.
.

ੴ ਸਤਿ ਨਾਮੁ ਕਰਤਾ ਪੁਰਖੁ ਨਿਰਭਉ ਨਿਰਵੈਰੁ ਅਕਾਲ ਮੂਰਤਿ ਅਜੂਨੀ ਸੈਭੰ ਗੁਰ ਪ੍ਰਸਾਦਿ॥
॥ ਜਪੁ॥
ਆਦਿ ਸਚੁ ਜੁਗਾਦਿ ਸਚੁ॥ ਹੈ ਭੀ ਸਚੁ ਨਾਨਕ ਹੋਸੀ ਭੀ ਸਚੁ॥ ੧॥

ਸੋਚੈ ਸੋਚਿ ਨ ਹੋਵਈ ਜੇ ਸੋਚੀ ਲਖ ਵਾਰ॥ ਚੁਪੈ ਚੁਪ ਨ ਹੋਵਈ ਜੇ ਲਾਇ ਰਹਾ ਲਿਵ ਤਾਰ॥ ਭੁਖਿਆ ਭੁਖ ਨ ਉਤਰੀ ਜੇ ਬੰਨਾ ਪੁਰੀਆ ਭਾਰ॥ ਸਹਸ ਸਿਆਣਪਾ ਲਖ ਹੋਹਿ ਤ ਇੱਕ ਨ ਚਲੈ ਨਾਲਿ॥ ਕਿਵ ਸਚਿਆਰਾ ਹੋਈਐ ਕਿਵ ਕੂੜੈ ਤੁਟੈ ਪਾਲਿ॥ ਹੁਕਮਿ ਰਜਾਈ ਚਲਣਾ ਨਾਨਕ ਲਿਖਿਆ ਨਾਲਿ॥ ੧॥ ਹੁਕਮੀ ਹੋਵਨਿ ਆਕਾਰ ਹੁਕਮੁ ਨ ਕਹਿਆ ਜਾਈ॥ ਹੁਕਮੀ ਹੋਵਨਿ ਜੀਅ ਹੁਕਮਿ ਮਿਲੈ ਵਡਿਆਈ॥ ਹੁਕਮੀ ਉਤਮੁ ਨੀਚੁ ਹੁਕਮਿ ਲਿਖਿ ਦੁਖ ਸੁਖ ਪਾਈਅਹਿ॥ ਇਕਨਾ ਹੁਕਮੀ ਬਖਸੀਸ ਇਕਿ ਹੁਕਮੀ ਸਦਾ ਭਵਾਈਅਹਿ॥ ਹੁਕਮੈ ਅੰਦਰਿ ਸਭੁ ਕੋ ਬਾਹਰਿ ਹੁਕਮ ਨ ਕੋਇ॥ ਨਾਨਕ ਹੁਕਮੈ ਜੇ ਬੁਝੈ ਤ ਹਉਮੈ ਕਹੈ ਨ ਕੋਇ॥ ੨॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਤਾਣੁ ਹੋਵੈ ਕਿਸੈ ਤਾਣੁ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਦਾਤਿ ਜਾਣੈ ਨੀਸਾਣੁ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਗੁਣ ਵਡਿਆਈਆ ਚਾਰ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਵਿਦਿਆ ਵਿਖਮੁ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਸਾਜਿ ਕਰੇ ਤਨੁ ਖੇਹ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਜੀਅ ਲੈ ਫਿਰਿ ਦੇਹ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਜਾਪੈ ਦਿਸੈ ਦੂਰਿ॥ ਗਾਵੈ ਕੋ ਵੇਖੈ ਹਾਦਰਾ ਹਦੂਰਿ॥ ਕਥਨਾ ਕਥੀ ਨ ਆਵੈ ਤੋਟਿ॥ ਕਥਿ ਕਥਿ ਕਥੀ ਕੋਟੀ ਕੋਟਿ ਕੋਟਿ॥ ਦੇਦਾ ਦੇ ਲੈਦੇ ਥਕਿ ਪਾਹਿ॥ ਜੁਗਾ ਜੁਗੰਤਰਿ ਖਾਹੀ ਖਾਹਿ॥ ਹੁਕਮੀ ਹੁਕਮੁ ਚਲਾਏ ਰਾਹੁ॥ ਨਾਨਕ ਵਿਗਸੈ ਵੇਪਰਵਾਹੁ॥ ੩॥ ਸਾਚਾ ਸਾਹਿਬੁ ਸਾਚੁ ਨਾਇ ਭਾਖਿਆ ਭਾਉ ਅਪਾਰੁ॥ ਆਖਹਿ ਮੰਗਹਿ ਦੇਹਿ ਦੇਹਿ ਦਾਤਿ ਕਰੇ ਦਾਤਾਰੁ॥ ਫੇਰਿ ਕਿ ਅਗੈ ਰਖੀਐ ਜਿਤੁ ਦਿਸੈ ਦਰਬਾਰੁ॥ ਮੁਹੌ ਕਿ ਬੋਲਣੁ ਬੋਲੀਐ ਜਿਤੁ ਸੁਣਿ ਧਰੇ ਪਿਆਰੁ॥ ਅੰਮ੍ਰਿਤ ਵੇਲਾ ਸਚੁ ਨਾਉ ਵਡਿਆਈ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਕਰਮੀ ਆਵੈ ਕਪੜਾ ਨਦਰੀ ਮੋਖੁ ਦੁਆਰੁ॥ ਨਾਨਕ ਏਵੈ ਜਾਣੀਐ ਸਭੁ ਆਪੇ ਸਚਿਆਰੁ॥ ੪॥ ਥਾਪਿਆ ਨ ਜਾਇ ਕੀਤਾ ਨ ਹੋਇ॥ ਆਪੇ ਆਪਿ ਨਿਰੰਜਨੁ ਸੋਇ॥ ਜਿਨਿ ਸੇਵਿਆ ਤਿਨਿ ਪਾਇਆ ਮਾਨੁ॥ ਨਾਨਕ ਗਾਵੀਐ ਗੁਣੀ ਨਿਧਾਨੁ॥ ਗਾਵੀਐ ਸੁਣੀਐ ਮਨਿ ਰਖੀਐ ਭਾਉ॥ ਦੁਖੁ ਪਰਹਰਿ ਸੁਖੁ ਘਰਿ ਲੈ ਜਾਇ॥ ਗੁਰਮੁਖਿ ਨਾਦੰ ਗੁਰਮੁਖਿ ਵੇਦੰ ਗੁਰਮੁਖਿ ਰਹਿਆ ਸਮਾਈ॥ ਗੁਰੁ ਈਸਰੁ ਗੁਰੁ ਗੋਰਖੁ ਬਰਮਾ ਗੁਰੁ ਪਾਰਬਤੀ ਮਾਈ॥ ਜੇ ਹਉ ਜਾਣਾ ਆਖਾ ਨਾਹੀ ਕਹਣਾ ਕਥਨੁ ਨ ਜਾਈ॥ ਗੁਰਾ ਇੱਕ ਦੇਹਿ ਬੁਝਾਈ॥ ਸਭਨਾ ਜੀਆ ਕਾ ਇਕੁ ਦਾਤਾ ਸੋ ਮੈ ਵਿਸਰਿ ਨ ਜਾਈ॥ ੫॥ ਤੀਰਥਿ ਨਾਵਾ ਜੇ ਤਿਸੁ ਭਾਵਾ ਵਿਣੁ ਭਾਣੇ ਕਿ ਨਾਇ ਕਰੀ॥ ਜੇਤੀ ਸਿਰਠਿ ਉਪਾਈ ਵੇਖਾ ਵਿਣੁ ਕਰਮਾ ਕਿ ਮਿਲੈ ਲਈ॥ ਮਤਿ ਵਿਚਿ ਰਤਨ ਜਵਾਹਰ ਮਾਣਿਕ ਜੇ ਇੱਕ ਗੁਰ ਕੀ ਸਿਖ ਸੁਣੀ॥ ਗੁਰਾ ਇੱਕ ਦੇਹਿ ਬੁਝਾਈ॥ ਸਭਨਾ ਜੀਆ ਕਾ ਇਕੁ ਦਾਤਾ ਸੋ ਮੈ ਵਿਸਰਿ ਨ ਜਾਈ॥ ੬॥ ਜੇ ਜੁਗ ਚਾਰੇ ਆਰਜਾ ਹੋਰ ਦਸੂਣੀ ਹੋਇ॥ ਨਵਾ ਖੰਡਾ ਵਿਚਿ ਜਾਣੀਐ ਨਾਲਿ ਚਲੈ ਸਭੁ ਕੋਇ॥ ਚੰਗਾ ਨਾਉ ਰਖਾਇ ਕੈ ਜਸੁ ਕੀਰਤਿ ਜਗਿ ਲੇਇ॥ ਜੇ ਤਿਸੁ ਨਦਰਿ ਨ ਆਵਈ ਤ ਵਾਤ ਨ ਪੁਛੈ ਕੇ॥ ਕੀਟਾ ਅੰਦਰਿ ਕੀਟੁ ਕਰਿ ਦੋਸੀ ਦੋਸੁ ਧਰੇ॥ ਨਾਨਕ ਨਿਰਗੁਣਿ ਗੁਣੁ ਕਰੇ ਗੁਣਵੰਤਿਆ ਗੁਣੁ ਦੇ॥ ਤੇਹਾ ਕੋਇ ਨ ਸੁਝਈ ਜਿ ਤਿਸੁ ਗੁਣੁ ਕੋਇ ਕਰੇ॥ ੭॥ ਸੁਣਿਐ ਸਿਧ ਪੀਰ ਸੁਰਿ ਨਾਥ॥ ਸੁਣਿਐ ਧਰਤਿ ਧਵਲ ਆਕਾਸ॥ ਸੁਣਿਐ ਦੀਪ ਲੋਅ ਪਾਤਾਲ॥ ਸੁਣਿਐ ਪੋਹਿ ਨ ਸਕੈ ਕਾਲੁ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਾ ਸਦਾ ਵਿਗਾਸੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਦੂਖ ਪਾਪ ਕਾ ਨਾਸੁ॥ ੮॥ ਸੁਣਿਐ ਈਸਰੁ ਬਰਮਾ ਇੰਦੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਮੁਖਿ ਸਾਲਾਹਣ ਮੰਦੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਜੋਗ ਜੁਗਤਿ ਤਨਿ ਭੇਦ॥ ਸੁਣਿਐ ਸਾਸਤ ਸਿਮ੍ਰਿਤਿ ਵੇਦ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਾ ਸਦਾ ਵਿਗਾਸੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਦੂਖ ਪਾਪ ਕਾ ਨਾਸੁ॥ ੯॥ ਸੁਣਿਐ ਸਤੁ ਸੰਤੋਖੁ ਗਿਆਨੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਅਠਸਠਿ ਕਾ ਇਸਨਾਨੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਪੜਿ ਪੜਿ ਪਾਵਹਿ ਮਾਨੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਲਾਗੈ ਸਹਜਿ ਧਿਆਨੁ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਾ ਸਦਾ ਵਿਗਾਸੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਦੂਖ ਪਾਪ ਕਾ ਨਾਸੁ॥ ੧੦॥ ਸੁਣਿਐ ਸਰਾ ਗੁਣਾ ਕੇ ਗਾਹ॥ ਸੁਣਿਐ ਸੇਖ ਪੀਰ ਪਾਤਿਸਾਹ॥ ਸੁਣਿਐ ਅੰਧੇ ਪਾਵਹਿ ਰਾਹੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਹਾਥ ਹੋਵੈ ਅਸਗਾਹੁ॥ ਨਾਨਕ ਭਗਤਾ ਸਦਾ ਵਿਗਾਸੁ॥ ਸੁਣਿਐ ਦੂਖ ਪਾਪ ਕਾ ਨਾਸੁ॥ ੧੧॥ ਮੰਨੇ ਕੀ ਗਤਿ ਕਹੀ ਨ ਜਾਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਕਹੈ ਪਿਛੈ ਪਛੁਤਾਇ॥ ਕਾਗਦਿ ਕਲਮ ਨ ਲਿਖਣਹਾਰੁ॥ ਮੰਨੇ ਕਾ ਬਹਿ ਕਰਨਿ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਐਸਾ ਨਾਮੁ ਨਿਰੰਜਨੁ ਹੋਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਮੰਨਿ ਜਾਣੈ ਮਨਿ ਕੋਇ॥ ੧੨॥ ਮੰਨੈ ਸੁਰਤਿ ਹੋਵੈ ਮਨਿ ਬੁਧਿ॥ ਮੰਨੈ ਸਗਲ ਭਵਣ ਕੀ ਸੁਧਿ॥ ਮੰਨੈ ਮੁਹਿ ਚੋਟਾ ਨਾ ਖਾਇ॥ ਮੰਨੈ ਜਮ ਕੈ ਸਾਥਿ ਨ ਜਾਇ॥ ਐਸਾ ਨਾਮੁ ਨਿਰੰਜਨੁ ਹੋਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਮੰਨਿ ਜਾਣੈ ਮਨਿ ਕੋਇ॥ ੧੩॥ ਮੰਨੈ ਮਾਰਗਿ ਠਾਕ ਨ ਪਾਇ॥ ਮੰਨੈ ਪਤਿ ਸਿਉ ਪਰਗਟੁ ਜਾਇ॥ ਮੰਨੈ ਮਗੁ ਨ ਚਲੈ ਪੰਥੁ॥ ਮੰਨੈ ਧਰਮ ਸੇਤੀ ਸਨਬੰਧੁ॥ ਐਸਾ ਨਾਮੁ ਨਿਰੰਜਨੁ ਹੋਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਮੰਨਿ ਜਾਣੈ ਮਨਿ ਕੋਇ॥ ੧੪॥ ਮੰਨੈ ਪਾਵਹਿ ਮੋਖੁ ਦੁਆਰੁ॥ ਮੰਨੈ ਪਰਵਾਰੈ ਸਾਧਾਰੁ॥ ਮੰਨੈ ਤਰੈ ਤਾਰੇ ਗੁਰੁ ਸਿਖ॥ ਮੰਨੈ ਨਾਨਕ ਭਵਹਿ ਨ ਭਿਖ॥ ਐਸਾ ਨਾਮੁ ਨਿਰੰਜਨੁ ਹੋਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਮੰਨਿ ਜਾਣੈ ਮਨਿ ਕੋਇ॥ ੧੫॥ ਪੰਚ ਪਰਵਾਣ ਪੰਚ ਪਰਧਾਨੁ॥ ਪੰਚੇ ਪਾਵਹਿ ਦਰਗਹਿ ਮਾਨੁ॥ ਪੰਚੇ ਸੋਹਹਿ ਦਰਿ ਰਾਜਾਨੁ॥ ਪੰਚਾ ਕਾ ਗੁਰੁ ਏਕੁ ਧਿਆਨੁ॥ ਜੇ ਕੋ ਕਹੈ ਕਰੈ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਕਰਤੇ ਕੈ ਕਰਣੈ ਨਾਹੀ ਸੁਮਾਰੁ॥ ਧੌਲੁ ਧਰਮੁ ਦਇਆ ਕਾ ਪੂਤੁ॥ ਸੰਤੋਖੁ ਥਾਪਿ ਰਖਿਆ ਜਿਨਿ ਸੂਤਿ॥ ਜੇ ਕੋ ਬੁਝੈ ਹੋਵੈ ਸਚਿਆਰੁ॥ ਧਵਲੈ ਉਪਰਿ ਕੇਤਾ ਭਾਰੁ॥ ਧਰਤੀ ਹੋਰੁ ਪਰੈ ਹੋਰੁ ਹੋਰੁ॥ ਤਿਸ ਤੇ ਭਾਰੁ ਤਲੈ ਕਵਣੁ ਜੋਰੁ॥ ਜੀਅ ਜਾਤਿ ਰੰਗਾ ਕੇ ਨਾਵ॥ ਸਭਨਾ ਲਿਖਿਆ ਵੁੜੀ ਕਲਾਮ॥ ਏਹੁ ਲੇਖਾ ਲਿਖਿ ਜਾਣੈ ਕੋਇ॥ ਲੇਖਾ ਲਿਖਿਆ ਕੇਤਾ ਹੋਇ॥ ਕੇਤਾ ਤਾਣੁ ਸੁਆਲਿਹੁ ਰੂਪੁ॥ ਕੇਤੀ ਦਾਤਿ ਜਾਣੈ ਕੌਣੁ ਕੂਤੁ॥ ਕੀਤਾ ਪਸਾਉ ਏਕੋ ਕਵਾਉ॥ ਤਿਸ ਤੇ ਹੋਏ ਲਖ ਦਰੀਆਉ॥ ਕੁਦਰਤਿ ਕਵਣ ਕਹਾ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਵਾਰਿਆ ਨ ਜਾਵਾ ਏਕ ਵਾਰ॥ ਜੋ ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ ਸਾਈ ਭਲੀ ਕਾਰ॥ ਤੂ ਸਦਾ ਸਲਾਮਤਿ ਨਿਰੰਕਾਰ॥ ੧੬॥ ਅਸੰਖ ਜਪ ਅਸੰਖ ਭਾਉ॥ ਅਸੰਖ ਪੂਜਾ ਅਸੰਖ ਤਪ ਤਾਉ॥ ਅਸੰਖ ਗਰੰਥ ਮੁਖਿ ਵੇਦ ਪਾਠ॥ ਅਸੰਖ ਜੋਗ ਮਨਿ ਰਹਹਿ ਉਦਾਸ॥ ਅਸੰਖ ਭਗਤ ਗੁਣ ਗਿਆਨ ਵੀਚਾਰ॥ ਅਸੰਖ ਸਤੀ ਅਸੰਖ ਦਾਤਾਰ॥ ਅਸੰਖ ਸੂਰ ਮੁਹ ਭਖ ਸਾਰ॥ ਅਸੰਖ ਮੋਨਿ ਲਿਵ ਲਾਇ ਤਾਰ॥ ਕੁਦਰਤਿ ਕਵਣ ਕਹਾ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਵਾਰਿਆ ਨ ਜਾਵਾ ਏਕ ਵਾਰ॥ ਜੋ ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ ਸਾਈ ਭਲੀ ਕਾਰ॥ ਤੂ ਸਦਾ ਸਲਾਮਤਿ ਨਿਰੰਕਾਰ॥ ੧੭॥ ਅਸੰਖ ਮੂਰਖ ਅੰਧ ਘੋਰ॥ ਅਸੰਖ ਚੋਰ ਹਰਾਮਖੋਰ॥ ਅਸੰਖ ਅਮਰ ਕਰਿ ਜਾਹਿ ਜੋਰ॥ ਅਸੰਖ ਗਲਵਢ ਹਤਿਆ ਕਮਾਹਿ॥ ਅਸੰਖ ਪਾਪੀ ਪਾਪੁ ਕਰਿ ਜਾਹਿ॥ ਅਸੰਖ ਕੂੜਿਆਰ ਕੂੜੇ ਫਿਰਾਹਿ॥ ਅਸੰਖ ਮਲੇਛ ਮਲੁ ਭਖਿ ਖਾਹਿ॥ ਅਸੰਖ ਨਿੰਦਕ ਸਿਰਿ ਕਰਹਿ ਭਾਰੁ॥ ਨਾਨਕੁ ਨੀਚੁ ਕਹੈ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਵਾਰਿਆ ਨ ਜਾਵਾ ਏਕ ਵਾਰ॥ ਜੋ ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ ਸਾਈ ਭਲੀ ਕਾਰ॥ ਤੂ ਸਦਾ ਸਲਾਮਤਿ ਨਿਰੰਕਾਰ॥ ੧੮॥ ਅਸੰਖ ਨਾਵ ਅਸੰਖ ਥਾਵ॥ ਅਗੰਮ ਅਗੰਮ ਅਸੰਖ ਲੋਅ॥ ਅਸੰਖ ਕਹਹਿ ਸਿਰਿ ਭਾਰੁ ਹੋਇ॥ ਅਖਰੀ ਨਾਮੁ ਅਖਰੀ ਸਾਲਾਹ॥ ਅਖਰੀ ਗਿਆਨੁ ਗੀਤ ਗੁਣ ਗਾਹ॥ ਅਖਰੀ ਲਿਖਣੁ ਬੋਲਣੁ ਬਾਣਿ॥ ਅਖਰਾ ਸਿਰਿ ਸੰਜੋਗੁ ਵਖਾਣਿ॥ ਜਿਨਿ ਏਹਿ ਲਿਖੇ ਤਿਸੁ ਸਿਰਿ ਨਾਹਿ॥ ਜਿਵ ਫੁਰਮਾਏ ਤਿਵ ਤਿਵ ਪਾਹਿ॥ ਜੇਤਾ ਕੀਤਾ ਤੇਤਾ ਨਾਉ॥ ਵਿਣੁ ਨਾਵੈ ਨਾਹੀ ਕੋ ਥਾਉ॥ ਕੁਦਰਤਿ ਕਵਣ ਕਹਾ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਵਾਰਿਆ ਨ ਜਾਵਾ ਏਕ ਵਾਰ॥ ਜੋ ਤੁਧੁ ਭਾਵੈ ਸਾਈ ਭਲੀ ਕਾਰ॥ ਤੂ ਸਦਾ ਸਲਾਮਤਿ ਨਿਰੰਕਾਰ॥ ੧੯॥ ਭਰੀਐ ਹਥੁ ਪੈਰੁ ਤਨੁ ਦੇਹ॥ ਪਾਣੀ ਧੋਤੈ ਉਤਰਸੁ ਖੇਹ॥ ਮੂਤ ਪਲੀਤੀ ਕਪੜੁ ਹੋਇ॥ ਦੇ ਸਾਬੂਣੁ ਲਈਐ ਓਹੁ ਧੋਇ॥ ਭਰੀਐ ਮਤਿ ਪਾਪਾ ਕੈ ਸੰਗਿ॥ ਓਹੁ ਧੋਪੈ ਨਾਵੈ ਕੈ ਰੰਗਿ॥ ਪੁੰਨੀ ਪਾਪੀ ਆਖਣੁ ਨਾਹਿ॥ ਕਰਿ ਕਰਿ ਕਰਣਾ ਲਿਖਿ ਲੈ ਜਾਹੁ॥ ਆਪੇ ਬੀਜਿ ਆਪੇ ਹੀ ਖਾਹੁ॥ ਨਾਨਕ ਹੁਕਮੀ ਆਵਹੁ ਜਾਹੁ॥ ੨੦॥ ਤੀਰਥੁ ਤਪੁ ਦਇਆ ਦਤੁ ਦਾਨੁ॥ ਜੇ ਕੋ ਪਾਵੈ ਤਿਲ ਕਾ ਮਾਨੁ॥ ਸੁਣਿਆ ਮੰਨਿਆ ਮਨਿ ਕੀਤਾ ਭਾਉ॥ ਅੰਤਰਗਤਿ ਤੀਰਥਿ ਮਲਿ ਨਾਉ॥ ਸਭਿ ਗੁਣ ਤੇਰੇ ਮੈ ਨਾਹੀ ਕੋਇ॥ ਵਿਣੁ ਗੁਣ ਕੀਤੇ ਭਗਤਿ ਨ ਹੋਇ॥ ਸੁਅਸਤਿ ਆਥਿ ਬਾਣੀ ਬਰਮਾਉ॥ ਸਤਿ ਸੁਹਾਣੁ ਸਦਾ ਮਨਿ ਚਾਉ॥ ਕਵਣੁ ਸੁ ਵੇਲਾ ਵਖਤੁ ਕਵਣੁ ਕਵਣ ਥਿਤਿ ਕਵਣੁ ਵਾਰੁ॥ ਕਵਣਿ ਸਿ ਰੁਤੀ ਮਾਹੁ ਕਵਣੁ ਜਿਤੁ ਹੋਆ ਆਕਾਰੁ॥ ਵੇਲ ਨ ਪਾਈਆ ਪੰਡਤੀ ਜਿ ਹੋਵੈ ਲੇਖੁ ਪੁਰਾਣੁ॥ ਵਖਤੁ ਨ ਪਾਇਓ ਕਾਦੀਆ ਜਿ ਲਿਖਨਿ ਲੇਖੁ ਕੁਰਾਣੁ॥ ਥਿਤਿ ਵਾਰੁ ਨਾ ਜੋਗੀ ਜਾਣੈ ਰੁਤਿ ਮਾਹੁ ਨਾ ਕੋਈ॥ ਜਾ ਕਰਤਾ ਸਿਰਠੀ ਕਉ ਸਾਜੇ ਆਪੇ ਜਾਣੈ ਸੋਈ॥ ਕਿਵ ਕਰਿ ਆਖਾ ਕਿਵ ਸਾਲਾਹੀ ਕਿਉ ਵਰਨੀ ਕਿਵ ਜਾਣਾ॥ ਨਾਨਕ ਆਖਣਿ ਸਭੁ ਕੋ ਆਖੈ ਇੱਕ ਦੂ ਇਕੁ ਸਿਆਣਾ॥ ਵਡਾ ਸਾਹਿਬੁ ਵਡੀ ਨਾਈ ਕੀਤਾ ਜਾ ਕਾ ਹੋਵੈ॥ ਨਾਨਕ ਜੇ ਕੋ ਆਪੌ ਜਾਣੈ ਅਗੈ ਗਇਆ ਨ ਸੋਹੈ॥ ੨੧॥ ਪਾਤਾਲਾ ਪਾਤਾਲ ਲਖ ਆਗਾਸਾ ਆਗਾਸ॥ ਓੜਕ ਓੜਕ ਭਾਲਿ ਥਕੇ ਵੇਦ ਕਹਨਿ ਇੱਕ ਵਾਤ॥ ਸਹਸ ਅਠਾਰਹ ਕਹਨਿ ਕਤੇਬਾ ਅਸੁਲੂ ਇਕੁ ਧਾਤੁ॥ ਲੇਖਾ ਹੋਇ ਤ ਲਿਖੀਐ ਲੇਖੈ ਹੋਇ ਵਿਣਾਸੁ॥ ਨਾਨਕ ਵਡਾ ਆਖੀਐ ਆਪੇ ਜਾਣੈ ਆਪੁ॥ ੨੨॥ ਸਾਲਾਹੀ ਸਾਲਾਹਿ ਏਤੀ ਸੁਰਤਿ ਨ ਪਾਈਆ॥ ਨਦੀਆ ਅਤੈ ਵਾਹ ਪਵਹਿ ਸਮੁੰਦਿ ਨ ਜਾਣੀਅਹਿ॥ ਸਮੁੰਦ ਸਾਹ ਸੁਲਤਾਨ ਗਿਰਹਾ ਸੇਤੀ ਮਾਲੁ ਧਨੁ॥ ਕੀੜੀ ਤੁਲਿ ਨ ਹੋਵਨੀ ਜੇ ਤਿਸੁ ਮਨਹੁ ਨ ਵੀਸਰਹਿ॥ ੨੩॥ ਅੰਤੁ ਨ ਸਿਫਤੀ ਕਹਣਿ ਨ ਅੰਤੁ॥ ਅੰਤੁ ਨ ਕਰਣੈ ਦੇਣਿ ਨ ਅੰਤੁ॥ ਅੰਤੁ ਨ ਵੇਖਣਿ ਸੁਣਣਿ ਨ ਅੰਤੁ॥ ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਪੈ ਕਿਆ ਮਨਿ ਮੰਤੁ॥ ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਪੈ ਕੀਤਾ ਆਕਾਰੁ॥ ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਪੈ ਪਾਰਾਵਾਰੁ॥ ਅੰਤ ਕਾਰਣਿ ਕੇਤੇ ਬਿਲਲਾਹਿ॥ ਤਾ ਕੇ ਅੰਤ ਨ ਪਾਏ ਜਾਹਿ॥ ਏਹੁ ਅੰਤੁ ਨ ਜਾਣੈ ਕੋਇ॥ ਬਹੁਤਾ ਕਹੀਐ ਬਹੁਤਾ ਹੋਇ॥ ਵਡਾ ਸਾਹਿਬੁ ਊਚਾ ਥਾਉ॥ ਊਚੇ ਉਪਰਿ ਊਚਾ ਨਾਉ॥ ਏਵਡੁ ਊਚਾ ਹੋਵੈ ਕੋਇ॥ ਤਿਸੁ ਊਚੇ ਕਉ ਜਾਣੈ ਸੋਇ॥ ਜੇਵਡੁ ਆਪਿ ਜਾਣੈ ਆਪਿ ਆਪਿ॥ ਨਾਨਕ ਨਦਰੀ ਕਰਮੀ ਦਾਤਿ॥ ੨੪॥ ਬਹੁਤਾ ਕਰਮੁ ਲਿਖਿਆ ਨਾ ਜਾਇ॥ ਵਡਾ ਦਾਤਾ ਤਿਲੁ ਨ ਤਮਾਇ॥ ਕੇਤੇ ਮੰਗਹਿ ਜੋਧ ਅਪਾਰ॥ ਕੇਤਿਆ ਗਣਤ ਨਹੀ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਕੇਤੇ ਖਪਿ ਤੁਟਹਿ ਵੇਕਾਰ॥ ਕੇਤੇ ਲੈ ਲੈ ਮੁਕਰੁ ਪਾਹਿ॥ ਕੇਤੇ ਮੂਰਖ ਖਾਹੀ ਖਾਹਿ॥ ਕੇਤਿਆ ਦੂਖ ਭੂਖ ਸਦ ਮਾਰ॥ ਏਹਿ ਭਿ ਦਾਤਿ ਤੇਰੀ ਦਾਤਾਰ॥ ਬੰਦਿ ਖਲਾਸੀ ਭਾਣੈ ਹੋਇ॥ ਹੋਰੁ ਆਖਿ ਨ ਸਕੈ ਕੋਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਖਾਇਕੁ ਆਖਣਿ ਪਾਇ॥ ਓਹੁ ਜਾਣੈ ਜੇਤੀਆ ਮੁਹਿ ਖਾਇ॥ ਆਪੇ ਜਾਣੈ ਆਪੇ ਦੇਇ॥ ਆਖਹਿ ਸਿ ਭਿ ਕੇਈ ਕੇਇ॥ ਜਿਸ ਨੋ ਬਖਸੇ ਸਿਫਤਿ ਸਾਲਾਹ॥ ਨਾਨਕ ਪਾਤਿਸਾਹੀ ਪਾਤਿਸਾਹੁ॥ ੨੫॥ ਅਮੁਲ ਗੁਣ ਅਮੁਲ ਵਾਪਾਰ॥ ਅਮੁਲ ਵਾਪਾਰੀਏ ਅਮੁਲ ਭੰਡਾਰ॥ ਅਮੁਲ ਆਵਹਿ ਅਮੁਲ ਲੈ ਜਾਹਿ॥ ਅਮੁਲ ਭਾਇ ਅਮੁਲਾ ਸਮਾਹਿ॥ ਅਮੁਲੁ ਧਰਮੁ ਅਮੁਲੁ ਦੀਬਾਣੁ॥ ਅਮੁਲੁ ਤੁਲੁ ਅਮੁਲੁ ਪਰਵਾਣੁ॥ ਅਮੁਲੁ ਬਖਸੀਸ ਅਮੁਲੁ ਨੀਸਾਣੁ॥ ਅਮੁਲੁ ਕਰਮੁ ਅਮੁਲੁ ਫੁਰਮਾਣੁ॥ ਅਮੁਲੋ ਅਮੁਲੁ ਆਖਿਆ ਨ ਜਾਇ॥ ਆਖਿ ਆਖਿ ਰਹੇ ਲਿਵ ਲਾਇ॥ ਆਖਹਿ ਵੇਦ ਪਾਠ ਪੁਰਾਣ॥ ਆਖਹਿ ਪੜੇ ਕਰਹਿ ਵਖਿਆਣ॥ ਆਖਹਿ ਬਰਮੇ ਆਖਹਿ ਇੰਦ॥ ਆਖਹਿ ਗੋਪੀ ਤੈ ਗੋਵਿੰਦ॥ ਆਖਹਿ ਈਸਰ ਆਖਹਿ ਸਿਧ॥ ਆਖਹਿ ਕੇਤੇ ਕੀਤੇ ਬੁਧ॥ ਆਖਹਿ ਦਾਨਵ ਆਖਹਿ ਦੇਵ॥ ਆਖਹਿ ਸੁਰਿ ਨਰ ਮੁਨਿ ਜਨ ਸੇਵ॥ ਕੇਤੇ ਆਖਹਿ ਆਖਣਿ ਪਾਹਿ॥ ਕੇਤੇ ਕਹਿ ਕਹਿ ਉਠਿ ਉਠਿ ਜਾਹਿ॥ ਏਤੇ ਕੀਤੇ ਹੋਰਿ ਕਰੇਹਿ॥ ਤਾ ਆਖਿ ਨ ਸਕਹਿ ਕੇਈ ਕੇਇ॥ ਜੇਵਡੁ ਭਾਵੈ ਤੇਵਡੁ ਹੋਇ॥ ਨਾਨਕ ਜਾਣੈ ਸਾਚਾ ਸੋਇ॥ ਜੇ ਕੋ ਆਖੈ ਬੋਲੁਵਿਗਾੜੁ॥ ਤਾ ਲਿਖੀਐ ਸਿਰਿ ਗਾਵਾਰਾ ਗਾਵਾਰੁ॥ ੨੬॥ ਸੋ ਦਰੁ ਕੇਹਾ ਸੋ ਘਰੁ ਕੇਹਾ ਜਿਤੁ ਬਹਿ ਸਰਬ ਸਮਾਲੇ॥ ਵਾਜੇ ਨਾਦ ਅਨੇਕ ਅਸੰਖਾ ਕੇਤੇ ਵਾਵਣਹਾਰੇ॥ ਕੇਤੇ ਰਾਗ ਪਰੀ ਸਿਉ ਕਹੀਅਨਿ ਕੇਤੇ ਗਾਵਣਹਾਰੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਤੁਹਨੋ ਪਉਣੁ ਪਾਣੀ ਬੈਸੰਤਰੁ ਗਾਵੈ ਰਾਜਾ ਧਰਮੁ ਦੁਆਰੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਚਿਤੁ ਗੁਪਤੁ ਲਿਖਿ ਜਾਣਹਿ ਲਿਖਿ ਲਿਖਿ ਧਰਮੁ ਵੀਚਾਰੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਈਸਰੁ ਬਰਮਾ ਦੇਵੀ ਸੋਹਨਿ ਸਦਾ ਸਵਾਰੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਇੰਦ ਇਦਾਸਣਿ ਬੈਠੇ ਦੇਵਤਿਆ ਦਰਿ ਨਾਲੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਸਿਧ ਸਮਾਧੀ ਅੰਦਰਿ ਗਾਵਨਿ ਸਾਧ ਵਿਚਾਰੇ॥ ਗਾਵਨਿ ਜਤੀ ਸਤੀ ਸੰਤੋਖੀ ਗਾਵਹਿ ਵੀਰ ਕਰਾਰੇ॥ ਗਾਵਨਿ ਪੰਡਿਤ ਪੜਨਿ ਰਖੀਸਰ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਵੇਦਾ ਨਾਲੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਮੋਹਣੀਆ ਮਨੁ ਮੋਹਨਿ ਸੁਰਗਾ ਮਛ ਪਇਆਲੇ॥ ਗਾਵਨਿ ਰਤਨ ਉਪਾਏ ਤੇਰੇ ਅਠਸਠਿ ਤੀਰਥ ਨਾਲੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਜੋਧ ਮਹਾਬਲ ਸੂਰਾ ਗਾਵਹਿ ਖਾਣੀ ਚਾਰੇ॥ ਗਾਵਹਿ ਖੰਡ ਮੰਡਲ ਵਰਭੰਡਾ ਕਰਿ ਕਰਿ ਰਖੇ ਧਾਰੇ॥ ਸੇਈ ਤੁਧੁਨੋ ਗਾਵਹਿ ਜੋ ਤੁਧੁ ਭਾਵਨਿ ਰਤੇ ਤੇਰੇ ਭਗਤ ਰਸਾਲੇ॥ ਹੋਰਿ ਕੇਤੇ ਗਾਵਨਿ ਸੇ ਮੈ ਚਿਤਿ ਨ ਆਵਨਿ ਨਾਨਕੁ ਕਿਆ ਵੀਚਾਰੇ॥ ਸੋਈ ਸੋਈ ਸਦਾ ਸਚੁ ਸਾਹਿਬੁ ਸਾਚਾ ਸਾਚੀ ਨਾਈ॥ ਹੈ ਭੀ ਹੋਸੀ ਜਾਇ ਨ ਜਾਸੀ ਰਚਨਾ ਜਿਨਿ ਰਚਾਈ॥ ਰੰਗੀ ਰੰਗੀ ਭਾਤੀ ਕਰਿ ਕਰਿ ਜਿਨਸੀ ਮਾਇਆ ਜਿਨਿ ਉਪਾਈ॥ ਕਰਿ ਕਰਿ ਵੇਖੈ ਕੀਤਾ ਆਪਣਾ ਜਿਵ ਤਿਸ ਦੀ ਵਡਿਆਈ॥ ਜੋ ਤਿਸੁ ਭਾਵੈ ਸੋਈ ਕਰਸੀ ਹੁਕਮੁ ਨ ਕਰਣਾ ਜਾਈ॥ ਸੋ ਪਾਤਿਸਾਹੁ ਸਾਹਾ ਪਾਤਿਸਾਹਿਬੁ ਨਾਨਕ ਰਹਣੁ ਰਜਾਈ॥ ੨੭॥ ਮੁੰਦਾ ਸੰਤੋਖੁ ਸਰਮੁ ਪਤੁ ਝੋਲੀ ਧਿਆਨ ਕੀ ਕਰਹਿ ਬਿਭੂਤਿ॥ ਖਿੰਥਾ ਕਾਲੁ ਕੁਆਰੀ ਕਾਇਆ ਜੁਗਤਿ ਡੰਡਾ ਪਰਤੀਤਿ॥ ਆਈ ਪੰਥੀ ਸਗਲ ਜਮਾਤੀ ਮਨਿ ਜੀਤੈ ਜਗੁ ਜੀਤੁ॥ ਆਦੇਸੁ ਤਿਸੈ ਆਦੇਸੁ॥ ਆਦਿ ਅਨੀਲੁ ਅਨਾਦਿ ਅਨਾਹਤਿ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਏਕੋ ਵੇਸੁ॥ ੨੮॥ ਭੁਗਤਿ ਗਿਆਨੁ ਦਇਆ ਭੰਡਾਰਣਿ ਘਟਿ ਘਟਿ ਵਾਜਹਿ ਨਾਦ॥ ਆਪਿ ਨਾਥੁ ਨਾਥੀ ਸਭ ਜਾ ਕੀ ਰਿਧਿ ਸਿਧਿ ਅਵਰਾ ਸਾਦ॥ ਸੰਜੋਗੁ ਵਿਜੋਗੁ ਦੁਇ ਕਾਰ ਚਲਾਵਹਿ ਲੇਖੇ ਆਵਹਿ ਭਾਗ॥ ਆਦੇਸੁ ਤਿਸੈ ਆਦੇਸੁ॥ ਆਦਿ ਅਨੀਲੁ ਅਨਾਦਿ ਅਨਾਹਤਿ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਏਕੋ ਵੇਸੁ॥ ੨੯॥ ਏਕਾ ਮਾਈ ਜੁਗਤਿ ਵਿਆਈ ਤਿਨਿ ਚੇਲੇ ਪਰਵਾਣੁ॥ ਇਕੁ ਸੰਸਾਰੀ ਇਕੁ ਭੰਡਾਰੀ ਇਕੁ ਲਾਏ ਦੀਬਾਣੁ॥ ਜਿਵ ਤਿਸੁ ਭਾਵੈ ਤਿਵੈ ਚਲਾਵੈ ਜਿਵ ਹੋਵੈ ਫੁਰਮਾਣੁ॥ ਓਹੁ ਵੇਖੈ ਓਨਾ ਨਦਰਿ ਨ ਆਵੈ ਬਹੁਤਾ ਏਹੁ ਵਿਡਾਣੁ॥ ਆਦੇਸੁ ਤਿਸੈ ਆਦੇਸੁ॥ ਆਦਿ ਅਨੀਲੁ ਅਨਾਦਿ ਅਨਾਹਤਿ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਏਕੋ ਵੇਸੁ॥ ੩੦॥ ਆਸਣੁ ਲੋਇ ਲੋਇ ਭੰਡਾਰ॥ ਜੋ ਕਿਛੁ ਪਾਇਆ ਸੁ ਏਕਾ ਵਾਰ॥ ਕਰਿ ਕਰਿ ਵੇਖੈ ਸਿਰਜਣਹਾਰੁ॥ ਨਾਨਕ ਸਚੇ ਕੀ ਸਾਚੀ ਕਾਰ॥ ਆਦੇਸੁ ਤਿਸੈ ਆਦੇਸੁ॥ ਆਦਿ ਅਨੀਲੁ ਅਨਾਦਿ ਅਨਾਹਤਿ ਜੁਗੁ ਜੁਗੁ ਏਕੋ ਵੇਸੁ॥ ੩੧॥ ਇੱਕ ਦੂ ਜੀਭੌ ਲਖ ਹੋਹਿ ਲਖ ਹੋਵਹਿ ਲਖ ਵੀਸ॥ ਲਖੁ ਲਖੁ ਗੇੜਾ ਆਖੀਅਹਿ ਏਕੁ ਨਾਮੁ ਜਗਦੀਸ॥ ਏਤੁ ਰਾਹਿ ਪਤਿ ਪਵੜੀਆ ਚੜੀਐ ਹੋਇ ਇਕੀਸ॥ ਸੁਣਿ ਗਲਾ ਆਕਾਸ ਕੀ ਕੀਟਾ ਆਈ ਰੀਸ॥ ਨਾਨਕ ਨਦਰੀ ਪਾਈਐ ਕੂੜੀ ਕੂੜੈ ਠੀਸ॥ ੩੨॥ ਆਖਣਿ ਜੋਰੁ ਚੁਪੈ ਨਹ ਜੋਰੁ॥ ਜੋਰੁ ਨ ਮੰਗਣਿ ਦੇਣਿ ਨ ਜੋਰੁ॥ ਜੋਰੁ ਨ ਜੀਵਣਿ ਮਰਣਿ ਨਹ ਜੋਰੁ॥ ਜੋਰੁ ਨ ਰਾਜਿ ਮਾਲਿ ਮਨਿ ਸੋਰੁ॥ ਜੋਰੁ ਨ ਸੁਰਤੀ ਗਿਆਨਿ ਵੀਚਾਰਿ॥ ਜੋਰੁ ਨ ਜੁਗਤੀ ਛੁਟੈ ਸੰਸਾਰੁ॥ ਜਿਸੁ ਹਥਿ ਜੋਰੁ ਕਰਿ ਵੇਖੈ ਸੋਇ॥ ਨਾਨਕ ਉਤਮੁ ਨੀਚੁ ਨ ਕੋਇ॥ ੩੩॥ ਰਾਤੀ ਰੁਤੀ ਥਿਤੀ ਵਾਰ॥ ਪਵਣ ਪਾਣੀ ਅਗਨੀ ਪਾਤਾਲ॥ ਤਿਸੁ ਵਿਚਿ ਧਰਤੀ ਥਾਪਿ ਰਖੀ ਧਰਮ ਸਾਲ॥ ਤਿਸੁ ਵਿਚਿ ਜੀਅ ਜੁਗਤਿ ਕੇ ਰੰਗ॥ ਤਿਨ ਕੇ ਨਾਮ ਅਨੇਕ ਅਨੰਤ॥ ਕਰਮੀ ਕਰਮੀ ਹੋਇ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਸਚਾ ਆਪਿ ਸਚਾ ਦਰਬਾਰੁ॥ ਤਿਥੈ ਸੋਹਨਿ ਪੰਚ ਪਰਵਾਣੁ॥ ਨਦਰੀ ਕਰਮਿ ਪਵੈ ਨੀਸਾਣੁ॥ ਕਚ ਪਕਾਈ ਓਥੈ ਪਾਇ॥ ਨਾਨਕ ਗਇਆ ਜਾਪੈ ਜਾਇ॥ ੩੪॥ ਧਰਮ ਖੰਡ ਕਾ ਏਹੋ ਧਰਮੁ॥ ਗਿਆਨ ਖੰਡ ਕਾ ਆਖਹੁ ਕਰਮੁ॥ ਕੇਤੇ ਪਵਣ ਪਾਣੀ ਵੈਸੰਤਰ ਕੇਤੇ ਕਾਨ ਮਹੇਸ॥ ਕੇਤੇ ਬਰਮੇ ਘਾੜਤਿ ਘੜੀਅਹਿ ਰੂਪ ਰੰਗ ਕੇ ਵੇਸ॥ ਕੇਤੀਆ ਕਰਮ ਭੂਮੀ ਮੇਰ ਕੇਤੇ ਕੇਤੇ ਧੂ ਉਪਦੇਸ॥ ਕੇਤੇ ਇੰਦ ਚੰਦ ਸੂਰ ਕੇਤੇ ਕੇਤੇ ਮੰਡਲ ਦੇਸ॥ ਕੇਤੇ ਸਿਧ ਬੁਧ ਨਾਥ ਕੇਤੇ ਕੇਤੇ ਦੇਵੀ ਵੇਸ॥ ਕੇਤੇ ਦੇਵ ਦਾਨਵ ਮੁਨਿ ਕੇਤੇ ਕੇਤੇ ਰਤਨ ਸਮੁੰਦ॥ ਕੇਤੀਆ ਖਾਣੀ ਕੇਤੀਆ ਬਾਣੀ ਕੇਤੇ ਪਾਤ ਨਰਿੰਦ॥ ਕੇਤੀਆ ਸੁਰਤੀ ਸੇਵਕ ਕੇਤੇ ਨਾਨਕ ਅੰਤੁ ਨ ਅੰਤੁ॥ ੩੫॥ ਗਿਆਨ ਖੰਡ ਮਹਿ ਗਿਆਨੁ ਪਰਚੰਡੁ॥ ਤਿਥੈ ਨਾਦ ਬਿਨੋਦ ਕੋਡ ਅਨੰਦੁ॥ ਸਰਮ ਖੰਡ ਕੀ ਬਾਣੀ ਰੂਪੁ॥ ਤਿਥੈ ਘਾੜਤਿ ਘੜੀਐ ਬਹੁਤੁ ਅਨੂਪੁ॥ ਤਾ ਕੀਆ ਗਲਾ ਕਥੀਆ ਨਾ ਜਾਹਿ॥ ਜੇ ਕੋ ਕਹੈ ਪਿਛੈ ਪਛੁਤਾਇ॥ ਤਿਥੈ ਘੜੀਐ ਸੁਰਤਿ ਮਤਿ ਮਨਿ ਬੁਧਿ॥ ਤਿਥੈ ਘੜੀਐ ਸੁਰਾ ਸਿਧਾ ਕੀ ਸੁਧਿ॥ ੩੬॥ ਕਰਮ ਖੰਡ ਕੀ ਬਾਣੀ ਜੋਰੁ॥ ਤਿਥੈ ਹੋਰੁ ਨ ਕੋਈ ਹੋਰੁ॥ ਤਿਥੈ ਜੋਧ ਮਹਾਬਲ ਸੂਰ॥ ਤਿਨ ਮਹਿ ਰਾਮੁ ਰਹਿਆ ਭਰਪੂਰ॥ ਤਿਥੈ ਸੀਤੋ ਸੀਤਾ ਮਹਿਮਾ ਮਾਹਿ॥ ਤਾ ਕੇ ਰੂਪ ਨ ਕਥਨੇ ਜਾਹਿ॥ ਨਾ ਓਹਿ ਮਰਹਿ ਨ ਠਾਗੇ ਜਾਹਿ॥ ਜਿਨ ਕੈ ਰਾਮੁ ਵਸੈ ਮਨ ਮਾਹਿ॥ ਤਿਥੈ ਭਗਤ ਵਸਹਿ ਕੇ ਲੋਅ॥ ਕਰਹਿ ਅਨੰਦੁ ਸਚਾ ਮਨਿ ਸੋਇ॥ ਸਚ ਖੰਡਿ ਵਸੈ ਨਿਰੰਕਾਰੁ॥ ਕਰਿ ਕਰਿ ਵੇਖੈ ਨਦਰਿ ਨਿਹਾਲ॥ ਤਿਥੈ ਖੰਡ ਮੰਡਲ ਵਰਭੰਡ॥ ਜੇ ਕੋ ਕਥੈ ਤ ਅੰਤ ਨ ਅੰਤ॥ ਤਿਥੈ ਲੋਅ ਲੋਅ ਆਕਾਰ॥ ਜਿਵ ਜਿਵ ਹੁਕਮੁ ਤਿਵੈ ਤਿਵ ਕਾਰ॥ ਵੇਖੈ ਵਿਗਸੈ ਕਰਿ ਵੀਚਾਰੁ॥ ਨਾਨਕ ਕਥਨਾ ਕਰੜਾ ਸਾਰੁ॥ ੩੭॥ ਜਤੁ ਪਾਹਾਰਾ ਧੀਰਜੁ ਸੁਨਿਆਰੁ॥ ਅਹਰਣਿ ਮਤਿ ਵੇਦੁ ਹਥੀਆਰੁ॥ ਭਉ ਖਲਾ ਅਗਨਿ ਤਪ ਤਾਉ॥ ਭਾਂਡਾ ਭਾਉ ਅੰਮ੍ਰਿਤੁ ਤਿਤੁ ਢਾਲਿ॥ ਘੜੀਐ ਸਬਦੁ ਸਚੀ ਟਕਸਾਲ॥ ਜਿਨ ਕਉ ਨਦਰਿ ਕਰਮੁ ਤਿਨ ਕਾਰ॥ ਨਾਨਕ ਨਦਰੀ ਨਦਰਿ ਨਿਹਾਲ॥ ੩੮॥ ਸਲੋਕੁ॥ ਪਵਣੁ ਗੁਰੂ ਪਾਣੀ ਪਿਤਾ ਮਾਤਾ ਧਰਤਿ ਮਹਤੁ॥ ਦਿਵਸੁ ਰਾਤਿ ਦੁਇ ਦਾਈ ਦਾਇਆ ਖੇਲੈ ਸਗਲ ਜਗਤੁ॥ ਚੰਗਿਆਈਆ ਬੁਰਿਆਈਆ ਵਾਚੈ ਧਰਮੁ ਹਦੂਰਿ॥ ਕਰਮੀ ਆਪੋ ਆਪਣੀ ਕੇ ਨੇੜੈ ਕੇ ਦੂਰਿ॥ ਜਿਨੀ ਨਾਮੁ ਧਿਆਇਆ ਗਏ ਮਸਕਤਿ ਘਾਲਿ॥ ਨਾਨਕ ਤੇ ਮੁਖ ਉਜਲੇ ਕੇਤੀ ਛੁਟੀ ਨਾਲਿ॥ ੧॥


