਾਣੀ ਜੇ ਬੁੱਤ ਨੂੰ ਵਰਜਦੀ ਹੈ ਤਾਂ ਅਸੀ ਕਿਓਂ ਉਹਨਾਂ ਹੀ ਪਗੰਬਰਾਂ ਦੀਆਂ ਫੋਟੋਆਂ ਲਗਾ ਕੇ ਆਪਣੀ ਆਉਣ ਵਾਲੀ ਪੀੜ੍ਹੀ ਨੂੰ ਗੁਮਰਾਹ ਕਰੀਏ - ਤੁੱਛ ਜਿਹਾ ਵਿਚਾਰ ਜੋ ਮਨ ਵਿਚ ਆਇਆ ਲਿਖ ਦਿੱਤਾ। ਗੁਸਤਾਖੀ ਦੀ ਮੁਆਫੀ। .
21st February 2018 5:26pm
Gravatar
Gursharn Singh Dhillon (Ajax, Canada)
ਸ੍ਰ. ਅਮਰੀਕ ਸਿੰਘ ਜੀ, ਸਤਿ ਸ੍ਰੀ ਅਕਾਲ।
ਆਪਣਾ ਕੀਮਤੀ ਸਮਾਂ ਕੱਢ ਕੇ ਵਿਚਾਰ ਦੇਣ ਲਈ ਧੰਨਵਾਦ ।
23rd February 2018 5:38am
First < 2 3 4 5 6 > Last
Page 4 of 49

Add Comment

* Required information
(never displayed)
 
Bold Italic Underline Strike Superscript Subscript Code PHP Quote Line Bullet Numeric Link Email Image Video
 
Smile Laugh Cool Shocked
 
5000
Enter the third letter of the word castle.
 
Enter answer:
 
Remember my form inputs on this computer.
 
 
Powered by Commentics

.