ik‐ōṃkār sati nāmu karatā purakhu nirabhau niravairu akāl mūrati ajūnī saibhaṃ gur prasādi.

japu.

ādi sachu jugādi sachu. hai bhī sachu nānak hōsī bhī sachu. ੧.

sōchai sōchi n hōvaī jē sōchī lakh vār. chupai chup n hōvaī jē lāi rahā liv tār. bhukhiā bhukh n utarī jē bannā purīā bhār. sahas siāṇapā lakh hōhi t ikk n chalai nāli. kiv sachiārā hōīai kiv kūṛai tuṭai pāli. hukami rajāī chalaṇā nānak likhiā nāli. ੧. hukamī hōvani ākār hukamu n kahiā jāī. hukamī hōvani jī hukami milai vaḍiāī. hukamī utamu nīchu hukami likhi dukh sukh pāīahi. ikanā hukamī bakhasīs iki hukamī sadā bhavāīahi. hukamai andari sabhu kō bāhari hukam n kōi. nānak hukamai jē bujhai t haumai kahai n kōi. ੨. gāvai kō tāṇu hōvai kisai tāṇu. gāvai kō dāti jāṇai nīsāṇu. gāvai kō guṇ vaḍiāīā chār. gāvai kō vidiā vikhamu vīchāru. gāvai kō sāji karē tanu khēh. gāvai kō jī lai phiri dēh. gāvai kō jāpai disai dūri. gāvai kō vēkhai hādarā hadūri. kathanā kathī n āvai tōṭi. kathi kathi kathī kōṭī kōṭi kōṭi. dēdā dē laidē thaki pāhi. jugā jugantari khāhī khāhi. hukamī hukamu chalāē rāhu. nānak vigasai vēparavāhu. ੩. sāchā sāhibu sāchu nāi bhākhiā bhāu apāru. ākhahi maṅgahi dēhi dēhi dāti karē dātāru. phēri ki agai rakhīai jitu disai darabāru. muhau ki bōlaṇu bōlīai jitu suṇi dharē piāru. ammrit vēlā sachu nāu vaḍiāī vīchāru. karamī āvai kapaṛā nadarī mōkhu duāru. nānak ēvai jāṇīai sabhu āpē sachiāru. ੪. thāpiā n jāi kītā n hōi. āpē āpi nirańjanu sōi. jini sēviā tini pāiā mānu. nānak gāvīai guṇī nidhānu. gāvīai suṇīai mani rakhīai bhāu. dukhu parahari sukhu ghari lai jāi. guramukhi nādaṃ guramukhi vēdaṃ guramukhi rahiā samāī. guru īsaru guru gōrakhu baramā guru pārabatī māī. jē hau jāṇā ākhā nāhī kahaṇā kathanu n jāī. gurā ikk dēhi bujhāī. sabhanā jīā kā iku dātā sō mai visari n jāī. ੫. tīrathi nāvā jē tisu bhāvā viṇu bhāṇē ki nāi karī. jētī siraṭhi upāī vēkhā viṇu karamā ki milai laī. mati vichi ratan javāhar māṇik jē ikk gur kī sikh suṇī. gurā ikk dēhi bujhāī. sabhanā jīā kā iku dātā sō mai visari n jāī. ੬. jē jug chārē ārajā hōr dasūṇī hōi. navā khaṇḍā vichi jāṇīai nāli chalai sabhu kōi. chaṅgā nāu rakhāi kai jasu kīrati jagi lēi. jē tisu nadari n āvaī t vāt n puchhai kē. kīṭā andari kīṭu kari dōsī dōsu dharē. nānak niraguṇi guṇu karē guṇavantiā guṇu dē. tēhā kōi n sujhaī ji tisu guṇu kōi karē. ੭. suṇiai sidh pīr suri nāth. suṇiai dharati dhaval ākās. suṇiai dīp lō pātāl. suṇiai pōhi n sakai kālu. nānak bhagatā sadā vigāsu. suṇiai dūkh pāp kā nāsu. ੮. suṇiai īsaru baramā indu. suṇiai mukhi sālāhaṇ mandu. suṇiai jōg jugati tani bhēd. suṇiai sāsat simriti vēd. nānak bhagatā sadā vigāsu. suṇiai dūkh pāp kā nāsu. ੯. suṇiai satu santōkhu giānu. suṇiai aṭhasaṭhi kā isanānu. suṇiai paṛi paṛi pāvahi mānu. suṇiai lāgai sahaji dhiānu. nānak bhagatā sadā vigāsu. suṇiai dūkh pāp kā nāsu. ੧੦. suṇiai sarā guṇā kē gāh. suṇiai sēkh pīr pātisāh. suṇiai andhē pāvahi rāhu. suṇiai hāth hōvai asagāhu. nānak bhagatā sadā vigāsu. suṇiai dūkh pāp kā nāsu. ੧੧. mannē kī gati kahī n jāi. jē kō kahai pichhai pachhutāi. kāgadi kalam n likhaṇahāru. mannē kā bahi karani vīchāru. aisā nāmu nirańjanu hōi. jē kō manni jāṇai mani kōi. ੧੨. mannai surati hōvai mani budhi. mannai sagal bhavaṇ kī sudhi. mannai muhi chōṭā nā khāi. mannai jam kai sāthi n jāi. aisā nāmu nirańjanu hōi. jē kō manni jāṇai mani kōi. ੧੩. mannai māragi ṭhāk n pāi. mannai pati siu paragaṭu jāi. mannai magu n chalai panthu. mannai dharam sētī sanabandhu. aisā nāmu nirańjanu hōi. jē kō manni jāṇai mani kōi. ੧੪. mannai pāvahi mōkhu duāru. mannai paravārai sādhāru. mannai tarai tārē guru sikh. mannai nānak bhavahi n bhikh. aisā nāmu nirańjanu hōi. jē kō manni jāṇai mani kōi. ੧੫. pańch paravāṇ pańch paradhānu. pańchē pāvahi daragahi mānu. pańchē sōhahi dari rājānu. pańchā kā guru ēku dhiānu. jē kō kahai karai vīchāru. karatē kai karaṇai nāhī sumāru. dhaulu dharamu daiā kā pūtu. santōkhu thāpi rakhiā jini sūti. jē kō bujhai hōvai sachiāru. dhavalai upari kētā bhāru. dharatī hōru parai hōru hōru. tis tē bhāru talai kavaṇu jōru. jī jāti raṅgā kē nāv. sabhanā likhiā vuṛī kalām. ēhu lēkhā likhi jāṇai kōi. lēkhā likhiā kētā hōi. kētā tāṇu suālihu rūpu. kētī dāti jāṇai kauṇu kūtu. kītā pasāu ēkō kavāu. tis tē hōē lakh darīāu. kudarati kavaṇ kahā vīchāru. vāriā n jāvā ēk vār. jō tudhu bhāvai sāī bhalī kār. tū sadā salāmati niraṅkār. ੧੬. asaṅkh jap asaṅkh bhāu. asaṅkh pūjā asaṅkh tap tāu. asaṅkh garanth mukhi vēd pāṭh. asaṅkh jōg mani rahahi udās. asaṅkh bhagat guṇ giān vīchār. asaṅkh satī asaṅkh dātār. asaṅkh sūr muh bhakh sār. asaṅkh mōni liv lāi tār. kudarati kavaṇ kahā vīchāru. vāriā n jāvā ēk vār. jō tudhu bhāvai sāī bhalī kār. tū sadā salāmati niraṅkār. ੧੭. asaṅkh mūrakh andh ghōr. asaṅkh chōr harāmakhōr. asaṅkh amar kari jāhi jōr. asaṅkh galavaḍh hatiā kamāhi. asaṅkh pāpī pāpu kari jāhi. asaṅkh kūṛiār kūṛē phirāhi. asaṅkh malēchh malu bhakhi khāhi. asaṅkh nindak siri karahi bhāru. nānaku nīchu kahai vīchāru. vāriā n jāvā ēk vār. jō tudhu bhāvai sāī bhalī kār. tū sadā salāmati niraṅkār. ੧੮. asaṅkh nāv asaṅkh thāv. agamm agamm asaṅkh lō. asaṅkh kahahi siri bhāru hōi. akharī nāmu akharī sālāh. akharī giānu gīt guṇ gāh. akharī likhaṇu bōlaṇu bāṇi. akharā siri sańjōgu vakhāṇi. jini ēhi likhē tisu siri nāhi. jiv phuramāē tiv tiv pāhi. jētā kītā tētā nāu. viṇu nāvai nāhī kō thāu. kudarati kavaṇ kahā vīchāru. vāriā n jāvā ēk vār. jō tudhu bhāvai sāī bhalī kār. tū sadā salāmati niraṅkār. ੧੯. bharīai hathu pairu tanu dēh. pāṇī dhōtai utarasu khēh. mūt palītī kapaṛu hōi. dē sābūṇu laīai ōhu dhōi. bharīai mati pāpā kai saṅgi. ōhu dhōpai nāvai kai raṅgi. punnī pāpī ākhaṇu nāhi. kari kari karaṇā likhi lai jāhu. āpē bīji āpē hī khāhu. nānak hukamī āvahu jāhu. ੨੦. tīrathu tapu daiā datu dānu. jē kō pāvai til kā mānu. suṇiā manniā mani kītā bhāu. antaragati tīrathi mali nāu. sabhi guṇ tērē mai nāhī kōi. viṇu guṇ kītē bhagati n hōi. suasati āthi bāṇī baramāu. sati suhāṇu sadā mani chāu. kavaṇu su vēlā vakhatu kavaṇu kavaṇ thiti kavaṇu vāru. kavaṇi si rutī māhu kavaṇu jitu hōā ākāru. vēl n pāīā paṇḍatī ji hōvai lēkhu purāṇu. vakhatu n pāiō kādīā ji likhani lēkhu kurāṇu. thiti vāru nā jōgī jāṇai ruti māhu nā kōī. jā karatā siraṭhī kau sājē āpē jāṇai sōī. kiv kari ākhā kiv sālāhī kiu varanī kiv jāṇā. nānak ākhaṇi sabhu kō ākhai ikk dū iku siāṇā. vaḍā sāhibu vaḍī nāī kītā jā kā hōvai. nānak jē kō āpau jāṇai agai gaiā n sōhai. ੨੧. pātālā pātāl lakh āgāsā āgās. ōṛak ōṛak bhāli thakē vēd kahani ikk vāt. sahas aṭhārah kahani katēbā asulū iku dhātu. lēkhā hōi t likhīai lēkhai hōi viṇāsu. nānak vaḍā ākhīai āpē jāṇai āpu. ੨੨. sālāhī sālāhi ētī surati n pāīā. nadīā atai vāh pavahi samundi n jāṇīahi. samund sāh sulatān girahā sētī mālu dhanu. kīṛī tuli n hōvanī jē tisu manahu n vīsarahi. ੨੩. antu n siphatī kahaṇi n antu. antu n karaṇai dēṇi n antu. antu n vēkhaṇi suṇaṇi n antu. antu n jāpai kiā mani mantu. antu n jāpai kītā ākāru. antu n jāpai pārāvāru. ant kāraṇi kētē bilalāhi. tā kē ant n pāē jāhi. ēhu antu n jāṇai kōi. bahutā kahīai bahutā hōi. vaḍā sāhibu ūchā thāu. ūchē upari ūchā nāu. ēvaḍu ūchā hōvai kōi. tisu ūchē kau jāṇai sōi. jēvaḍu āpi jāṇai āpi āpi. nānak nadarī karamī dāti. ੨੪. bahutā karamu likhiā nā jāi. vaḍā dātā tilu n tamāi. kētē maṅgahi jōdh apār. kētiā gaṇat nahī vīchāru. kētē khapi tuṭahi vēkār. kētē lai lai mukaru pāhi. kētē mūrakh khāhī khāhi. kētiā dūkh bhūkh sad mār. ēhi bhi dāti tērī dātār. bandi khalāsī bhāṇai hōi. hōru ākhi n sakai kōi. jē kō khāiku ākhaṇi pāi. ōhu jāṇai jētīā muhi khāi. āpē jāṇai āpē dēi. ākhahi si bhi kēī kēi. jis nō bakhasē siphati sālāh. nānak pātisāhī pātisāhu. ੨੫. amul guṇ amul vāpār. amul vāpārīē amul bhaṇḍār. amul āvahi amul lai jāhi. amul bhāi amulā samāhi. amulu dharamu amulu dībāṇu. amulu tulu amulu paravāṇu. amulu bakhasīs amulu nīsāṇu. amulu karamu amulu phuramāṇu. amulō amulu ākhiā n jāi. ākhi ākhi rahē liv lāi. ākhahi vēd pāṭh purāṇ. ākhahi paṛē karahi vakhiāṇ. ākhahi baramē ākhahi ind. ākhahi gōpī tai gōvind. ākhahi īsar ākhahi sidh. ākhahi kētē kītē budh. ākhahi dānav ākhahi dēv. ākhahi suri nar muni jan sēv. kētē ākhahi ākhaṇi pāhi. kētē kahi kahi uṭhi uṭhi jāhi. ētē kītē hōri karēhi. tā ākhi n sakahi kēī kēi. jēvaḍu bhāvai tēvaḍu hōi. nānak jāṇai sāchā sōi. jē kō ākhai bōluvigāṛu. tā likhīai siri gāvārā gāvāru. ੨੬. sō daru kēhā sō gharu kēhā jitu bahi sarab samālē. vājē nād anēk asaṅkhā kētē vāvaṇahārē. kētē rāg parī siu kahīani kētē gāvaṇahārē. gāvahi tuhanō pauṇu pāṇī baisantaru gāvai rājā dharamu duārē. gāvahi chitu gupatu likhi jāṇahi likhi likhi dharamu vīchārē. gāvahi īsaru baramā dēvī sōhani sadā savārē. gāvahi ind idāsaṇi baiṭhē dēvatiā dari nālē. gāvahi sidh samādhī andari gāvani sādh vichārē. gāvani jatī satī santōkhī gāvahi vīr karārē. gāvani paṇḍit paṛani rakhīsar jugu jugu vēdā nālē. gāvahi mōhaṇīā manu mōhani suragā machh paiālē. gāvani ratan upāē tērē aṭhasaṭhi tīrath nālē. gāvahi jōdh mahābal sūrā gāvahi khāṇī chārē. gāvahi khaṇḍ maṇḍal varabhaṇḍā kari kari rakhē dhārē. sēī tudhunō gāvahi jō tudhu bhāvani ratē tērē bhagat rasālē. hōri kētē gāvani sē mai chiti n āvani nānaku kiā vīchārē. sōī sōī sadā sachu sāhibu sāchā sāchī nāī. hai bhī hōsī jāi n jāsī rachanā jini rachāī. raṅgī raṅgī bhātī kari kari jinasī māiā jini upāī. kari kari vēkhai kītā āpaṇā jiv tis dī vaḍiāī. jō tisu bhāvai sōī karasī hukamu n karaṇā jāī. sō pātisāhu sāhā pātisāhibu nānak rahaṇu rajāī. ੨੭. mundā santōkhu saramu patu jhōlī dhiān kī karahi bibhūti. khinthā kālu kuārī kāiā jugati ḍaṇḍā paratīti. āī panthī sagal jamātī mani jītai jagu jītu. ādēsu tisai ādēsu. ādi anīlu anādi anāhati jugu jugu ēkō vēsu. ੨੮. bhugati giānu daiā bhaṇḍāraṇi ghaṭi ghaṭi vājahi nād. āpi nāthu nāthī sabh jā kī ridhi sidhi avarā sād. sańjōgu vijōgu dui kār chalāvahi lēkhē āvahi bhāg. ādēsu tisai ādēsu. ādi anīlu anādi anāhati jugu jugu ēkō vēsu. ੨੯. ēkā māī jugati viāī tini chēlē paravāṇu. iku sasārī iku bhaṇḍārī iku lāē dībāṇu. jiv tisu bhāvai tivai chalāvai jiv hōvai phuramāṇu. ōhu vēkhai ōnā nadari n āvai bahutā ēhu viḍāṇu. ādēsu tisai ādēsu. ādi anīlu anādi anāhati jugu jugu ēkō vēsu. ੩੦. āsaṇu lōi lōi bhaṇḍār. jō kichhu pāiā su ēkā vār. kari kari vēkhai sirajaṇahāru. nānak sachē kī sāchī kār. ādēsu tisai ādēsu. ādi anīlu anādi anāhati jugu jugu ēkō vēsu. ੩੧. ikk dū jībhau lakh hōhi lakh hōvahi lakh vīs. lakhu lakhu gēṛā ākhīahi ēku nāmu jagadīs. ētu rāhi pati pavaṛīā chaṛīai hōi ikīs. suṇi galā ākās kī kīṭā āī rīs. nānak nadarī pāīai kūṛī kūṛai ṭhīs. ੩੨. ākhaṇi jōru chupai nah jōru. jōru n maṅgaṇi dēṇi n jōru. jōru n jīvaṇi maraṇi nah jōru. jōru n rāji māli mani sōru. jōru n suratī giāni vīchāri. jōru n jugatī chhuṭai sasāru. jisu hathi jōru kari vēkhai sōi. nānak utamu nīchu n kōi. ੩੩. rātī rutī thitī vār. pavaṇ pāṇī aganī pātāl. tisu vichi dharatī thāpi rakhī dharam sāl. tisu vichi jī jugati kē raṅg. tin kē nām anēk anant. karamī karamī hōi vīchāru. sachā āpi sachā darabāru. tithai sōhani pańch paravāṇu. nadarī karami pavai nīsāṇu. kach pakāī ōthai pāi. nānak gaiā jāpai jāi. ੩੪. dharam khaṇḍ kā ēhō dharamu. giān khaṇḍ kā ākhahu karamu. kētē pavaṇ pāṇī vaisantar kētē kān mahēs. kētē baramē ghāṛati ghaṛīahi rūp raṅg kē vēs. kētīā karam bhūmī mēr kētē kētē dhū upadēs. kētē ind chand sūr kētē kētē maṇḍal dēs. kētē sidh budh nāth kētē kētē dēvī vēs. kētē dēv dānav muni kētē kētē ratan samund. kētīā khāṇī kētīā bāṇī kētē pāt narind. kētīā suratī sēvak kētē nānak antu n antu. ੩੫. giān khaṇḍ mahi giānu parachaṇḍu. tithai nād binōd kōḍ anandu. saram khaṇḍ kī bāṇī rūpu. tithai ghāṛati ghaṛīai bahutu anūpu. tā kīā galā kathīā nā jāhi. jē kō kahai pichhai pachhutāi. tithai ghaṛīai surati mati mani budhi. tithai ghaṛīai surā sidhā kī sudhi. ੩੬. karam khaṇḍ kī bāṇī jōru. tithai hōru n kōī hōru. tithai jōdh mahābal sūr. tin mahi rāmu rahiā bharapūr. tithai sītō sītā mahimā māhi. tā kē rūp n kathanē jāhi. nā ōhi marahi n ṭhāgē jāhi. jin kai rāmu vasai man māhi. tithai bhagat vasahi kē lō. karahi anandu sachā mani sōi. sach khaṇḍi vasai niraṅkāru. kari kari vēkhai nadari nihāl. tithai khaṇḍ maṇḍal varabhaṇḍ. jē kō kathai t ant n ant. tithai lō lō ākār. jiv jiv hukamu tivai tiv kār. vēkhai vigasai kari vīchāru. nānak kathanā karaṛā sāru. ੩੭. jatu pāhārā dhīraju suniāru. aharaṇi mati vēdu hathīāru. bhau khalā agani tap tāu. bhāṇḍā bhāu ammritu titu ḍhāli. ghaṛīai sabadu sachī ṭakasāl. jin kau nadari karamu tin kār. nānak nadarī nadari nihāl. ੩੮. salōku. pavaṇu gurū pāṇī pitā mātā dharati mahatu. divasu rāti dui dāī dāiā khēlai sagal jagatu. chaṅgiāīā buriāīā vāchai dharamu hadūri. karamī āpō āpaṇī kē nēṛai kē dūri. jinī nāmu dhiāiā gaē masakati ghāli. nānak tē mukh ujalē kētī chhuṭī nāli. ੧.


एक ओंकार सत नामु कर दिया पुरखु निरभउ निरवैरु अकाल मूर्ति अजन्मा सैभं गुर परसादी॥

॥ जपु॥

आदि सचु जुगादि सचु॥ है भी सचु नानक होसी भी सचु॥ १

सोचे सौंची न होवयी अगर सोची समझ बार॥ चुपै चुप न होवयी अगर लगाऐ रहा लीन तार॥ भूखे भूख न उत्तरी अगर किनारा पुरवा भार॥ सहस स्याणपा समझ होह त एक न चले नाली॥ कैसे सच्चा होइए कैसे कुड़े तुटै पाली॥ हुक्मी रज़ाई चलना नानक लिखा नाली॥ १ हुक्मी होवनि आकार हुकमु न कही बेटी॥ हुक्मी होवनि जीव हुक्मी मिले बढ़ाई॥ हुक्मी उतमु नीचु हुक्मी लिखी दुख सुख पाईअह॥ कुच्छ हुक्मी बखसीस इक्कीस हुक्मी सदा भवाईअह॥ हुकमै अन्दरि सभु को बाहरी हुक्म न कोई॥ नानक हुकमै अगर बुझे त अहंकार कहे न कोई॥ २ गावे को तानते होवे किसे तानते॥ गावे को दराँती जाना है नीसानु॥ गावे को गुण वड्याईआ चार॥ गावे को विद्या विखमु विचारते॥ गावे को बनाई करे तनते धूल॥ गावे को जीव ले फिरी देह॥ गावे को जापे दिसे दूरी॥ गावे को वेखै हादरा हदूरि॥ कथना कथी न आवे तोटि॥ कथि कथि कथी कोटी कोटी कोटी॥ देदा के लेते थकी पाही॥ जुगा जुगंतरि खाने वाला खाने वाला॥ हुक्मी हुकमु चलाए राहु॥ नानक विगसै वेपरवाहु॥ ३ साचा साहबु साचु नाय कहा हुआ अपारु॥ आखह मंगह देह देह दराँती करे दातारु॥ फेरी कि अगे रखिए जीतु दिसे दरबारु॥ मुहौ कि बोलनु बोलिए जीतु सुनी रखे प्यारु॥ अमृत समय सचु नाव बढ़ाई विचारते॥ कर्मी आवे कपड़ा कृपा पुर्वक मोखु दुआरु॥ नानक एवै जाणीऐ सभु अपने आप सच्यारु॥ ४ स्थापित करा न पैदा हुई किया न हुए॥ अपने खुद आपि निरंजनु सोए॥ जिनि सेवियाँ तीनी पाया मानू॥ नानक गावीऐ गुणी निधानु॥ गावीऐ सुना है वीर्य रखिए ॥ दुखते प्रहरी सुखु घरि ले पैदा हुई॥ गुरमुखी नादं गुरमुखी वेदना गुरमुखी रही समा गई॥ गुरू ईसरु गुरू गोरखु बर्मा गुरू पार्वती माँ॥ अगर अभिमान जाना कहना नाही कहना कथनु न बेटी॥ गुर्रा एक देह बुझायी॥ सभना ज़िया का इकु दाता सो मय विसरि न बेटी॥ ५ तीरथि नावा अगर तिसु भावा विनु भाने कि नाय किए॥ जेती सिरठि उपायी देखा विनु कर्मा कि मिले ली॥ मति बीच से रत्न जवाहर माणिक अगर एक गुर क्या सीख सुनी॥ गुर्रा एक देह बुझायी॥ सभना ज़िया का इकु दाता सो मय विसरि न बेटी॥ ६ अगर युग चारों आयु ओर दसूनी हुए॥ नव्हा खंडा बीच से जाणीऐ नाली चले सभु कोई॥ अच्छा नाव रखाय कै जसु कामगार जगी लेई॥ अगर तिसु कृपा पुर्वक न आवयी त मुँह न पूछे कर॥ किटा अन्दरि किटू किए दोसी दोसु रखे॥ नानक निर्गुणी गुनु करे गुणवंत्या गुनु के॥ तेहा कोई न सुझयी जी तिसु गुनु कोई करे॥ ७ सुना है पूर्ण पीर सूरी नाथ॥ सुना है धरती बैल आकास॥ सुना है दीप लौ पाताल॥ सुना है पौषी न सके कालू॥ नानक भक्त सदा विगासु॥ सुना है दुख पाप का नासु॥ ८ सुना है ईसरु बर्मा इन्दु॥ सुना है प्रमुख सालाहण मन्दु॥ सुना है योग्य युक्ति तनी भेद॥ सुना है सासत स्मृति वेदा॥ नानक भक्त सदा विगासु॥ सुना है दुख पाप का नासु॥ ९ सुना है सत्तू संतोखु ग्यानु॥ सुना है अठसठि का इसनानु॥ सुना है पढ़ी पढ़ी पावह मानू॥ सुना है लागे सहजि ध्यानु॥ नानक भक्त सदा विगासु॥ सुना है दुख पाप का नासु॥ १०॥ सुना है सरा गुणा कर छान॥ सुना है सेख पीर पातिसाह॥ सुना है अंधे पावह राहु॥ सुना है थाह होवे असगाहु॥ नानक भक्त सदा विगासु॥ सुना है दुख पाप का नासु॥ ११॥ माने क्या गति कही न पैदा हुई॥ अगर को कहे पीछे पछुताय॥ कागदि कलम न लिखणहारु॥ माने का बैठ करनी विचारते॥ इस तरह का नामु निरंजनु हुए॥ अगर को मानी जाना है वीर्य कोई॥ १२॥ मन्ने होश होवे वीर्य बुद्धि॥ मन्ने सगल भवन क्या शुद्धि॥ मन्ने मुह चोटा न खाऐ॥ मन्ने यम कै साथी न पैदा हुई॥ इस तरह का नामु निरंजनु हुए॥ अगर को मानी जाना है वीर्य कोई॥ १३॥ मन्ने मार्गी रोक न डाले॥ मन्ने पति के साथ परगटु पैदा हुई॥ मन्ने मगु न चले पंथु॥ मन्ने धर्म सफ़ेद सनबंधु॥ इस तरह का नामु निरंजनु हुए॥ अगर को मानी जाना है वीर्य कोई॥ १४॥ मन्ने पावह मोखु दुआरु॥ मन्ने परवारै साधारु॥ मन्ने तरे तारे गुरू सीख॥ मन्ने नानक भवह न भीख॥ इस तरह का नामु निरंजनु हुए॥ अगर को मानी जाना है वीर्य कोई॥ १५॥ पंच स्वीकृत पंच परधानु॥ पंचे पावह दरगह मानू॥ पंचे सोहह दरी राजानु॥ पंच का गुरू एकु ध्यानु॥ अगर को कहे करे विचारते॥ करते कै करना है नाही सुमारु॥ धौलु धरमु दया का पुतु॥ संतोखु थापी रखा जिनि सूती॥ अगर को बुझे होवे सच्यारु॥ धवलै उपरी कितना भारू॥ धरती होरु परे होरु होरु॥ वह और भारू तले कवनु जोरू॥ जीव जाति रंगा कर नाव॥ सभना लिखा वुड़ी कलाम॥ यही लेखा लिखी जाना है कोई॥ लेखा लिखा कितना हुए॥ कितना तानते सुआलेहु रूपु॥ केती दराँती जाना है कौनु कूतु॥ किया पसाउ एक ही कवाउ॥ वह और हुए समझ दरियाउ॥ कुदरती कवण कहलवा विचारते॥ कुरबान किया न जावा एक बार॥ जो तुधु भावे अग्रिम राशी भली कार॥ तू सदा सलामती निरंकार॥ १६॥ असंख्य जप असंख्य ॥ असंख्य पूजा असंख्य तप ताव॥ असंख्य ग्रंथ प्रमुख वेदा पाठ॥ असंख्य योग्य वीर्य रहह उदास॥ असंख्य भक्त गुण ज्ञान विचार॥ असंख्य सती असंख्य दाता॥ असंख्य सूअर मुह जल सार॥ असंख्य मौनी लीन लगाऐ तार॥ कुदरती कवण कहलवा विचारते॥ कुरबान किया न जावा एक बार॥ जो तुधु भावे अग्रिम राशी भली कार॥ तू सदा सलामती निरंकार॥ १७॥ असंख्य मूर्ख अंध घोर॥ असंख्य चोर हरामखोर॥ असंख्य अमर किए जाह ज़ोर॥ असंख्य गलवढ हत्या कमाह॥ असंख्य पापी पापु किए जाह॥ असंख्य झूठा कूड़े फिराह॥ असंख्य म्लेच्छ कब्ज़ा करते जली खाने वाला॥ असंख्य निंदक सर करह भारू॥ नानकु नीचु कहे विचारते॥ कुरबान किया न जावा एक बार॥ जो तुधु भावे अग्रिम राशी भली कार॥ तू सदा सलामती निरंकार॥ १८॥ असंख्य नाव असंख्य थाव॥ अगंम अगंम असंख्य लौ॥ असंख्य कहह सर भारू हुए॥ आक्षरिक नामु आक्षरिक सालाह॥ आक्षरिक ग्यानु गीत गुण छान॥ आक्षरिक लिखनु बोलनु वाणी॥ अखरा सर संजोगु वखानि॥ जिनि यही लिखे तिसु सर नाह॥ जीव फुरमाए तीव तीव पाही॥ जितना किया तेता नाव॥ विनु नावे नाही को स्थान॥ कुदरती कवण कहलवा विचारते॥ कुरबान किया न जावा एक बार॥ जो तुधु भावे अग्रिम राशी भली कार॥ तू सदा सलामती निरंकार॥ १੯॥ भरिए हथु पेरू तनते देह॥ पानी धोते उतरसु धूल॥ पेशाब गंदगी कपड़ु हुए॥ के साबूनु लईऐ ओहु धोऐ॥ भरिए मति पिता कै संगी॥ ओहु धोपै नावे कै रंगी॥ छाननी पापी आखनु नाह॥ किए किए करना लिखी ले जाहू॥ अपने आप बीजी अपने आप ही खाहु॥ नानक हुक्मी आवहु जाहू॥ २०॥ तीरथु तपु दया दतु दानु॥ अगर को पावे तिल का मानू॥ सुना माना वीर्य किया ॥ अंतरगति तीरथि कब्ज़ा करी नाव॥ सभी गुण तुम्हारे मय नाही कोई॥ विनु गुण किये भक्ति न हुए॥ सुअसति आथि वाणी बरमाउ॥ सत सुहानु सदा वीर्य चाव॥ कवनु सुना समय वखतु कवनु कवण थिति कवनु वारु॥ कवनि सी रुती माहू कवनु जीतु होआ आकारु॥ बेल न चौथाई पंडती जी होवे लेखु पुरानु॥ वखतु न पाययो कादियाँ जी लिखनी लेखु कुरानु॥ थिति वारु न लायक जाना है रुति माहू न कोई॥ जा कर दिया सिरठी अंजीर का पेड़ बनाऐ अपने आप जाना है वही॥ कैसे किए कहना कैसे सालाही क्यों बरसनी कैसे जाना॥ नानक आखनि सभु को आखै एक देगा इकु बुद्धिमान॥ बड़ा साहबु बड़ी नाई किया जा का होवे॥ नानक अगर को अपनी जाना है अगे गया न सौहै॥ २१॥ पाताला पाताल समझ आगासा आगास॥ अंततः अंततः भाली थके वेदा कहनी एक मुँह॥ सहस अठारह कहनी कतेबा असुलू इकु धातू॥ लेखा हुए त लिखिए लेखे हुए विणासु॥ नानक बड़ा कहा है अपने आप जाना है आपु॥ २२॥ सालाही सालाह अंत होश न चौथाई॥ नदियाँ अते वाह पवह समुन्दि न जाणियह॥ समुद्र साँस सुलतान गिरहा सफ़ेद मालू धनु॥ चींटी तूली न होवनी अगर तिसु मनहु न वीसरह॥ २३॥ अंतु न सिफती कहनी न अंतु॥ अंतु न करना है देनी न अंतु॥ अंतु न शक्ल सुन्नी न अंतु॥ अंतु न जापे का वीर्य मंतु॥ अंतु न जापे किया आकारु॥ अंतु न जापे पारावारु॥ अंत कारनि केते बिललाह॥ दिया कर अंत न डाले जाह॥ यही अंतु न जाना है कोई॥ बहुत कहिए बहुत हुए॥ बड़ा साहबु ऊचा स्थान॥ ऊचे उपरी ऊचा नाव॥ एवडु ऊचा होवे कोई॥ तिसु ऊचे अंजीर का पेड़ जाना है सोए॥ जेवडु आपि जाना है आपि आपि॥ नानक कृपा पुर्वक कर्मी दराँती॥ २४॥ बहुत करमू लिखा न पैदा हुई॥ बड़ा दाता तिलु न तमाय॥ केते मंगह जोध अपार॥ केत्या गनत नहीं विचारते॥ केते बातूनी तुटह वेकार॥ केते ले ले मुकरु पाही॥ केते मूर्ख खाने वाला खाने वाला॥ केत्या दुख भूख सद मार॥ यही भी दराँती तेरी दाता॥ बंदी खलासि भानै हुए॥ होरु कही न सके कोई॥ अगर को खायकु आखनि डाले॥ ओहु जाना है जेतिया मुह खाऐ॥ अपने आप जाना है अपने आप देई॥ आखह सी भी कोई कैई॥ जिस नौ बखसे सिफति सालाह॥ नानक पातिसाही पातिसाहु॥ २५॥ अमूल्य गुण अमूल्य वापार॥ अमूल्य वापारीए अमूल्य भंडार॥ अमूल्य आवह अमूल्य ले जाह॥ अमूल्य भाव अमूल्य समाह॥ अमुलु धरमु अमुलु दीबानु॥ अमुलु तुलते अमुलु परवानु॥ अमुलु बखसीस अमुलु नीसानु॥ अमुलु करमू अमुलु फुरमानु॥ अमुलो अमुलु कहा न पैदा हुई॥ कही कही रहे लीन लगाऐ॥ आखह वेदा पाठ पुराण॥ आखह पड़े हुए करह वख्याण॥ आखह बर्मे आखह इन्द॥ आखह गोपी तयशुदा गोविन्द॥ आखह ईसर आखह पूर्ण॥ आखह केते किये बुद्ध॥ आखह दानव आखह देव॥ आखह सूरी नर मुनि जन सेव॥ केते आखह आखनि पाही॥ केते कह कह उठी उठी जाह॥ एतै किये होरी बवाई॥ दिया कही न सकह कोई कैई॥ जेवडु भावे तेवडु हुए॥ नानक जाना है साचा सोए॥ अगर को आखै बोलुविगाड़ु॥ दिया लिखिए सर गावारा गावारु॥ २६॥ सो दरु किस तरह का सो घरू किस तरह का जीतु बैठ सर्व समाले॥ बाजे नाद अनेक असंखा केते वावणहारे॥ केते राग परी के साथ कहियनि केते गावणहारे॥ गावह तुहनो पउनु पानी बैसंतरु गावे राजा धरमु द्वारे॥ गावह कायर गुपतु लिखी जानह लिखी लिखी धरमु विचारे॥ गावह ईसरु बर्मा देवी सुंदर सदा सवारे॥ गावह इन्द इदासनि बैठे देवतों दरी साथ ही॥ गावह पूर्ण समाधी अन्दरि गावनि साध विचारे॥ गावनि जती सती संतोषी गावह भाई करारे॥ गावनि पंडित पड़नि रखीसर जुगु जुगु वेदाः साथ ही॥ गावह मोहिनीं मनु मोहिनी सुरगा बड़ी मछली प्याले॥ गावनि रत्न उपाए तुम्हारे अठसठि तीर्थ साथ ही॥ गावह जोध महाबल शूरवीर गावह खानी चारों॥ गावह खंड मंडल वरभंडा किए किए रखे धारे॥ वही तुधुनो गावह जो तुधु भावनि लाल तुम्हारे भक्त रसाले॥ होरी केते गावनि से मय धब्बा न आवनि नानकु का विचारे॥ वही वही सदा सचु साहबु साचा साची नाई॥ है भी होसी पैदा हुई न जासी रचना जिनि रचायी॥ रंगी रंगी भाती किए किए सैक्स माया जिनि उपायी॥ किए किए वेखै किया अपना जीव वह की बढ़ाई॥ जो तिसु भावे वही करसी हुकमु न करना बेटी॥ सो पातिसाहु साय पातिसाहबु नानक रहनु रज़ाई॥ २७॥ मुन्दा संतोखु सरमु पतु झोली ध्यान क्या करह बभूत॥ खिंथा कालू कुँआरी काया युक्ति डंडा प्रतीति॥ आई शिष्य सगल जमाती वीर्य जीते जगु जीतु॥ आदेसु तिसे आदेसु॥ आदि अनीलु अनादि अनाहति जुगु जुगु एक ही वेसु॥ २८॥ भुगती ग्यानु दया भंडारनि घटी घटी वाजह नाद॥ आपि नाथू नाथी सब जा क्या रिधि सीधी अवरा साद॥ संजोगु विजोगु दुइ कार चलावह लेखे आवह भाग॥ आदेसु तिसे आदेसु॥ आदि अनीलु अनादि अनाहति जुगु जुगु एक ही वेसु॥ २੯॥ एका माँ युक्ति गाभिन तीनी चेले परवानु॥ इकु संसारी इकु भंडारी इकु लगाऐ दीबानु॥ जीव तिसु भावे तिवै चलावै जीव होवे फुरमानु॥ ओहु वेखै उतना कृपा पुर्वक न आवे बहुत यही विडानु॥ आदेसु तिसे आदेसु॥ आदि अनीलु अनादि अनाहति जुगु जुगु एक ही वेसु॥ ३०॥ आसनु लोई लोई भंडार॥ जो किछु पाया सुना एका बार॥ किए किए वेखै सिरजणहारु॥ नानक सच्चे क्या साची कार॥ आदेसु तिसे आदेसु॥ आदि अनीलु अनादि अनाहति जुगु जुगु एक ही वेसु॥ ३१॥ एक देगा जीभों समझ होह समझ होवह समझ विष॥ समझते समझते चक्कर आखियह एकु नामु जगदीस॥ एतु राही पति पवड़िया चड़ीऐ हुए इकीस॥ सुनी गला आकास क्या किटा आई बराबरी॥ नानक कृपा पुर्वक डाली हैं झूठी कुड़े ठिस्स॥ ३२॥ आखनि जोरू चुपै नह जोरू॥ जोरू न मंगणी देनी न जोरू॥ जोरू न जीवनी मृत्यु नह जोरू॥ जोरू न राज़ी माली वीर्य सुधरते॥ जोरू न मन की आँखें ज्ञानी विचारी॥ जोरू न युक्ति छूटे संसारु॥ जिसु के द्वारा जोरू किए वेखै सोए॥ नानक उतमु नीचु न कोई॥ ३३॥ रात को रुती थिती बार॥ पवन पानी अग्नि पाताल॥ तिसु बीच से धरती थापी रखी धर्म साल॥ तिसु बीच से जीव युक्ति कर रंग॥ तृण कर नाम अनेक अनन्त॥ कर्मी कर्मी हुए विचारते॥ सच्चा आपि सच्चा दरबारु॥ तिथै सुंदर पंच परवानु॥ कृपा पुर्वक कर्मी पवै नीसानु॥ काँच पकवाई औथे डाले॥ नानक गया जापे पैदा हुई॥ ३४॥ धर्म खंड का यही धरमु॥ ज्ञान खंड का आखहु करमू॥ केते पवन पानी वैसंतर केते कान महेस॥ केते बर्मे घाड़ति घड़ियह रूप रंग कर भेस॥ केतिया कर्म भूमि सुमेर पर्वत केते केते धू उपदेस॥ केते इन्द चंद सूअर केते केते मंडल देश॥ केते पूर्ण बुद्ध नाथ केते केते देवी भेस॥ केते देव दानव मुनि केते केते रत्न समुद्र॥ केतिया खानी केतिया वाणी केते पात नरिन्द॥ केतिया मन की आँखें सेवक केते नानक अंतु न अंतु॥ ३५॥ ज्ञान खंड मही ग्यानु परचंडु॥ तिथै नाद बिनोद कोड अनन्दु॥ स्रम खाँड क्या वाणी रूपु॥ तिथै घाड़ति घड़ीऐ बहुतु अनूपु॥ दिया का गला कथिया न जाह॥ अगर को कहे पीछे पछुताय॥ तिथै घड़ीऐ होश मति वीर्य बुद्धि॥ तिथै घड़ीऐ भूसी सीधा क्या शुद्धि॥ ३६॥ कर्म खंड क्या वाणी जोरू॥ तिथै होरु न कोई होरु॥ तिथै जोध महाबल सूअर॥ तृण मही रामू रही भरपूर॥ तिथै सीतो सीता महिमा प्रेमी॥ दिया कर रूप न कथने जाह॥ न वही मरह न ठागे जाह॥ जो कै रामू वसै मन प्रेमी॥ तिथै भक्त वसह कर लौ॥ करह अनन्दु सच्चा वीर्य सोए॥ सत्य खंडीय वसै निरंकारु॥ किए किए वेखै कृपा पुर्वक निहाल॥ तिथै खंड मंडल वरभंड॥ अगर को कथै त अंत न अंत॥ तिथै लौ लौ आकार॥ जीव जीव हुकमु तिवै तीव कार॥ वेखै विगसै किए विचारते॥ नानक कथना कड़ा सारु॥ ३७॥ जतु पाहारा धीरजु सुन्यारु॥ अहरनि मति वेदु हथियारु॥ चक्कर शून्य अग्नि तप ताव॥ बर्तन अंमृतु तितु ढाली॥ घड़ीऐ सबदु सच्ची टकसाल॥ जो अंजीर का पेड़ कृपा पुर्वक करमू तृण कार॥ नानक कृपा पुर्वक कृपा पुर्वक निहाल॥ ३८॥ सलोकु॥ पवनु गुरू पानी पिता माता धरती महतु॥ दिवसु रात को दुइ दाई सरबाला खेले सगल जगतु॥ अच्छाईयाँ बुर्याईआ वाचै धरमु हदूरि॥ कर्मी अपनी अपनी कर नेड़ै कर दूरी॥ जिनि नामु ध्याया गए मसकति घाली॥ नानक और मुख उजले केती छुट्टी नाली॥ १


ੴ ست نامُ کرتا پرکھ نربھؤ نرویرُ اکال مورتِ اجونی سیبھں گر پرسادِ۔۔

॥ جپُ۔۔

آدی سچُ جگادِ سچُ۔۔ ہے بھی سچُ نانک ہوسی بھی سچُ۔۔ 1۔۔

سوچے سوچِ ن ہووئی جے سوچی لکھ وار۔۔ چپے چپ ن ہووئی جے لائِ رہا لو تار۔۔ بھکھیا بھکھ ن اتری جے بنا پریا بھار۔۔ سہس سیانپا لکھ ہوہِ ت اک ن چلے نالِ۔۔ کوَ سچیارا ہوئیئے کوَ کوڑے تٹے پالِ۔۔ حکمِ رجائی چلنا نانک لکھیا نالِ۔۔ 1۔۔ حکمی ہوونِ آکار حکمُ ن کہیا جائی۔۔ حکمی ہوونِ جی حکمِ ملے وڈیائی۔۔ حکمی اتمُ نیچُ حکمِ لکھ دکھ سکھ پائیٔہہ۔۔ اکنا حکمی بخسیس اکِ حکمی سدا بھوائیٔہہ۔۔ حکمے اندرِ سبھ کو باہرِ حکم ن کوئِ۔۔ نانک حکمے جے بجھے ت ہؤمے کہےَ ن کوئِ۔۔ 2۔۔ گاوے کو تانُ ہووے کسےَ تانُ۔۔ گاوے کو داتِ جانے نیسانُ۔۔ گاوے کو گن وڈیائیا چار۔۔ گاوے کو ودیا وکھمُ ویچارُ۔۔ گاوے کو ساجِ کرے تنُ کھیہہ۔۔ گاوے کو جی لے پھرِ دیہہ۔۔ گاوے کو جاپے دسے دورِ۔۔ گاوے کو ویکھے حادرا حدورِ۔۔ کتھنا کتھی ن آوے توٹِ۔۔ کتھ کتھ کتھی کوٹی کوٹِ کوٹِ۔۔ دیدا دے لیدے تھکِ پاہِ۔۔ جگا جگنترِ کھاہی کھاہِ۔۔ حکمی حکمُ چلا ئے راہُ۔۔ نانک وگسے ویپرواہُ۔۔ 3۔۔ ساچا صاحبُ ساچُ نائ بھاکھیا بھاؤ اپارُ۔۔ آکھہہ منگہہ دیہہ دیہہ داتِ کرے داتارُ۔۔ پھیرِ کہ اگے رکھیئے جتُ دسے دربارُ۔۔ مہو کہ بولنُ بولیئے جتُ سنِ دھرے پیارُ۔۔ امرت ویلا سچُ ناؤ وڈیائی ویچارُ۔۔ کرمی آوے کپڑا ندری موکھ دوارُ۔۔ نانک ایوے جانیئ سبھ آپے سچیارُ۔۔ 4۔۔ تھاپیا ن جائ کیتا ن ہوئِ۔۔ آپے آپِ نرنجنُ سوئِ۔۔ جنِ سیویا تنِ پایا مانُ۔۔ نانک گاویئ گنی ندھانُ۔۔ گاویئ سنیئے منِ رکھیئے بھاؤ۔۔ دکھ پرہرِ سکھ گھرِ لے جائ۔۔ گرمکھِ نادں گرمکھِ ویدں گرمکھِ رہیا سمائی۔۔ گرُ ایسرُ گرُ گورکھُ برما گرُ پاربتی مائی۔۔ جے ہؤ جانا آکھا ناہی کہنا کتھنُ ن جائی۔۔ گرا اک دیہہ بجھائی۔۔ سبھنا جیا کا اکُ داتا سو مے وسرِ ن جائی۔۔ 5۔۔ تیرتھِ ناوا جے تسُ بھاوا ونُ بھانے کہ نائ کری۔۔ جیتی سرٹھ اپائی ویکھا ونُ کرما کہ ملے لئی۔۔ متِ وچِ رتن جواہر مانک جے اک گر کی سکھ سنی۔۔ گرا اک دیہہ بجھائی۔۔ سبھنا جیا کا اکُ داتا سو مے وسرِ ن جائی۔۔ 6۔۔ جے جگ چارے آرجا ہور دسونی ہوئِ۔۔ نوا کھنڈا وچِ جانیئ نالِ چلے سبھ کوئِ۔۔ چنگا ناؤ رکھائِ کے جسُ کیرتِ جگِ لےئِ۔۔ جے تسُ ندرِ ن آوئی ت وات ن پچھے کے۔۔ کیٹا اندرِ کیٹُ کرِ دوسی دوسُ دھرے۔۔ نانک نرگن گنُ کرے گن ونتیا گنُ دے۔۔ تیہا کوئِ ن سجھئی جِ تسُ گنُ کوئِ کرے۔۔ 7۔۔ سنیٔے سدھ پیر سرِ ناتھ۔۔ سنیٔے دھرتِ دھول آکاس۔۔ سنیٔے دیپ لوء پاتال۔۔ سنیٔے پوہِ ن سکے کالُ۔۔ نانک بھگتا سدا وگاسُ۔۔ سنیٔے دوکھ پاپ کا ناسُ۔۔ 8۔۔ سنیٔے ایسرُ برما اندُ۔۔ سنیٔے مکھ سالاہن مندُ۔۔ سنیٔے جوگ جگتِ تنِ بھید۔۔ سنیٔے ساست سمرتِ وید۔۔ نانک بھگتا سدا وگاسُ۔۔ سنیٔے دوکھ پاپ کا ناسُ۔۔ 9۔۔ سنیٔے ستُ سنتوکھُ گیانُ۔۔ سنیٔے اٹھسٹھ کا اسنانُ۔۔ سنیٔے پڑِ پڑِ پاوہِ مانُ۔۔ سنیٔے لاگے سہجِ دھیانُ۔۔ نانک بھگتا سدا وگاسُ۔۔ سنیٔے دوکھ پاپ کا ناسُ۔۔ 10۔۔ سنیٔے سرا گنا کے گاہ۔۔ سنیٔے سیخ پیر پاتساہ۔۔ سنیٔے اندھے پاوہِ راہُ۔۔ سنیٔے ہاتھ ہووے اسگاہُ۔۔ نانک بھگتا سدا وگاسُ۔۔ سنیٔے دوکھ پاپ کا ناسُ۔۔ 11۔۔ منے کی گتِ کہی ن جائ۔۔ جے کو کہےَ پچھے پچھتائ۔۔ کاگدِ قلم ن لکھنہارُ۔۔ منے کا بہہ کرنِ ویچارُ۔۔ ایسا نامُ نرنجنُ ہوئِ۔۔ جے کو منّ جانے منِ کوئِ۔۔ 12۔۔ منے سرتِ ہووے منِ بدھ۔۔ منے سگل بھون کی سدھِ۔۔ منے موہِ چوٹا نہ کھائِ۔۔ منے جم کے ساتھ ن جائ۔۔ ایسا نامُ نرنجنُ ہوئِ۔۔ جے کو منّ جانے منِ کوئِ۔۔ 13۔۔ منے مارگِ ٹھاک ن پائِ۔۔ منے پتِ سیؤ پرگٹُ جائ۔۔ منے مگُ ن چلے پنتھُ۔۔ منے دھرم سیتی سنبندھُ۔۔ ایسا نامُ نرنجنُ ہوئِ۔۔ جے کو منّ جانے منِ کوئِ۔۔ 14۔۔ منے پاوہِ موکھ دوارُ۔۔ منے پروارے سادھارُ۔۔ منے ترے تارے گرُ سکھ۔۔ منے نانک بھوہِ ن بھکھ۔۔ ایسا نامُ نرنجنُ ہوئِ۔۔ جے کو منّ جانے منِ کوئِ۔۔ 15۔۔ پنچ پروان پنچ پردھانُ۔۔ پنچے پاوہِ درگہہ مانُ۔۔ پنچے سوہہہ درِ راجانُ۔۔ پنچا کا گرُ ایکو دھیانُ۔۔ جے کو کہےَ کرے ویچارُ۔۔ کرتے کے کرنے ناہی سمارُ۔۔ دھولُ دھرمُ دئیا کا پوتُ۔۔ سنتوکھُ تھاپِ رکھیا جنِ سوتِ۔۔ جے کو بجھے ہووے سچیارُ۔۔ دھولے اپرِ کیتا بھارُ۔۔ دھرتی ہورُ پرے ہورُ ہورُ۔۔ تس تے بھارُ تلے کونُ جورُ۔۔ جی جاتِ رنگا کے ناوَ۔۔ سبھنا لکھیا وڑی کلام۔۔ ایہہ لیکھا لکھ جانے کوئِ۔۔ لیکھا لکھیا کیتا ہوئِ۔۔ کیتا تانُ سوالہہ روپُ۔۔ کیتی داتِ جانے کونُ کوتُ۔۔ کیتا پساؤ ایکو کواؤ۔۔ تس تے ہوئے لکھ دریاؤ۔۔ قدرتِ کون کہا ویچارُ۔۔ واریا ن جاوا ایک وار۔۔ جو تدھُ بھاوے سائی بھلی کار۔۔ تو سدا سلامتِ نرنکار۔۔ 16۔۔ اسنکھ جپ اسنکھ بھاؤ۔۔ اسنکھ پوجا اسنکھ تپ تاؤ۔۔ اسنکھ گرنتھ مکھ وید پاٹھ۔۔ اسنکھ جوگ منِ رہہہ اداس۔۔ اسنکھ بھگت گن گیان ویچار۔۔ اسنکھ ستی اسنکھ داتار۔۔ اسنکھ سور مہ بھکھ سار۔۔ اسنکھ مونِ لو لائِ تار۔۔ قدرتِ کون کہا ویچارُ۔۔ واریا ن جاوا ایک وار۔۔ جو تدھُ بھاوے سائی بھلی کار۔۔ تو سدا سلامتِ نرنکار۔۔ 17۔۔ اسنکھ مورکھ اندھ گھور۔۔ اسنکھ چور حرام خور۔۔ اسنکھ امر کرِ جاہِ زور۔۔ اسنکھ گل وڈھ ہتیا کماہِ۔۔ اسنکھ پاپی پاپُ کرِ جاہِ۔۔ اسنکھ کوڑیار کوڑے پھراہِ۔۔ اسنکھ ملیچھ ملُ بھکھ کھاہِ۔۔ اسنکھ نندک سرِ کرہِ بھارُ۔۔ نانکُ نیچُ کہےَ ویچارُ۔۔ واریا ن جاوا ایک وار۔۔ جو تدھُ بھاوے سائی بھلی کار۔۔ تو سدا سلامتِ نرنکار۔۔ 18۔۔ اسنکھ ناوَ اسنکھ تھاو۔۔ اگمّ اگمّ اسنکھ لوء۔۔ اسنکھ کہہہ سرِ بھارُ ہوئِ۔۔ اکھری نامُ اکھری صالاح۔۔ اکھری گیانُ گیت گن گاہ۔۔ اکھری لکھنُ بولنُ بانِ۔۔ اکھرا سرِ سنجوگُ وکھانِ۔۔ جنِ ایہِ لکھے تسُ سرِ ناہِ۔۔ جو فرمائے تو تو پاہِ۔۔ جیتا کیتا تیتا ناؤ۔۔ ونُ ناوے ناہی کو تھاؤ۔۔ قدرتِ کون کہا ویچارُ۔۔ واریا ن جاوا ایک وار۔۔ جو تدھُ بھاوے سائی بھلی کار۔۔ تو سدا سلامتِ نرنکار۔۔ 19۔۔ بھریئے ہتھُ پیرُ تنُ دیہہ۔۔ پانی دھوتے اترسُ کھیہہ۔۔ موت پلیتی کپڑُ ہوئِ۔۔ دے صابونُ لئیٔے اوہُ دھوئ۔۔ بھریئے متِ پاپا کے سنگِ۔۔ اوہُ دھوپے ناوے کے رنگِ۔۔ پنی پاپی آکھنُ ناہِ۔۔ کرِ کرِ کرنا لکھ لے جاہُ۔۔ آپے بیجِ آپے ہی کھاہُ۔۔ نانک حکمی آوہُ جاہُ۔۔ 20۔۔ تیرتھُ تپُ دئیا دتُ دانُ۔۔ جے کو پاوے تل کا مانُ۔۔ سنیا منیا منِ کیتا بھاؤ۔۔ انترگتِ تیرتھِ ملِ ناؤ۔۔ سبھِ گن تیرے مے ناہی کوئِ۔۔ ونُ گن کیتے بھگتِ ن ہوئِ۔۔ سواستِ آتھ بانی برماؤ۔۔ ست سہانُ سدا منِ چاؤ۔۔ کونُ سو ویلا وکھتُ کونُ کون تھتِ کونُ وارُ۔۔ کونِ سِ رتی ماہُ کونُ جتُ ہوآ آکارُ۔۔ ویل ن پائیا پنڈتی جِ ہووے لیکھ پرانُ۔۔ وکھتُ ن پائیو قادیا جِ لکھنِ لیکھ قرانُ۔۔ تھتِ وارُ نہ جوگی جانے رتِ ماہُ نہ کوئی۔۔ جا کرتا سرٹھی کؤ ساجے آپے جانے سوئی۔۔ کوَ کرِ آکھا کوَ صالاحی کیؤ ورنی کوَ جانا۔۔ نانک آکھنِ سبھ کو آکھے اک دو اکُ سیانا۔۔ وڈا صاحبُ وڈی نائی کیتا جا کا ہووے۔۔ نانک جے کو آپو جانے اگے گیا ن سوہے۔۔ 21۔۔ پاتالا پاتال لکھ آگاسا آگاس۔۔ اوڑک اوڑک بھالِ تھکے وید کہنِ اک وات۔۔ سہس اٹھارہ کہنِ کتیبا اصولُ اکُ دھاتُ۔۔ لیکھا ہوئِ ت لکھیئے لیکھے ہوئِ وناسُ۔۔ نانک وڈا آکھیئے آپے جانے آپُ۔۔ 22۔۔ صالاحی سالاہِ ایتی سرتِ ن پائیا۔۔ ندیا اتے واہ پوہِ سمندِ ن جانیئہِ۔۔ سمند ساہ سلطان گرہا سیتی مالُ دھنُ۔۔ کیڑی تلِ ن ہوونی جے تسُ منہُ ن ویسرہِ۔۔ 23۔۔ انتُ ن صفتی کہنِ ن انتُ۔۔ انتُ ن کرنے دینِ ن انتُ۔۔ انتُ ن ویکھنِ سننِ ن انتُ۔۔ انتُ ن جاپے کیا منِ منتُ۔۔ انتُ ن جاپے کیتا آکارُ۔۔ انتُ ن جاپے پاراوارُ۔۔ انت کارنِ کیتے بل لاہِ۔۔ تا کے انت ن پائے جاہِ۔۔ ایہہ انتُ ن جانے کوئِ۔۔ بہتا کہیٔے بہتا ہوئِ۔۔ وڈا صاحبُ اوچا تھاؤ۔۔ اوچے اپرِ اوچا ناؤ۔۔ ایوڈُ اوچا ہووے کوئِ۔۔ تسُ اوچے کؤ جانے سوئِ۔۔ جیوڈُ آپِ جانے آپِ آپِ۔۔ نانک ندری کرمی داتِ۔۔ 24۔۔ بہتا کرمُ لکھیا نہ جائ۔۔ وڈا داتا تلُ ن تمائ۔۔ کیتے منگہہ جودھ اپار۔۔ کیتیا گنت نہی ویچارُ۔۔ کیتے کھپِ تٹہہ ویکار۔۔ کیتے لے لے مکرُ پاہِ۔۔ کیتے مورکھ کھاہی کھاہِ۔۔ کیتیا دوکھ بھوکھ صد مار۔۔ ایہِ بھ داتِ تیری داتار۔۔ بندِ خلاصی بھانے ہوئِ۔۔ ہورُ آکھِ ن سکے کوئِ۔۔ جے کو کھائکُ آکھنِ پائِ۔۔ اوہُ جانے جیتیا موہِ کھائِ۔۔ آپے جانے آپے دیئ۔۔ آکھہہ سِ بھ کیئی کیئ۔۔ جس نو بخسے صفتِ صالاح۔۔ نانک پاتساہی پاتساہُ۔۔ 25۔۔ امل گن امل واپار۔۔ امل واپاریئے امل بھنڈار۔۔ امل آوہِ امل لے جاہِ۔۔ امل بھائِ املا سماہِ۔۔ املُ دھرمُ املُ دیبانُ۔۔ املُ تلُ املُ پروانُ۔۔ املُ بخسیس املُ نیسانُ۔۔ املُ کرمُ املُ پھرمانُ۔۔ املو املُ آکھیا ن جائ۔۔ آکھِ آکھِ رہے لو لائِ۔۔ آکھہہ وید پاٹھ پران۔۔ آکھہہ پڑے کرہِ وکھیان۔۔ آکھہہ برمے آکھہہ اند۔۔ آکھہہ گوپی تے گووند۔۔ آکھہہ ایسر آکھہہ سدھ۔۔ آکھہہ کیتے کیتے بدھ۔۔ آکھہہ دانوَ آکھہہ دیوَ۔۔ آکھہہ سرِ نر منِ جن سیوَ۔۔ کیتے آکھہہ آکھنِ پاہِ۔۔ کیتے کہہ کہہ اٹھِ اٹھِ جاہِ۔۔ ایتے کیتے ہورِ کریہِ۔۔ تا آکھِ ن سکہہ کیئی کیئ۔۔ جیوڈُ بھاوے تیوڈُ ہوئِ۔۔ نانک جانے ساچا سوئِ۔۔ جے کو آکھے بولوگاڑُ۔۔ تا لکھیئے سرِ گاوارا گاوارُ۔۔ 26۔۔ سو درُ کیہا سو گھرُ کیہا جتُ بہہ سرب سمالے۔۔ واجے ناد انیک اسنکھا کیتے واون ہارے۔۔ کیتے راگ پری سیؤ کہیئنِ کیتے گاون ہارے۔۔ گاوہِ تہنو پؤنُ پانی بیسنترُ گاوے راجا دھرمُ دوارے۔۔ گاوہِ چتُ گپتُ لکھ جانہِ لکھ لکھ دھرمُ ویچارے۔۔ گاوہِ ایسرُ برما دیوی سوہنِ سدا سوارے۔۔ گاوہِ اند اداسنِ بیٹھے دیوتیا درِ نالے۔۔ گاوہِ سدھ سمادھی اندرِ گاونِ سادھ وچارے۔۔ گاونِ جتی ستی سنتوکھی گاوہِ ویر کرارے۔۔ گاونِ پنڈت پڑنِ رکھیسر جگُ جگُ ویدا نالے۔۔ گاوہِ موہنیا منُ موہنِ سرگا مچھ پٔیالے۔۔ گاونِ رتن اپائے تیرے اٹھسٹھ تیرتھ نالے۔۔ گاوہِ جودھ مہابل سورا گاوہِ کھانی چارے۔۔ گاوہِ کھنڈ منڈل وربھنڈا کرِ کرِ رکھے دھارے۔۔ سیئی تدھنو گاوہِ جو تدھُ بھاونِ رتے تیرے بھگت رسالے۔۔ ہورِ کیتے گاونِ سے مے چتِ ن آونِ نانکُ کیا ویچارے۔۔ سوئی سوئی سدا سچُ صاحبُ ساچا ساچی نائی۔۔ ہے بھی ہوسی جائ ن جاسی رچنا جنِ رچائی۔۔ رنگی رنگی بھاتی کرِ کرِ جنسی مایہ جنِ اپائی۔۔ کرِ کرِ ویکھے کیتا اپنا جو تس دی وڈیائی۔۔ جو تسُ بھاوے سوئی کرسی حکمُ ن کرنا جائی۔۔ سو پاتساہُ صاحا پاتصاحبُ نانک رہنُ رجائی۔۔ 27۔۔ مندا سنتوکھُ سرمُ پتُ جھولی دھیان کی کرہِ ببھوتِ۔۔ کھنتھا کالُ کوآری کایا جگتِ ڈنڈا پرتیتِ۔۔ آئی پنتھی سگل جماعتی منِ جیتے جگُ جیتُ۔۔ آدیسُ تسے آدیسُ۔۔ آدی انیلُ انادِ اناہتِ جگُ جگُ ایکو ویسُ۔۔ 28۔۔ بھگتِ گیانُ دئیا بھنڈارنِ گھٹِ گھٹِ واجہہ ناد۔۔ آپِ ناتھُ ناتھی سبھ جا کی ردھ سدھِ اورا صاد۔۔ سنجوگُ وجوگُ دئِ کار چلاوہِ لیکھے آوہِ بھاگ۔۔ آدیسُ تسے آدیسُ۔۔ آدی انیلُ انادِ اناہتِ جگُ جگُ ایکو ویسُ۔۔ 29۔۔ ایکا مائی جگتِ ویائی تنِ چیلے پروانُ۔۔ اکُ سنساری اکُ بھنڈاری اکُ لائے دیبانُ۔۔ جو تسُ بھاوے توے چلاوے جو ہووے پھرمانُ۔۔ اوہُ ویکھے اونا ندرِ ن آوے بہتا ایہہ وڈانُ۔۔ آدیسُ تسے آدیسُ۔۔ آدی انیلُ انادِ اناہتِ جگُ جگُ ایکو ویسُ۔۔ 30۔۔ آسنُ لوئِ لوئِ بھنڈار۔۔ جو کچھ پایا سو ایکا وار۔۔ کرِ کرِ ویکھے سرجنہارُ۔۔ نانک سچے کی ساچی کار۔۔ آدیسُ تسے آدیسُ۔۔ آدی انیلُ انادِ اناہتِ جگُ جگُ ایکو ویسُ۔۔ 31۔۔ اک دو جیبھو لکھ ہوہِ لکھ ہووہِ لکھ ویس۔۔ لکھ لکھ گیڑا آکھیئہے ایکو نامُ جگدیس۔۔ ایتُ راہِ پتِ پوڑیا چڑیئے ہوئِ اکیس۔۔ سنِ گلا آکاس کی کیٹا آئی ریس۔۔ نانک ندری پائیٔے کوڑی کوڑے ٹھیس۔۔ 32۔۔ آکھنِ جورُ چپے نہ جورُ۔۔ جورُ ن منگنِ دینِ ن جورُ۔۔ جورُ ن جیونِ مرنِ نہ جورُ۔۔ جورُ ن راجِ مالِ منِ سورُ۔۔ جورُ ن سرتی گیانِ ویچارِ۔۔ جورُ ن جگتی چھٹے سنسارُ۔۔ جسُ ہتھِ جورُ کرِ ویکھے سوئِ۔۔ نانک اتمُ نیچُ ن کوئِ۔۔ 33۔۔ راتی رتی تھتی وار۔۔ پون پانی اگنی پاتال۔۔ تسُ وچِ دھرتی تھاپِ رکھی دھرم سال۔۔ تسُ وچِ جی جگتِ کے رنگ۔۔ تن کے نام انیک اننت۔۔ کرمی کرمی ہوئِ ویچارُ۔۔ سچا آپِ سچا دربارُ۔۔ تتھے سوہنِ پنچ پروانُ۔۔ ندری کرمِ پوے نیسانُ۔۔ کچ پکائی اوتھے پائِ۔۔ نانک گیا جاپے جائ۔۔ 34۔۔ دھرم کھنڈ کا ایہو دھرمُ۔۔ گیان کھنڈ کا آکھہُ کرمُ۔۔ کیتے پون پانی ویسنتر کیتے قان مہیس۔۔ کیتے برمے گھاڑتِ گھڑیئہہ روپ رنگ کے ویس۔۔ کیتیا کرم بھومی میر کیتے کیتے دھو اپدیس۔۔ کیتے اند چند سور کیتے کیتے منڈل دیس۔۔ کیتے سدھ بدھ ناتھ کیتے کیتے دیوی ویس۔۔ کیتے دیوَ دانوَ منِ کیتے کیتے رتن سمند۔۔ کیتیا کھانی کیتیا بانی کیتے پات نرند۔۔ کیتیا سرتی سیوک کیتے نانک انتُ ن انتُ۔۔ 35۔۔ گیان کھنڈ مہہ گیانُ پرچنڈُ۔۔ تتھے ناد بنود کوڈ انندُ۔۔ سرم کھنڈ کی بانی روپُ۔۔ تتھے گھاڑتِ گھڑیئے بہتُ انوپُ۔۔ تا کیا گلا کتھیا نہ جاہِ۔۔ جے کو کہےَ پچھے پچھتائ۔۔ تتھے گھڑیئے سرتِ متِ منِ بدھ۔۔ تتھے گھڑیئے سرا سدھا کی سدھِ۔۔ 36۔۔ کرم کھنڈ کی بانی جورُ۔۔ تتھے ہورُ ن کوئی ہورُ۔۔ تتھے جودھ مہابل سور۔۔ تن مہہ رامُ رہیا بھرپور۔۔ تتھے سیتو سیتا مہما ماہِ۔۔ تا کے روپ ن کتھنے جاہِ۔۔ نہ اوہِ مرہِ ن ٹھاگے جاہِ۔۔ جن کے رامُ وسے من ماہِ۔۔ تتھے بھگت وسہہ کے لوء۔۔ کرہِ انندُ سچا منِ سوئِ۔۔ سچ کھنڈِ وسے نرنکارُ۔۔ کرِ کرِ ویکھے ندرِ نہال۔۔ تتھے کھنڈ منڈل وربھنڈ۔۔ جے کو کتھے ت انت ن انت۔۔ تتھے لوء لوء آکار۔۔ جو جو حکمُ توے تو کار۔۔ ویکھے وگسے کرِ ویچارُ۔۔ نانک کتھنا کرڑا سارُ۔۔ 37۔۔ جتُ پاہارا دھیرجُ سنیارُ۔۔ اہرنِ متِ ویدُ ہتھیارُ۔۔ بھؤ کھلا اگنِ تپ تاؤ۔۔ بھانڈا بھاؤ امرتُ تتُ ڈھالِ۔۔ گھڑیئے سبدُ سچی ٹکسال۔۔ جن کؤ ندرِ کرمُ تن کار۔۔ نانک ندری ندرِ نہال۔۔ 38۔۔ سلوکُ۔۔ پونُ گورو پانی پتا ماتا دھرتِ مہتُ۔۔ دوسُ راتِ دئِ دائی دایا کھیلے سگل جگتُ۔۔ چنگیائیا بریائیا واچے دھرمُ حدورِ۔۔ کرمی آپو اپنی کے نیڑے کے دورِ۔۔ جنی نامُ دھیایا گئے مسقتِ گھالِ۔۔ نانک تے مکھ اجلے کیتی چھٹی نالِ۔۔ 1۔۔


.
.